14 Tamyz, 2013

Kózin tapqan kól-kósir paıdaǵa keneledi

390 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Prezıdent tapsyrmasy qalaı oryndalýda?

«...biz adamǵa ol úshin memleket barlyq problemalardy sheship berýin kútpeı, ózin bızneste synap kórýge, elde jasalyp jatqan ekonomıkalyq ózgeristerge tolyqqandy qatysýshyǵa aınalýyna jaǵdaı týǵyzýymyz kerek».

Nursultan NAZARBAEV.

(«Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynan).

KО́ZIN TAPQAN KО́L-KО́SIR PAIDAǴA KENELEDI

«Saýsaǵy qımyldaǵannyń aýzy qımyldaıdy» demeı me? Sol sekildi, myna zamanda kózin tapqanǵa kól-kósir paıda bar. Ol úshin memleket te barlyq jaǵdaıdy jasap otyr. Halyqtyń ártúrli kásippen aınalysýy úshin arnaıy baǵdarlamalar jasap, jolyn kórsetip, qarjysyn berip, jumysyn odan ári dóńgeletip áketýine negiz salady. Eger kásibı bilimi bolmaı jatsa, qaıta oqytady. Bile-bilsek, jer betindegi birde-bir memleket halqyna mundaı jaqsylyqty jasap otyrǵan joq.

image-12-08-13-09-31

 KО́ZIN TAPQAN KО́L-KО́SIR PAIDAǴA KENELEDI

«Saýsaǵy qımyldaǵannyń aýzy qımyldaıdy» demeı me? Sol sekildi, myna zamanda kózin tapqanǵa kól-kósir paıda bar. Ol úshin memleket te barlyq jaǵdaıdy jasap otyr. Halyqtyń ártúrli kásippen aınalysýy úshin arnaıy baǵdarlamalar jasap, jolyn kórsetip, qarjysyn berip, jumysyn odan ári dóńgeletip áketýine negiz salady. Eger kásibı bilimi bolmaı jatsa, qaıta oqytady. Bile-bilsek, jer betindegi birde-bir memleket halqyna mundaı jaqsylyqty jasap otyrǵan joq.

Qyzylorda qalasynyń irgesin­de Qyzyljarma degen aýyl bar. Sol aýylda Sharıfjan Nurtazaev degen azamat turady. Bul – mem­le­kettiń qamqorlyǵyn kórip, sharýasyn júrgizip otyrǵan kisi. Shá­keńniń negizgi mamandyǵy kó­lik júrgizýshisi. Qaltasynda «bi­rin­shi sanattaǵy júrgizýshi» degen qujaty da bar. Keńes zamanynda alǵan túrli maqtaý qaǵazdary men marapattary báıbishesiniń sandyǵynda jatyr. Degenmen, bir kólikpen bes balany asyrap, olardy oqytyp-shoqytyp, úı­lendirip-jaılandyryp, en­shi­sin berip, bólek shyǵara ala­syń ba? Árıne, joq. Sodan ártúrli sharýanyń basyn shalyp kóredi. Bolmaıdy. Yńǵaıy kelmeıdi. Aqyry atakásip mal sharýashylyǵyna bet burady.

– Bala kúnimizde myna esiktiń aldy malǵa toly bolatyn. Ákem ekeýmiz mamyr aıynda maldyń qystyq azyǵyn qamdaýǵa ketemiz. Sodan kúzge qaraı bir-aq oralatyn edik. Bala kezden kórip ósken kásip qoı. Nesibemdi osy aradan tabatynyma kúmándanbadym,– deıdi Sharıfjan Nurtazaev.

image-12-08-13-09-31

2001 jyly mal sharýashy­ly­ǵymen dendep aınalysa bastaıdy. Kásipti birden shyr aınaldyryp ketetin shama qaıda? Aqsha tapshy. Qarjy qolbaılaý bolady. Ártúrli bankterdiń esigin qaǵady. Aýyl sharýashylyǵyn damytatyn bank­terge barady. Nesıege aqsha alady. Qazir kúlkili kórinetin shyǵar. Biraq Sharıfjan alǵashqy sharýa­syn bankten 64 000 teńge alyp bas­taıdy. Onyń ózin sabylyp júrip áreń alady. Ústemaqysy da az emes. Qaltaǵa kádimgideı túsedi. Degenmen kónbeske amalyń kem. Ashtan ólesiń be, endi? Qaryz degen adamdy dedektetip jiberetin dúnıe ǵoı. О́zi ishpese de, kımese de, aldymen qaryzyn tóleıdi. Jáne ýaqytynan buryn jabady nesıesin. Solaısha, tórt ret bank­ten aqsha alady. Ústinde qalatyny az-maz aqsha ǵana. Kúnderdiń bir kúninde «Jumyspen qamtý-2020» baǵdarlamasyn estıdi. Ortalyqqa barady. Mal sharýashylyǵyn jiti bilip tursa da, oqý kerek. Onysyn oqıdy. Bıyl Shákeń memleketten 3 mıllıon teńge aldy. Paıyzdyq ósimi óte az. Qaıtarý merzimi de yńǵaıly. Ol aqshaǵa tórt buzaýly sıyr, úsh buqa, jeti jylqy satyp aldy. Jylqysy men buqasyn bordaqylaıdy. Buzaýly sıyrlaryn saýyp, sútin satyp otyr. Biz arnaıy baryp, sharýashylyǵymen tanystyq. Osynyń ózinde eki jylqysy satylyp ketipti. Eki jylqynyń ústinen qalǵan paıdasyn aıtty. Ájeptáýir aqsha. Az ǵana ýaqytta ondaı qarjyny tabý qıyn. Al júrgizýshi bolsań, onda tórt-bes aılyq jalaqyń.

– Buzaýly sıyrdy ádeıi aldym. Súti men aıranyn óziń ishesiń. Artylǵanyn satasyń. Ol da paıda ǵoı. Al ana buzaýlary alǵan aqshamnyń paıyzdaryn qaıtarady. Olardy da satamyn ǵoı keıin,– deıdi Shákeń aǵynan jarylyp.

3 mıllıon teńge az aqsha emes. Tipti, kezinde 64 myń teńge úshin bas­panasyn kepilge qoıyp, qarjyny qaıtara almaı úısiz qalǵan adamdar bolǵan. Osydan 10 jyl buryn ǵana bir úı 64 myń teńgege kepilge qo