Keshe Aqordada Elbasy Nursultan Nazarbaev Parlament depýtattary, Prezıdent Ákimshiliginiń qyzmetkerleri men Úkimet músheleri, qoǵam jáne mádenıet qaıratkerleriniń aldynda Qazaqstan halqyna arnap Úndeý jarııalady.
Biz Úndeý jarııa etilgen zaldan shyqqan bir top adamǵa mıkrofon usynyp, olardyń pikirlerin bilgen edik.
* * *
Ákim TARAZI, Memlekettik syılyqtyń laýreaty:
– Men Elbasynyń referendým týraly jáne merziminen buryn ótkiziletin prezıdenttik saılaý týraly sheshimin alystan oılap, tereńnen tolǵanǵan jáne bolashaq urpaqtyń qamy úshin jasalǵan saıası erlik dep sanaımyn. Árıne, bes mıllıonnan astam saılaýshy qoldap otyrǵanda referendým ótkize salýǵa bolatyn edi, biraq Elbasy Konstıtýsııalyq Keńestiń sheshimine qulaq asyp, demokratııalyq talaptyń tolyq oryndalýyn qajet dep tapqan óte durys sheshim qabyldady. Sondyqtan da óz basym bul sheshimmen qýana kelisemin.
Qazaqstan halqy óz Prezıdentin búkilálemdik demokratııalyq tájirıbe jolymen saılaǵany durys. Árıne, referendým da halyqtyń saılaý quqyn bildiredi, biraq onda qarsylastyń bolmaýy túrli pikirler týǵyzýy múmkin. Al Nursultan Ábishuly qazir saılaýǵa tússe, qandaı myqty qarsylasty da shań qaptyryp, báıgeni shappaı alary sózsiz. О́ıtkeni, halyq oǵan senedi, ózderin osyndaı adamnyń basqarǵanyn qalaıdy. Keshe referendým ótkizýdi qoldap qoldaryn qoıǵan barlyq adamdar da onyń Prezıdent bolǵanyn qalaıtyny sózsiz.
Qazybek JIRENShIN, Qazaq gýmanıtarlyq zań ýnıversıtetiniń rektory, zań ǵylymdarynyń doktory:
– Men búgin qazaqstandyq demokratııany alǵa damytý jolynda tarıhı qadam jasaldy dep sanaımyn. Búgin Prezıdent óziniń Konstıtýsııa talaptarynyń tolyq saqtalýyna kepildik beretin tulǵa ekenin dáleldedi. Konstıtýsııalyq Keńes Parlament qabyldaǵan Zańnyń Ata Zańǵa sáıkes emestigin aıtqan soń, ol óziniń bul sheshimdi tolyq moıyndaıtynyn kórsetti. Ol máselelerdiń barlyq qyryn eskerip, búgin óziniń ókilettigin uzartýdy kózdegen referendýmnyń ótkizilýinen bas tartty.
Árıne, ózin bes mln.-nan astam adam qoldap turǵanda mundaı sheshimge barý ońaı emes edi, biraq Prezıdent bolashaq urpaqqa úlgi bolatyn asa mańyzdy qadam jasap, osynaý sheshimge óz tańdaýymen bardy. Sondyqtan mundaı ádiletti qadamdy bolashaq urpaq ózine úlgi etip, laıyqty baǵalar dep oılaımyn. Mundaı sheshimge tek ózine-ózi sengen, óz isiniń durystyǵyna kózi jetken basshy ǵana bara alatyn shyǵar. Al endi prezıdenttik saılaýdyń merziminen buryn bolýy – halyqtyń búgingi qalaýyn jerge tastamaǵandyq dep bilemin. Ol qandaı qarsylasty bolsa da ashyq, básekelesti, demokratııaly saılaýda jeńetinine senimdi. Sóıtip, halyqtyń qolynan mandat alǵan Elbasy bastaǵan jumystaryn batyl túrde júzege asyra beredi dep senemin.
Sapar MUSTAFIN, temirjolshy, zeınetker:
– Menińshe, Prezıdent halyqtyń referendým ótkizý týraly tilegin qabyldaýy kerek edi. Men ózim sol qarapaıym halyqtyń biri retinde shyn júregimmen Prezıdenttiń ókilettigin uzartýdy qalaǵan edim. Biraq ol Konstıtýsııalyq Keńestiń sheshimin durys dep taýyp otyr.
Men óz basym Nursultan Ábishulyn Allanyń mańdaıymyzǵa bergen baǵy dep bilemin. Ol qandaı jaǵdaıda bolsyn eline qyzmet istep, bizdi basqara alady. Biz ol kisiden áli de bolsa úlken úmit kútemiz jáne tolyq senemiz. El basqarý ekiniń biriniń qolynan kelmeıdi. Biz, Qazaq eli, Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń arqasynda irgeli el bolyp, ózimizdi barlyq álemge tanytyp otyrmyz. Ol kisiniń búgingi sheshimin men qoldaımyn, áıteýir Nurekeń ornynda bolyp, elge qyzmet ete bergenin qalaımyn. Sonda bizdiń elde tynyshtyq bolyp, alǵa damı beretin bolady. Men Prezıdent Nazarbaevtyń arqasynda Qazaq eli kórkeıe beredi dep senemin.
Salman GEROEV, zeınetker:
– Men búgingi Úndeýdi jarııa etýge qatysqan adamdardyń bári de ekiudaı bolyp qaldy ǵoı dep oılaımyn. О́ıtkeni, elimizdiń bes mıllıon halqy ol kisiniń prezıdenttik ókilettigin on jylǵa uzartýdy qalap otyr edi. Mundaı senimge ekiniń biri qol jetkize almaıdy. О́tken jıyrma jyldaǵy eńbek Elbasyna degen senimdi ábden bekitkenin bilemiz. Bizdiń elimizde ultaralyq tatýlyq, konfessııaaralyq kelisim berik ornaǵan. Mundaıǵa basqa elder qyzyǵa qaraıdy. Sondyqtan bizdiń halqymyz Nursultan Ábishulynyń áli de eldi basqarǵanyn qalaıdy.
Biraq, biz demokratııa talaptaryn da oryndaýymyz kerek. Onyń ústine byltyr ǵana Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymyna tóraǵa bolyp, demokratııany saqtaýdy basqa elderden de talap ettik. Menińshe, Nursultan Ábishuly osyny eskerip, referendým ótkizýden bas tartty ǵoı dep oılaımyn. О́z basym bul sheshim óte durys boldy dep sanaımyn. Ol óz ókilettiginiń eki jylǵa azaıýyna qaramastan, referendým ótkizýdi qoldap qoldaryn qoıǵan halyqtyń suranysyn aıaqsyz tastamaı, prezıdenttik saılaýdy merziminen buryn ótkizý týraly sheshim qabyldady. Bul da óte durys sheshim, men qoldaımyn. Halyqtyń tilegine Elbasy árqashan da qulaq asyp otyrýy kerek. Menińshe, Nursultan Ábishulynyń saılaýda óziniń qarsylastaryn jeńip shyǵatyny kúmánsiz.
Nadejda PETÝHOVA, Astana qalalyq №1 balalar aýrýhanasynyń bas dárigeri, qalalyq máslıhattyń depýtaty:
– Búgin biz Prezıdentimizdi kezekti ret bıikten kórdik. Ol kisiniń qabyldaǵan sheshimi, menińshe, óte durys sheshim boldy. Referendýmnan Konstıtýsııalyq Keńestiń sheshiminen keıin bas tartýy arqyly ol bizdiń elimizde zańnyń ústemdik etýin qalaıtynyn kórsetti. Prezıdent Konstıtýsııanyń saqtalýyna kepildik beretin tulǵa retinde ony birinshi kezekte ózi de moıyndaıtyndyǵyn kórsetti. Men alda bolatyn prezıdenttik saılaýda onyń sózsiz jeńetinine senimdimin. О́ıtkeni, qazir biz elimizdiń barlyq túkpirindegi halyqtyń oǵan úlken qurmetpen qaraıtynyn bilemiz. Halyqtyń zor qurmetine ol óziniń isimen qol jetkizdi. Biz árqashanda onyń qamqorlyǵyn sezinip otyramyz. Ásirese, halyqty áleýmettik turǵydan qoldaýda ol kisiniń eńbegi ólsheýsiz. Al bizdiń álemge ataǵymyzdyń shyǵýy, shet elderde bizdi tanyp jatatyny tegisimen osy kisiniń eńbeginiń arqasy. Sheteldikter bizdi Nursultan Nazarbaevtyń elinen kelgen adamdar dep tanyp, bizdiń eldi maqtaı jóneledi. Sondaıda bizdiń Prezıdentimizdiń barynsha tanymal, ataqty ári búkil álem moıyndaıtyn tulǵaǵa aınalǵanyna kózimiz jete túsedi. Men kórgen sheteldikterdiń bári de bizdiń Prezıdentimizge qyzyǵýshylyqpen qaraıtynyn jasyrmaıdy. О́ıtkeni, keıbir el basshylarynyń durys júrgizbegen saıasatynyń kesirinen ekonomıkasy damymaı, qoǵamda túsinbeýshilikter týyp jatady. Tipti qantógiske jol bergen elder de kóp. Al bizdiń Prezıdentimizdiń dana saıasatynyń arqasynda elimizde tynyshtyq, ózara túsinistik saltanat qurǵan. Sonyń arqasynda ekonomıkamyz da qalypty damý jolyna túsken. Bizge tek osyndaı Prezıdent kerek. Sondyqtan men onyń kelesi saılaýda sózsiz jeńgenin qalaımyn.
Jazyp alǵan Jaqsybaı SAMRAT.