Reseı Federasııasynyń Omby qalasynan ońtústikke qaraı Qazaqstannyń Kókshetaý baǵytyna bet alǵanda, 16 shaqyrym jer júrgen soń úlken zırat kezdesedi. Ol Bıbatyr aýylynyń qorymy. Tas joldyń zıratqa qarama-qarsy jaǵynda kezinde úlken aýyl bar edi.
Bıbatyr kezinde aty áıgili bı bolǵan adam. Balasy Máden bolys bolyp, 1937 jyly atylǵan. Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń depýtaty qyzmetin atqarǵan Romın Rızauly Madınov sol Bıbatyrdyń urpaǵy, Mádenniń shóberesi.
Meniń izdeý salyp otyrǵanym – Bıbatyrdyń bel balasy Qyzyr. Ol kisi 1937 jyly Qyzyljarda prokýror bolyp istegen. Ustalasyń degen eskertýmen qashyp Ombyǵa kelip, týǵan bólesi О́temisov Ámirjanmen kezdesedi. Qujattaryn aýystyryp alyp, basqa famılııamen Qytaıǵa ótpekshi ekenin aıtady. Sodan hat-habar úzilgen. 1947 jyly Ámirjan Omby oblysynyń Gorkov aýdanynda KGB qyzmetkeri bolyp istep júrgende, bir jigit arnaıy izdep kelip, Ámirjanǵa jolyǵady. Qyzyrdan sálem aıtady. Biraq famılııasy, aty-jóni basqa deıdi. Soǵys kezinde Qyzyr áskerı prokýror boldy, men onyń adıýtanty qyzmetin atqardym, depti. Qansha jalynsa da, qaıda, qandaı famılııada ekenin aıtpaı ketip qalypty. Bul áńgimeni arada 31 jyl ótken soń 1978 jyly Ámirjan maǵan aıtqan.
Taǵy bir derek mynadaı. 1963 jyly Omby óńirinde turatyn Qyzyrdyń týǵan nemere inisi Fazylǵa alystan bir hat kelgen. Onda aty-jónin jazbaı, otkrytka syrtyna barmyn, tirimin, aman-esen júrmin degen sóz aıtylǵan da qoıǵan. 1985 jyly Fazyldyń aýyryp, beti ary qaraǵan shaǵynda Ombydaǵy KGB adamdary Qyzyr týraly surap kelipti. Sonda ol kisi eshqandaı jaqynym joq dep renjip, kelgenderge aýyr sóz aıtyp qýyp jiberipti. Teginde KGB adamdary beker izdemegen bolar. Múmkin Qyzyr óler shaǵynda balalaryna shyn aty-jónin aıtqan soń, olar Ombyǵa suraý jiberýi múmkin.
Osy týraly bilgim keledi. Qyzyr bizge týǵan jıen edi. Qazaqstanda ony biletinder bar ma eken? Osy maqalany oqysa balalary habarlasyp qalar degen úmitim de joq emes.
Amankeldi qajy TOQSANBAEV
Reseı Federasııasy,
Omby qalasy,
Melnıchnaıa kóshesi 87/4. 15-páter.