Tanym • 27 Naýryz, 2020
Jetiliktiń tylsymy: Úndi jáne túrki tanymyndaǵy kók pen jer
Úndi halqyna tıesili ańyzdar men ertegiler, dastandar álemdik mádenıette óz orny bar baǵaly qazynalardyń qatarynda. Ejelgi Vedalar, Pýrandar, «Mahabharata», «Ramaıana» arqyly ejelgi úndi halqynyń ómirge kózqarasy, arman-ańsary, jaratylys jaıly tanym-túsinigi, belgili bir dárejede ǵylym-bilimdi ıgerýi baıqalady. Úndi mádenıeti Antıka mádenıetine jol salǵany da tarıhtan belgili. Antıka mádenıeti óz kezeginde naqty ǵylymnyń, tehnologııalyq mádenıettiń, tehnogendik qoǵamdardyń qalyptasýynyń bastaýynda tur.
Sport • 27 Naýryz, 2020
Basketboldan VTB lıgasy toqtady
Elordanyń «Astana» basketbol komandasy baq synaıtyn Birikken VTB lıgasy álemdi sharpyǵan koronavırýs pandemııasyna baılanysty bıylǵy birinshilik óz máresine jetkenin habarlady.
Tanym • 27 Naýryz, 2020
«Metamorfozadan» bastalǵan qubylýlar
Metamorfoza degen sóz ejelgi grek tilinen aýdarǵanda «almasý», «ózgerý», «qubylý» degen maǵynany bildiredi. Ejelgi grek, rım halyqtarynyń ańyzdarynda metamorfozalar jıi kezdesedi. Ásirese batyrlardyń ózenge, taýǵa, ósimdikke, janýarǵa aınalyp ketkeni týraly metamorfozalar kóp. Ejelgi Rımde ómir súrgen Ovıdıı aqyn sondaı metamorfozalardy jınaıdy. Olardyń sany 200-den astam. Ol osy qubylýlardy birinen keıin birin asa rettilikpen baıandap shyǵady. Nátıjesinde «Metamorfozalar» poemasy dúnıege keledi. Poema Haostyń Aspan men Jerge aınalýynan bastalady. Bul álemdegi alǵashqy «qubylý» bolatyn. Poema Iýlıı Sezardyń óliminen soń aspanda úlken kometanyń paıda bolýymen aıaqtalady. Halyq Sezardyń jany kometaǵa aınaldy dep topshylaıdy. Iýlıı Sezar Ovıdııdiń dúnıege kelýinen az-aq buryn Rımde óltirilgenin esepke alsaq, poemanyń bergi dáýirdegi «qubylýlardy» da qamtyǵanyn shamalaýǵa bolady.
Tanym • 27 Naýryz, 2020
Adamǵa baǵyttalǵan ilim nemese aspan kimdi jarylqaıdy?
Qaı qoǵamda, qandaı jaǵdaıda ómir súrse de dananyń aty ólmeıdi. Keler býyn urpaqtyń sanasyna máńgi óshpesteı iz qaldyryp, danalyq qaǵıdalary qattalyp, al, ilimi bir shoǵyr adamdardyń, keıde tutas memlekettiń ne memleketterdiń ómir súrý ustynyna aınalatyny bar. Ondaı mysaldar óte kóp bolmasa da, álem tarıhynda barshylyq. Mysaly, Býdda, Konfýsıı, LaoSzy syndy tulǵalar Úndistan, Qytaı, Japonııa, Ońtústik Koreıa, Vetnam, t.b Shyǵys Azııa elderinde paıǵambarlyq dárejege kóterilip, al, ilimderi dinge aınalǵan jaǵdaıdy biz naqty aıta alamyz. Sonyń ishinde álemdik deńgeıdegi ǵulama Konfýsııdiń (b.z.b 551 jyly ómirge kelgen) , ıaǵnı, Kuń ustazdyń ilimine toqtalǵymyz keledi.
Aımaqtar • 27 Naýryz, 2020
«Jumyspen qamtýdyń jol kartasy» Jetisýda qalaı júzege asady?
Elimizde tótenshe jaǵdaı zardaptaryn joıýǵa baǵyttalǵan sharalar aıasynda bıýdjetten 1 trıllıon teńge bólinip otyr. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasy boıynsha «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy» daıyndalyp, aımaqtarda ony júzege asyrý joldary jasalýda. Jol kartasy boıynsha Almaty oblysyna da 109,2 mıllıard teńge baǵyttalmaq.
