2011 jyldyń 15 aqpanynda qazaqstandyq «AZIIа AVTO» avtoqurastyrý zaýytynyń ókilderi kásiporynnyń 2010 jylǵy jumys qorytyndysyn ortaǵa saldy jáne aǵymdaǵy jyldyń keleshektegi jobalaryn iske asyrý josparyn ashty.
25 myńynshy kóliktiń shyǵý saltanatyna oblys ákiminiń birinshi orynbasary Serik Ábdenov, «Bıpek-Avto», «Azııa-Avto» kompanııasy dırektorlar keńesiniń tóraǵasy A. Balýshkın, «Azııa-Avto» AQ prezıdenti Erjan Mandıev, zaýyt eńbekkerleri qatysty.
Kezdesýge sebep bolǵan jáıt – zaýyt konveıerinen shyqqan 25 myńynshy avtomobıl. Ol Qazaqstannyń ǵana jańa úlgisi emes, dúnıjúzilik avtoónerkásiptiń eń jańa úlgisi bolyp tabylatyn – sedan Chevrolet Cruze.
2010 jyl «AZIIа AVTO» AQ úshin óndiristi jáne marketıngti damytýda alǵa shyǵý jyly boldy. KIA Motors arqyly zaýyt tórtinshi strategııalyq seriktesin tapty, al Qazaqstannyń satyp alýshylary eń iri dúnıejúzilik avtokonsernniń tehnologııalyq jańalyqtaryna qol jetkize aldy. О́skemen qalasynda KIA-nyń úsh jańa úlgisin shyǵarý yntymaqtastyqtyń alǵashqy nátıjesi boldy. Olar: sedan Cerato, tótelegish Mohave jáne krossover Sorento.
Sol kezeńde kásiporyn konveıerinde «AZIIа AVTO»-nyń basqa seriktesi – General Motors kompanııasy úlgileriniń tuńǵysh kórsetilimderi boldy. Olar: sedan Chevrolet Cruze jáne Chevrolet Aveo úlgilik modelderi. Jyl aıaǵynda Skoda avtomobılderi jelisinde Yeti krossoveri jáne Fabia kompakt-karo paıda boldy.
Úlgilik qatardy ekpindi keńeıtý, zaýyttyń rynoktaǵy pozısııasyn nyǵaıtýǵa serpin berip, óndiris kóleminiń eleýli ósýine ákeldi. 2010 jyldyń qorytyndysy boıynsha ol tórt márte ulǵaıdy jáne 3 099 avtomobılder kórsetkishine jetti, al «AZIIа AVTO»-nyń naryqtyq úlesi (jańa jeńil avtomobılderi segmentinde) ótken jyldyń tórtinshi toqsanynda 20% tabaldyryǵynan asty.
Kompanııanyń tabysy qarjylyq kórsetkishtiń dınamıkalyq ósýin qamtamasyz etti. Zaýyttyń óz ónimin satýdaǵy aqshalaı túsimi ótken jyly eki ese ósip, 7 336,7 mln. teńge mejesine jetti, al 2009 jyly tirkelgen zalal orny, 2010 jyldyń qorytyndysy boıynsha 361,4 mln. teńge mólsherindegi taza paıdamen toltyryldy.
Bul paıdaly bastamany biz údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy sheńberinde zamanaýı basqarý tehnologııalaryn engizý jónindegi baǵdarlamaǵa qatysýshylar retinde iske asyramyz, deıdi «AZIIа AVTO» AQ basshysy. – Memlekettik demeýmen biz taǵy da bir jobany iske asyrýǵa kirispekpiz, ol – jumys istep turǵan óndiristiń logıstıkalyq ınfraqurylymyn keńeıtý, ıaǵnı qosymsha temir joldar men konteıner alańdary qurylysy. Bul josparlardy iske asyrsaq, biz qurastyrý kesheniniń jalpy shyǵarylym óndirimdiligin qazirgi jylda jumysshyǵa 188 myńnan 2013 jylǵa 307 myń dollarǵa deıin ósire alamyz jáne bizdiń logıstıkalyq júıemizdiń qyzmet kórsetý múmkindigi jylyna 60 myń avtomobıl shyǵarýǵa jetedi
Qarjylandyrý «Bıznestiń jol kartasy-2020» sheńberinde qamsyzdandyrylatyn bolady. Mandıev myrza aıtqandaı, jańa logıstıkalyq «qaqpalardy» jasaý kásiporynǵa óndiris kólemin ósirý múmkindigin beredi, sóıtip aǵymdaǵy jylda qosymsha 200 jumys ornyn ashýǵa talap etetin bolady. Jobany iske asyrý qorytyndysy boıynsha kásiporyn shtaty 900-1000 qyzmetkerlerge deıin ulǵaıady.
Jyl erekshe ónimdi bolady. Naýryzda biz KIA brendi býynynyń eń jańa tórt úlgisin óndiriske shyǵaramyz, dedi «AZIIа AVTO» AQ perezıdenti. Bul kompakt-krossover KIA Soul, parketti tótelegish KIA Sportage, bıznes-sedan KIA Optima jáne salıqaly sedan KIA Cadenza. Olardyń ótimdi bolaryna kúmánimiz joq. 2010 jyldyń mamyr aıyndaǵy shyǵarylymǵa ózgeris engizgen osy markadaǵy úsh úlgi taǵdyryna kóz salsaq, KIA sol jyldyń kúzinde Qazaqstanda usynylǵan shetel brendteri arasynda satylym kólemi boıynsha úshinshi orynǵa shyqqanyn kóremiz.
О́tken jyly Chevrolet Qazaqstandaǵy satylym kólemi boıynsha tórtinshi shetel brendi boldy, al Reseıde shetel markalary arasynda eń kóp satylǵan bolyp tanyldy. Búginde biz Reseı rynogyna jańa úlgilerdi jetkizý jóninde kelissózder júrgizip jatyrmyz.
Erjan Mandıevtiń pikiri boıynsha, bul másele qazaqstandyq satyp alýshylar úshin 1 shildeden keıin, ıaǵnı jeke tulǵalar úshin avtomobılderdi ákelýdegi jeńildik toqtatylǵanda jańasha sıpatqa ıe bolady.
Indýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy boıynsha qazaqstandyq óndiris avtomobılderin satyp alýshylarǵa arnalǵan nesıe jónindegi paıyzdyq salymdardy qarajattandyrý qarastyrylǵan. Búgin Úkimet osy formattaǵy avtonesıelerdiń qoljetimdi mehanızmderin talqylaýda. О́ıtkeni, Keden odaǵynyń taýar engizý bajdary «sekond-hendti» satyp alýdy tartymsyz qylady. Biraq, jańa avtomobıldi satyp alý kóbinese qoljetimdi nesıelik qarajatty talap etedi. Memleket onyń jetimsizdigin toltyra alady jáne sonymen qatar salanyń damýyna qajetti ımpýls bere alady.
«AZIIа AVTO» basshysy kásiporynnyń tolyq kezeńdik zaýyttyń ınfraqurylymyn jobalaý jónindegi jumysyn, Shyǵys Qazaqstan oblysy ákiminiń qoldaýymen berilgen alańda elektr jáne jylýmen qamtamasyz etý kózderin jetildirý jumystaryn jalǵastyryp jatqanyn aıtty. Tolyq kezeńdik zaýytty jasaý jobasy respýblıkalyq ındýstrııalandyrý kartasyna engizilgen. Jasalyp jatqan kásiporynnyń jobalyq qýattylyǵy bir jylda 120 myń avtomobıldi quraıdy, aldyn-ala jasalǵan boljam boıynsha ol elimizdiń ishki jalpy ónimin 1,8 mlrd. AQSh dollaryna tolyqtyryp, 12 myń qazaqstandyqty eńbekke ornalastyrýǵa múmkindik beredi.
Ońdasyn ELÝBAI.
Sýret avtordiki.