Ortalyq saılaý komıssııasynyń keshegi ótken otyrysynda Astana qalasy aýmaqtyq saılaý komıssııasynyń Qazaqstan Respýblıkasynyń kezekten tys prezıdenttik saılaýyn ázirleý men ótkizý jónindegi jumysy qaraldy.
Otyrysta Astana qalalyq saılaý komıssııasy tóraǵasynyń, qalalyq ákimdiktiń jaýapty qyzmetkerleriniń, múddeli uıymdary men mekemeleriniń 2011 jylǵy 3 sáýirge taǵaıyndalǵan Qazaqstan Respýblıkasynyń kezekten tys prezıdenttik saılaýyn ázirleý men ótkizý jónindegi aqparattary tyńdaldy. Astana qalasynda 2011 jylǵy 1 qańtardaǵy jaǵdaı boıynsha 697257 adam turady, olardyń 339985-i – saılaýshylar, bul halyqtyń jalpy sanynyń 48,8 paıyzyn quraıdy. Kezekten tys saılaýdy Astana qalasy boıynsha uıymdastyrý men ótkizýdi qalalyq, Saryarqa, Esil jáne Almaty aýdandarynyń saılaý komıssııalary men 218 ýchaskelik saılaý komıssııalary iske asyrady. Qazaqstan Respýblıkasynyń shet memleketterdegi ókildikteri janynan 35 saılaý ýchaskesi uıymdastyrylǵan.
Saılaý komıssııalarynyń quramynda segiz saıası partııanyń: QKP – 13, JSDP – 10, «Ádilet» partııasynyń – 15, «Aýyl» QSDP – 181, QKHP – 179, «Rýhanııat» partııasynyń – 182, Qazaqstan Patrıottar partııasynyń – 182, «Nur Otan» HDP – 183 jáne basqa da qoǵamdyq birlestikterdiń ókilderi bar. Prezıdenttiń saılaýdy taǵaıyndaý týraly Jarlyǵy shyqqan soń, saılaýshylar tizimin tolyqtyrý boıynsha jumys aıtarlyqtaı belsendi júrdi. Qalanyń halyq esebine jaýapty uıymdary men mekemeleriniń jumysy qajetti deńgeıde úılestirildi.
Ortalyq saılaý komıssııasy Astana qalasynyń saılaý komıssııalary, atqarýshy organdary aldaǵy elektoraldyq naýqandy uıymdastyrýshylyq, materıaldyq-tehnıkalyq jáne aqparattyq qamtamasyz etý boıynsha aıtarlyqtaı jumys júrgizgenin atap ótti. Saılaý komıssııalarynyń jergilikti atqarýshy jáne ókildi organdarymen ózara is-árekettestiginde keıbir kemshilikter de bar.
Ýchaskelik saılaý komıssııalaryn oqytý boıynsha belsendi jumysty jalǵastyrý, onyń aıasynda saılaý rásimderiniń, birinshi kezekte daýys berý kúni men daýystardy sanaý kezindegi saılaý rásimderiniń zańdylyǵy men aıqyndyǵyna basa nazar aýdarý qajet etiledi.
Talqylaý barysynda Ortsaılaýkom basshysy qalalyq saılaý komıssııasy kóp adamdardy qamtı otyryp, úlken jumys atqarǵanyn jáne bul buryn anyqtalǵan birqatar kemshilikterdi jedel túrde joıýǵa múmkindik bergenin basa aıtty. Sondaı-aq Q.Turǵanqulov 2009 jyly «Saılaý týraly» Zańnyń 20-baby 11-tarmaǵyna saılaý komıssııasy múshelerine eńbekaqy tóleý tártibine qatysty ózgerister engizilgenin atap ótti. Bul normamen saılaý komıssııalary músheleriniń ústeme jumysyna, mereke jáne demalys kúnderindegi jumysyna aqy tóleý belgilengen. Sondyqtan basym kópshiligi bıýdjettik uıymdardyń qyzmetkerleri (muǵalimder, medısına qyzmetkerleri jáne t.b.) bolyp tabylatyn ýchaskelik saılaý komıssııalary músheleriniń qaýyrt jumysynyń aqysy tıisinshe óteletin bolady.
Otyrysta Ortalyq saılaý komıssııasyna taǵy 229 halyqaralyq baıqaýshyny akkredıtteý týraly jáne shyǵyp qalǵannyń ornyna «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaý týraly» Konstıtýsııalyq Zańmen belgilengen tártipte jańa múshe saılanǵanǵa deıin Arman Jıenǵalıevti Batys Qazaqstan oblystyq saılaý komıssııasynyń múshesi etip taǵaıyndaý týraly qaýlylar qabyldandy.
Álısultan QULANBAI.