Qazaqta araqty «atańnan qalǵan as emes», dep te jatady. Alaıda, keńestik kezeńnen qalǵan bul daǵdy áli de qoǵam ómirinen alastaǵysy joq. Otbasyndaǵy berekesizdik, joldardaǵy apattar sonyń jarqyn saldary desek qatelespeımiz.
Qazaqta araqty «atańnan qalǵan as emes», dep te jatady. Alaıda, keńestik kezeńnen qalǵan bul daǵdy áli de qoǵam ómirinen alastaǵysy joq. Otbasyndaǵy berekesizdik, joldardaǵy apattar sonyń jarqyn saldary desek qatelespeımiz.
Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy Ortalyq Azııa elderi arasynda Qazaqstandy ishimdikti eń kóp tutynatyn el retinde kórsetipti. Buǵan sený de qıyn. Áıtse de, halyqaralyq uıymnyń keltirgen málimetterin nazardan tys qaldyrýǵa taǵy bolmas. Sonymen, atalǵan Uıymnyń málimetine qaraǵanda, elimizdiń ár turǵynyna shaqqandaǵy tutynylatyn taza etıl spırti jylyna 11 lıtr eken. Negizinen alkogol ónimin tutyný ár turǵynǵa shaqqanda jylyna 8 lıtrden aspaýy tıis. Eger tutyný mólsheri budan asyp ketse, onda ol ulttyń azǵyndalýy men quldyraýyna alyp keletin kórinedi. О́kinishtisi sol, qazir elimizdiń aýyldyq jerlerinde ishimdik ishý áli de azaımaı otyr. Toı-tomalaqtardyń ishimdiksiz ótýi óte sırek. Oǵan qarsy kúres júrgizilip jatqanyna esh kúmán joq. Bul baǵytta birqatar sharalar da qarastyrylýda. Tipti, maskúnemder men qaıyrshylarǵa qarsy kúres júrgizýdi ákimdikterge bekitip berý de usynylyp otyr.
Qazir Reseıdiń ózi osy máselege qatysty kóptegen sharalardy qolǵa alýda. Zańnamalar qabyldap, talapty kúsheıtip jatyr. Máselen, rólge mas kúıinde otyrǵandarǵa 30 myń rýbl aıyppul jáne 1,5-2 jyl júrgizýshi quqynan aıyrý kózdelgen. Bul elde árbir turǵynǵa shaqqandaǵy spırttik ishimdikti tutyný jylyna 10 lıtrden aspaıdy eken. Oılanatyn-aq másele. Al Qytaı spırttik ónimderdi az tutynatyn elder qatarynda tur. Buǵan Túrkııa men Tájikstandy da qosýǵa bolady.
Budan shyǵatyn qorytyndy – talap pen tártipti barynsha kúsheıtip, ishimdik ataýlynyń qoǵamymyzǵa jat ekenin keńinen nasıhattaý. Múmkin, sonda jaman ádetten birtindep arylatyn shyǵarmyz.
Asqar TURAPBAIULY,
«Egemen Qazaqstan».
