Qaraoba qorǵanynan tabylǵan qundylyqtar

Ekspedısııany mate­rı­al­dyq-tehnıkalyq tur­ǵydan qam­­tamasyz etip, qar­jy­lan­dy­rý­shy tanymal mesenat Sapar Ysqaqov. Ná­tıjesinde zertteýge aýdanǵa qa­ras­ty Qarasý selolyq okrý­gi­­niń aýmaǵyndaǵy Qa­ra­­oba qorǵany men zıraty tań­dap alynyp, ekspedısııa aman­geldilikterdiń kómegimen ju­mysqa kiristi. 

Qaraoba jerleý kesheni úsh nysannan turady. Alǵashqysy bıiktigi 8 metr, dıametri 70 metr bolatyn jerleý qorǵany. Bul qorǵannyń ústińgi bóliginde tonalǵandyǵyn dáleldeıtin lıýktiń izi bar. Qalǵan eki nysan topyraqtan úıilgen bıiktigi shamamen 2 metr, dıametri 40 metr shaǵyn kólemdi ekeni anyqtaldy. 

Arheologııalyq zertteý osy kishi eki qorǵanǵa júrgizildi. Qazý jumystarynyń nátıjesinde úshinshi nysannyń ortalyq bóligindegi jerleý shuńqyrynyń 5 metr tereńdiginde katakomba (saǵyna) túrindegi laqat kezdesti. Zırattyń ústine ornalastyrǵan tas, ne bolmasa konstrýksııa kezdesken joq. Bul zırattan jaqsy saqtalǵan adam bas súıekteriniń joǵary jáne tómengi bólikteri, qabyrǵa jambas, buǵana súıekteri shyqty. Uń­ǵyma shuńqyrlardy qazý ba­rysynda jylqy súıekteri, ke­ra­­mıka qaldyqtary, aǵash pen te­mirden jasalǵan buıym­dar­dyń fragmentteri tabyldy. 

Keramıka ydystyń qabyr­ǵa­laryna eshqandaı órnek salyn­ba­ǵan.Temirden jasalǵan buıym tot basqandyqtan óte nashar saqtalǵan. Al aǵash fragmentteri she­ge esebinde paıdalanylǵan bo­lý kerek.

Sol sııaqty formasy jarty sheń­ber tárizdi sary metaldan ja­salǵan áshekeı syrǵa tabyldy. Zertteýshi ǵalymdardyń qu­jat­­tary boıynsha nysandaǵy zert­teý barysynda tabylǵan ar­te­faktiler men basqa da zattar b.e. d. I myńjyldyqtyń aıaǵy dep topshylandy. 

Osylaı Qaraoba kesheninen ta­bylǵan jádigerlerge Ýfa qa­la­synda ǵalym A.Nechvoloda rekonstrýksııa jasady. Qazba kezinde tabylǵan artefaktiler: altyn syrǵa, qumyra synyqtary jáne Sarmat dáýirine tán jas jigittiń qalpyna keltirilgen ba­sy qorǵa tapsyryldy. Sa­par Ysqaqov osy Qaraobadan ta­­bylǵan áıel adamnyń da bas súı­egine óz qarjysymen re­kon­­strýksııa jasatyp osynda tabys etpekshi. Búginde mý­zeıdi ta­mashalaýshylarǵa te­mir dáý­iri­nen syr shertetin qun­dy já­digerler kópshilik kózaı­y­myna aı­naldy.  

Sahan TО́LENOV,
mýzeı dırektory

Qostanaı oblysy, 
Amangeldi aýdany