Qaıyrymdylyq qarymy

«Polıgon balalary» qoǵamdyq birlestigi de 20 jyldyǵyn atap ótýde «Polıgon balalary» qoǵamdyq birlestigi 1991 jyly Abaı aýdanynyń ortalyǵy – Qaraýyl aýy­lynda aýdandyq keńestiń sheshimimen Halyq­ara­lyq «Bala pravosy» konvensııasy negizinde qu­rylǵan edi. Qurylǵan kúninen bastap atalǵan uıym antııa­dro­lyq «Nevada – Semeı» qoz­ǵa­lysy, Germanııanyń Keln shtatyndaǵy bólimi, Halyq­ara­lyq «Bóbek» qaıy­rym­dylyq qory, Densaýlyq saq­taý mınıstrliginiń «Ana men bala» bólimi, sol sııaq­ty basqa da qoǵamdyq uı­ym­darmen, atap aıtqanda, Qazaqstan Respýblıkasy ba­la­larynyń medısınalyq-áleýmettik axýalyn qal­py­na keltirý «Boztorǵaı» qo­ǵamdyq ortalyǵy, «Sadako – Samanta – Samal» uıymy, Fenıks qoǵamdyq qory, Birikken Ulttar Uıymynyń Qazaqstandaǵy ókildigi jáne taǵy basqa tolyp jatqan uıymdarmen birlesip ju­mys isteı bastady. Eń aldymen «Polıgon balalary» uıymynyń aty­nan «Bóbek» qory prezı­denti­niń atyna hat jazyl­dy. Sara Alpysqyzynyń Abaı aýdanyna kelýi, ar­tyn­sha osy óńirge Den­saý­lyq saqtaý mınıstrliginiń arnaıy brıgadasyn jiberýi úlken kómek boldy. Onyń syrtynda osy kezden bastap aýdan balalary Almaty qa­lasyndaǵy respýblıkalyq klınıkalyq emdeý jáne saýyq­tyrý ortalyqtaryn­da, atap aıtqanda, Aqsaı, Qal­qaman, №12 qalalyq aýrýhanasy jáne «Alataý» sanatorııinde jylyna 2-3 ret 25-30-dan bala emdelip jáne demalý múmkindigine ıe bolǵan edi. Sodan beride jalpy 700-den asa bala ártúrli emdeý jáne saýyq­tyrý ortalyqtarynda bol­ǵan eken. Sol sııaqty «Bó­bek» qorynyń shaqyrýymen kelgen amerıkalyq ushaq-gospıtalinde de Abaı aýda­ny­nyń Sarjal, Qaraý­yl, Qun­dyzdy aýyldarynyń ba­lalary emdelgen bolatyn. Keıinde Almatydaǵy «Bó­bek» sanatorııinde Semeı qalasynyń jáne Mu­qyr aýylynyń balalary baryp demalyp qaıtty. Munyń syr­tynda «Bóbek» qaıy­rym­dylyq qorynan Abaı aýdanynyń balalaryna birneshe ret jańajyldyq syı­lyqtar, tamaq, kıim-keshek kómek retinde kelip jatty. Sol jyldary ótkizilgen mańyzdy sharalardyń biri – «Polıgon balalary sýret sa­lady» aksııasy edi. Ak­sııa­ǵa aýdannan 150 bala qa­tys­ty. Atalǵan aksııa Ame­rıkanyń halyqaralyq meıirimdilik qorynyń qoldaýy jáne qarjylandyrýymen ótti. Qor Almatyǵa emdelýge barǵan balalardyń jol qarajatyna da birneshe ret kómektesken edi. BUU ókildigi Aqsaı, Qal­qaman aýrýhanalarynda emdelýge barǵan balalardyń tolyq tekserýden ótip, emdelýine, baǵasy qymbat dá­ri-dármektermen qamtama­syz etilýine kómek jasap otyrdy. Mártebeli uıym­nyń volonterleri Alataý sanatorııinde emdelgen ba­la­larǵa jańajyldyq syı­lyq­tarmen de kómektesip otyrdy. Ásirese, polıgon zarda­byn shekken balalardy túr­li emdeý jáne saýyqtyrý or­talyqtaryna jiberýdi uı­ymdastyrýda «Polıgon ba­la­lary» qoǵamdyq birlestigi Densaýlyq saqtaý mı­nıstr­liginiń «Ana men bala» bólimimen birlesip, jy­lyna 300-500-deı bala jiberýge qol jetkizse, 100-150 bala ártúrli qaıyrym­dy­lyq sharalaryna qatysyp, túrli kómekter aldy. Sol sııaqty, qoǵamdyq birlestik «Nevada – Semeı» qozǵaly­synyń Ońtústik Qazaqstan bólimshesi arqyly jazǵy ýaqyttarda 100-200 bala­nyń osy óńirdegi 9 sanatorıı-profılaktorıılerde demalyp qaıtýyna jaǵdaı jasady. Sol sııaqty olarǵa jemis-jıdek, kıim-keshektermen kómekter kórse­til­di. Qalada jylma-jyl Ba­lalardy qorǵaýdyń halyq­aralyq kúni qalalyq balalar saıabaǵynda turaqty sharalar ótkizilip, oǵan 150-den asa bala qatysady. Ja­qynda ǵana osy balalar saıa­baǵynda «Balalar – bizdiń bolashaǵymyz» atty qaıy­rym­dylyq aksııasy ótkizil­di. Al burynǵy jyldary «Árqashan kún sónbesin», «Ba­qytty balalyq shaq» atty qaıyrymdylyq ak­sııalary uıymdastyryldy. Sońynda otandyq ónimderdi álemdik deńgeıde tanytqan «Asyl Arman Interneshnl» kompanııasy «Deni saý urpaq – ult bolashaǵy» jobasyn birinshi bolyp qoldap, 707 000 teńgeniń kómegin ja­sady. Polıgon jabylýynyń 20 jyldyǵy qarsańynda po­lıgon qurbandaryn eske ala otyryp, ásirese, jas ur­paqty emdeý jáne saýyq­tyrý maqsatynda «Densaý­lyq – zor baılyq» atty densaýlyq kúni uıymdasty­rylyp, «Deni saýdyń – jany saý» atty profılak­tıkalyq keńes ortalyǵy ashyldy. «Salamatty ómir salty – ómir talaby», hal­qymyzdyń salt-dástúrin jal­ǵastyrý úshin batyr ba­balarymyzdyń ómir tarı­hyn nasıhattaıyq degen ta­qy­ryptarda aıtarlyqtaı jumystar atqaryldy. «Boztorǵaı» qaıyrym­dy­lyq qorynan 200 000 teńgege kelgen qaıyrymdy­lyq kómek – kıim-keshek, oqý qural-jabdyqtary Abaı aýdanyndaǵy Sarjal aýy­ly­nyń 220 balasyna 1 maý­sym – Balalardy qorǵaýdyń halyqaralyq kúni orta mek­teptiń aldynda ótken jı­ynda berilse, AHBK «Ozat» dúkeniniń dırektory K. Reznıkova Naýryz meıramy qar­sańynda ótken aksııada Bókenshi aýylynyń bala­la­ry­na kıim-keshektermen jáne syılyqtarmen kómektesti. Sol sııaqty birlestik, ásirese, múgedekter arba­sy ­men qulaqqa arnalǵan estý apparattaryn alýǵa jáne jyl saıyn jańajyldyq syılyqtarmen kómek kórse­tip otyrǵan oblystyq más­lı­hattyń depýtaty, «Ib­raev+K» kompanııasynyń dı­rektory Ǵabbas Ibraevqa úlken rızashylyǵyn bildiredi. Jaqynda balalar saıabaǵynda ótken «Balalar – bizdiń bolashaǵymyz» atty qaıyrymdylyq aksııasyna polıgon zardabyn shekken otbasylardan 50-den asa bala qatyssa, oǵan 185 000 teńgeniń qarjylyq kómegin jasaǵan saıabaq dırektory V.Fılıppovqa da jas jetkinshekter dán rıza. Jýyrda «Nevada – Semeı» qozǵalysynyń vıse-prezıdenti Sultan Kartoev «Polıgon balalary» qoǵam­dyq birlestiginiń tóraıymy Baqytgúl Álimbaevany qoz­ǵalystyń merekelik medalimen marapattady. Baqytgúl­diń atalǵan birlestikke jetekshilik etip kele jatqa­nyna 20 jyl boldy. Baqyt­gúl Álimbaeva BUU-nyń Qa­zaqstandaǵy ókildigi arqy­ly Iran Islam respýblı­ka­synyń astanasy – Tehran qalasynda ótken «Ana men bala problemalary» atty ha­­lyqaralyq konferen­sııa­ǵa qatysyp qaıtty. Birlestik búginde óz jumysyn odan ári shırata túsýde.