Qolbasshy

– Balalyq shaqtan bastaıyq deısiz be, – dep bastady Abaı áńgimesin. Bári kúni keshegideı kóz aldymda. Aýylda óstim. Nıkolaevka, ózimiz Kóbesh deımiz ǵoı, qazaq-orysy aralas úlken eldi meken edi. Dál irgede sylańdap erke Esil aǵyp jatatyn.qazirde de solaı ǵoı. Jaz týsa tańerteń­nen keshke deıin kók maısanyń ústinde asyr salyp, sýdan shyqpaımyz. Atam men ájem sońymda júredi. Adam bop erjetkenin, bári-bári sol kisilerdiń arqasy ǵoı... Ol oılanyp qaldy. Dál osy sátte kirpigine muń ilingendeı... Taǵdyrdyń jazýy solaı bolǵan shyǵar, ákeniń de, shesheniń de meıirimine bólený baqyty buǵan buıyr­map­ty. Biraq jetim qozynyń kúnin keshken joq, atasy men ájesi qolynda baryn Abaıynyń aýzyna tosyp, eshkimnen kem qylmaı alaqanyna salyp ósirdi. «Qazaqta Abaı degen el maqtanyshyna aınalǵan uly aqyn bolǵan. Sen de ósesiń, atyńa saı úlken azamat bolasyń. Ol úshin kóp oqýyń kerek, qazir dúnıeniń bári bilimde», deıtin atasy. Átteń, dúnıe-aı, bul mektep tabal­dyryǵyn attaǵan jyly qarııa qaıtys bolyp ketti. Aýyl arasynda óte syıly, dindar adam edi. Eptep dombyra shertetin. Ol kezde Qyzyljar óńirinde Baıan, Lenın sııaqty jaqsy bilim beretin úsh-tórt-aq qazaq mektebi bolatyn. Esimi ob­lys­tan da tysqary jerlerge jaqsy málim Lenın ordendi ustaz Asqar Igibaev basqarǵan bizdiń Nıkolaevka orta mekte­biniń ataǵy dúrkirep turdy. Muǵalim­derdiń bári de saıdyń tasyndaı iriktelgen óz isiniń naǵyz sheberleri edi... Ýaqytta toqtaý joq, mektep qabyrǵa­syn­daǵy kúnder zymyrap óte shyqty. Balalyq shaqpen qoshtasatyn sát te alys emes. Abaı kádimgideı qınalyp júr. Bola­shaqqa ózderinshe jospar quryp júrgen qurby-qurdastarynan qalmaı oqýǵa bar­ǵy­sy keledi. Apasyn da (ol ájesin osylaı atap ketken) qımaıdy. Osyndaı kúnderdiń birinde  apasy Abaıǵa qaımaq quıǵan qoıý shaıdy usynyp jatyp, tosynnan suraq qoıdy. «Jurttyń balalarynyń bári oqýǵa barmaq bolyp jatqan kórinedi. Seniń ne oıyń bar?» Ol kóp oılanǵan joq, jaýaby daıyn edi. «Áskerı qyzmetker bolǵym keledi», dedi. Bul jaýap ómirinde shalǵaı­daǵy aýyldan eshqaıda uzap shyqpaǵan qazaqtyń kempirin shoshytýy kerek edi. «Qaraǵym-aý, bul ne sóziń, jurttyń bala­sy sııaqty osy aýylǵa qajet oqýdyń birine barmaısyń ba, agronom bol, tipti muǵalim, dáriger kimnen kem?!.» dep ájesi azar da bezer bolatyn shyǵar dep oılaǵan. Biraq ol kisi  nemeresiniń qalaýyna birden qulaı ketpegenmen, muny qınaǵan joq. Oılanǵan kúıi otyryp qaldy. Shyny sol, ájesi eshqaıda barmaı­syń, oqý osynda da bar, qasymda bolasyń, jumys iste, kómektes dese, aıtqanynan shyǵa almas edi. О́ıtkeni, oǵan bul kisiden jaqyn, qymbat jan joq. On bes jasqa tolǵansha týǵan anam dep kelgen, apa dep ketken. Keıin bárin, munyń anasy Darı­hanyń kórshi aýylda turatynyn, óz otbasy bar ekenin, tórt aıynda atasy ólerdegi sózin aıtyp alyp qalǵanyn, anasynyń alǵashynda emshektegi balany qalaı tastap ketemin dep qınalǵanyn, bere almaımyn degenin, tek atasynyń teris batasynan ǵana qaımyǵyp aıtqanǵa kóngenin, shaly­nyń aq tilegi kelininiń baǵyn ashyp, on balanyń anasy bolyp otyrǵanyn, sóıtip jórgektegi sábıdi baýyryna salyp emizgenin, elýden asqan shaǵynda emsheginen sút shyqqanyn, ájesi táptishtep aıtyp bergen. «Anańdy da umytpa, onyń esh kinási joq», degen. Osylaı degen ájesi bul oqý bitirgen soń alys jolǵa aq batasyn berip shyǵaryp salǵan. Sodan Abaı Tashkentten bir-aq shyqty. Osyndaǵy  áskerı ýchılıshege Sol­tústik Qazaqstan oblysynan qujat tap­syrǵan 14 balanyń 4-eýiniń ǵana, ara­larynda Abaı da bar, joly boldy. Onyń arǵy jaǵy belgili ǵoı, áskerı tártip, kúni-túni jattyǵý, bastyq kóp, damyl joq... Ekinshi kýrsta oqyp júrgende Almatyda áskerı ýchılıshe ashylyp, Abaı sonda aýysty. Oqýyn támamdaǵannan keıin ýchılıshe qabyrǵasynda ózin tek jaqsy qyrynan ǵana tanytqan jas ofıserdi qyzmetke ornalastyrý máselesi tez sheshildi. Ol  kýrsanttar vzvodyn basqaratyn boldy. Rota, batalonǵa jetekshilik etti. Sóıtip, keńes zamanynyń kezinde-aq kózge túsip «Jaýyngerlik erligi úshin» medalimen nagradtaldy. Bul kóp jaǵdaıda áske­rı urystarǵa qatysyp, erlik kór­set­kenderge ǵana beriletin marapat edi. Keshikpeı onyń óńirine orden de qadaldy. Ony sol kezdegi Keńes Odaǵynyń Qorǵanys mınıstri        A.­Grech­­konyń qoly­nan aldy. Oılamaǵan jerden odaq ydyrap, týǵan elimiz táýelsizdigin jarııa etken kezde Abaı Tasbolatov Memlekettik qorǵanys komıte­tiniń bólim bastyǵy bolyp isteıtin. Bir kúni ony Memlekettik qorǵanys komıtetiniń bastyǵy, general-leıtenant Saǵadat Nurma­ǵam­betov shaqyryp alyp, Almatydaǵy joǵary jalpy áskerı koman­dalyq ýchılıshe­siniń  bastyǵy qyzmetine usynbaq oıy bar ekenin aıtty. Bul Abaı úshin kútpegen usynys edi. Sondyqtan ol júreksinetinin jasyrmaı, orynbasar bolsam qaıtedi degen oıdyń ushyǵyn shyǵar­ǵan. Biraq general onyń bul ýájin qabyl­daı almaıtynyn kesip aıtty. «Táýel­siz el boldyq, jedel sheshetin máseleler kóp. Endigi jerde tizgin ózderiń  sııaqty el azamattarynyń qolynda bolýy kerek», degen ol. Qazaqstan táýelsizdik alǵannan keıin 1991 jyldyń qazan aıynda Memlekettik qorǵanys komıtetiniń tóraǵasy, al kelesi jyldyń mamyr aıynda Elbasynyń Jar­ly­ǵymen elimizdiń Qorǵanys mınıstri bolyp taǵaıyndalǵan general-polkovnık, keıin armııa generaly bolǵan Saǵadat Nur­ma­ǵambetov áskerıler arasynda óte bedeldi adam-tyn. Uly Otan soǵysyna qatysyp, jıyrma jasynda  Keńes Odaǵy­nyń Batyry ataǵyn alǵan, ot pen oqtyń arasynda shyńdalǵan, soǵystan keıin ja­ýyngerlik jolyn keńestik júıeniń qor­ǵanys salasynda jalǵastyryp, Orta Azııa áskerı okrýgi qolbasshysynyń oryn­basary, Ońtústik áskerler toby qolbas­shysynyń birinshi orynbasary dárejesine kóterilgen aıtýly tulǵanyń el qalqany – Qarýly Kúsh­terdiń taǵdyry, bolashaǵy sheshilip jatqan aýmaly-tókpeli kúnderi M.Altynbaev,     B.Er­­­­taev, Á.Jarbolov, Ý.Elamanov syndy maıtalmandarmen birge A.Tasbolatovqa da senim artýy kezdeısoqtyq emes edi. Bul kezde ol da áskerı qyzmettiń qyry men syryna ábden qanyqqan bilikti de bilimdi koman­dırlerdiń biri bolatyn. Ol ózine tapsyrylǵan qyzmettiń jaýapkershiligin bir sátke de esinen shyǵarǵan joq, bar kúsh-jigerin, bilimin sol senim údesinen kórinýge jumsady. Osy qyzmetti on jyl abyroımen atqarǵan keıipkerimiz 2002 jyldyń qańtar aıynda Elbasynyń Jarly­ǵymen  Qazaqstan Respýblıkasy Qor­ǵa­nys mınıstriniń orynbasary bolyp taǵaıyndal­dy. Týra tórt jyldan soń Prezıdent oǵan respýblıkalyq ulannyń tizginin ustatty. Táýelsiz Qazaqstannyń qorǵanys jáne qaýipsizdik salasyndaǵy aıryqsha qurylym – «Ulandy» Qazaqstannyń tuńǵysh Prezıdenti N.Á.Nazarbaevtyń tól perzenti dese de bolady. Ol Elbasynyń usynysymen, tikeleı qatysýymen quryldy. «Nursultan Ábishuly ulandyqtarmen jıi kezdesip, qurylymnyń damý barysyn, jaýyngerlik ázirligin, tehnıkalyq jáne tyldyq qamta­masyz etilýin, jaraqtalý deńgeıin, áskerı­ler otbasy­laryn áleýmettik jeńildiktermen qamtý máselelerin únemi baqylap otyrady. Ulan­dyq jaýyngerler memleket qamqorly­ǵyna bólengen. Soǵan saı alǵashqy jaýyn­gerlik qyzmet kúnderinen bastap-aq Ulannyń áskerı qyzmetshileri qurylymnyń joǵary mártebesine saı bolýǵa, Prezıdent – Joǵarǵy Bas qolbasshy qoıǵan mańyzdy tapsyrmalardy sapaly oryndaýǵa tyrysyp keledi», – deıdi Abaı Tasbolatov. Respýblıkalyq ulan qurylǵannan bergi ýaqyt ishinde onyń qatarynda on myńnan astam sarbaz áskerı daıarlyqtan ótipti. Olardyń kópshiligi qazirde elimizdiń túrli kúsh qurylymdarynda óz qyzmetterin abyroımen atqaryp júr. Ulan sarbazdary negizgi jaýyngerlik mindetterin minsiz atqara júrip, qoǵam ómirine de belsene aralasady. Olardyń ónerine, sporttaǵy jetistikterine otandastarymyz ǵana emes, sheteldikter de tánti. Mysaly, 1996 jyly eki júzden astam jaýyngerlerden turatyn úlken top Malaızııaǵa baryp, ol eldiń birneshe qalasynda áskerı óner úlgilerin kórsetti. Sondaı-aq, Ulannyń Qurmet qaraýyly Máskeýdegi Qyzyl alańda ótetin «Spassk munarasy» halyqaralyq áskerı-mýzykalyq festıvaline birneshe ret qaty­syp, sherý jasaý, qarýdy meńgerý sheberligimen tańǵaldyrdy. Respýblıkalyq ulan quramyndaǵy Prezıdent orkestri de memle­ket­tiń aıbynyn asyryp, sán-saltanatyn pash etken úlken óner ujymy. Qurylýy men qalyptasýyna belgili tulǵalar úles qosqan orkestrde qazir de daryndy ónerpazdar toby eńbektenýde. Barlyq janrlardyń, túrli ulttar men ulystardyń mýzyka úlgilerin joǵary sapada oryndaıtyn ujym álemdik sahnalarda Qazaqstan atynan óner kórsetip júr. Osylaı búgingi tańda ózi basqaryp otyr­ǵan qurylym jaıly maqtanyshpen sóz sabaqtaǵan Abaı Bólekbaıuly  bizdiń bar tabystarymyz óz bastaýyn Qazaqstannyń tuńǵysh Prezıdenti, Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaev júrgizip otyrǵan syndarly saıasattan alatynyn basa aıtqan. «Halyq oǵan óz taǵdyryn, óz bolashaǵy men urpaqtar bolashaǵyn senip tapsyrdy. Nursul­tan Ábishuly eldiń damýy men gúldenýine teńdessiz kúsh saldy. Táýelsizdik alǵannan bergi jıyrma jyl ishinde Qazaq­stan saıasat pen ekonomıkada aýqymdy jetistikterge jetip, álemniń iri derjavalary pikirine qulaq asyp, usynysyn maqul­daıtyn bedeldi memleketke aınaldy», – deıdi keıipkerimiz. Táýelsizdik alǵannan bergi jıyrma jyl ishinde Qazaqstan qol jetkizgen iri jetis­tikterdiń biri – zaman talaptaryna saı jaraqtalǵan, keń-baıtaq qazaq jeriniń tynyshtyǵy men qaýipsizdigin qorǵaıtyn kásibı áskerdiń qalyptasýy desek, esh qatelespeımiz. Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Jarlyǵy negizinde 2007 jyl­ǵy 21 naýryzda dúnıege kelgen mem­lekettiń ulttyq, naqtyraq aıtqanda, áskerı qaýip­sizdigine qatysty máselelerin retteıtin, eń aldymen, qorǵanys sıpatyn­daǵy jańa Áskerı doktrına qabyldanýy da Qazaq­stannyń Qarýly Kúshterin damytý men jetildirýge, ońtaıly qurylymy bekitilip, áskerimizdiń damý jolyndaǵy strate­gııalyq qazyǵyn aıqyndaýǵa baǵyttalǵan naqty qadamdar bolǵany anyq. Abaı Bólekbaıuly da  osy isterdiń bel ortasynda júrdi. Demek, onyń da  Qazaqstan Qarýly Kúshteriniń qurylýy men qalyptasýyna qomaqty eńbek sińirip, ózindik úles qosqany anyq. Áskerı salada osyndaı baı tájirıbe jınaqtaǵan  adamnyń ózindik oı-tolǵanys­tary bolýy zańdy desek, sońǵy jyldary jaryq kórgen kitaptarynyń da sherter syry az emes. Jaqynda ol Táýelsizdiktiń jıyrma jyl­dyǵy qarsańynda oqyrmandar­ǵa  «Joǵarǵy Bas qolbasshy – áskerı qaýip­sizdik kepili» dep atalatyn jańa kitabyn usyndy. – Bul jetistik – Elbasymyz Nursultan Nazarbaevtyń eńbegi, ıaǵnı, memleketimizdiń qaýipsizdigin, aýmaqtyq tutastyǵyn, el tynyshtyǵyn qorǵaýǵa baǵyttalǵan syndar­ly saıasatynyń jemisi. О́ıtkeni, Prezıdent Qarýly Kúshter jáne basqa da áskerler men áskerı qurylymdardyń damý baǵytyn zaman aǵymyna, el ómirindegi negizgi kezeń­derge saı aıqyndap otyrdy, olardy jetildirý jolynda kóptegen ómirsheń sheshimder qabyldady. Ony biz jazbaǵanda kim jazady dep qolǵa alǵan edim, – deıdi ol. Elimizdiń bas gazeti «Egemen Qazaqstan» eldiń Qarýly Kúshteriniń qalyptasý kezeń­derin tarazylaıtyn tálimi zor týyndy dep baǵalaǵan bul eńbeginde avtor  Elbasynyń memleket áskeriniń áleýetin arttyrýǵa, álemniń ozyq elderi armııalarymen terezesi teń deńgeıge jetýine baǵyttalǵan qyzmetin egjeı-tegjeıli taldaı kelip, áskerler men áskerı qurylymdardy quryp, qalyptas­tyryp, qýatty kúshke aınaldyra bilgen eren eńbegine óz baǵasyn beredi, shynaıy rızashylyq sezimderin ortaǵa salady. Osy kitaptyń tanystyrylý rásiminde sóz alǵan elimizge esimi jaqsy tanymal azamat, belgili aqyn Erbol Shaımerden: birinshiden,  «Avtordyń ǵalymdyǵy osy taqy­rypty egjeı-tegjeıli zerttep jazýyna kómek bergen. Onyń bul salany jaqsy biletini, oǵan ózi de tikeleı aralasyp, eńbek etip júrgeni kitapty oqyp otyrǵanda aıqyn ańǵarylyp, avtordyń qarapaıymdylyq qasıeti erekshe baıqalady. Bul jańa tur­patty áskerılerimizdiń qazirgi beınesi dep bilemiz. Ekinshiden, bul eńbekte bilimniń kózi bar. О́ıtkeni, kóptegen tarıhı derekter jınaqtalǵan», depti. «Avtordyń ǵalymdyǵy»... «bilimniń kózi bar»... Erekeńniń jón-josyqsyz eshkimdi maq­tamaıtynyn eskersek, bul artyq aıtyl­ǵan sóz emes, áskerı qyzmetti ǵylymmen sheber ushtastyryp júrgen Abaı Tasbola­tovtyń eńbegine, azamattyq bolmysyna berilgen shynaıy baǵa. Kezinde onyń ǵylymı jumysyna jetekshilik etken marqum, akademık Manash Qozybaev ta onyń osyndaı qasıetterin joǵary baǵalaǵanyn bilemiz. Ǵylymı jumys demekshi, onyń  keńestik júıeniń aıaq kezindegi kandıdattyq dıssertasııa taqyrybynyń jurtty dúrliktirgeni bar. Ol «Keńes armııasyndaǵy ult máse­lesi» dep atalatyn. Muny estigen dısser­tasııalyq keńestiń músheleri tipti aýzyn ashýǵa múmkindik bermeı: «Atama, ózińdi de, bizdi de qurtasyń, qyzmetińnen qýyla­syń, bárinen aıyrylasyń», dep at-tonda­ryn ala qashqan. «Men ne deı­min, dombyram ne deıdi» degendeı, bul ań-tań. «Keńes Odaǵynda ult máselesi joq, bári sheshilgen. Basqa taqyryp quryp qaldy ma, qaıdaǵyny qaıdan taýyp alyp júr­siń?» deıdi. Eshqaısysynyń másele­niń baıybyna boılaǵysy joq, zaman da, adam da ózgerip jatqanyn eskermeıtin sııaqty. О́z zertteýlerine súıense, bul kezde keńes áskerleri quramyndaǵy túrki tektes halyqtar ókilderiniń úles salmaǵy 65-70 paıyzǵa jetip qalǵan. Osy jaıdy eskerip jatqan eshkim joq. Baıaǵydan beri kele jatqan segiz saǵattyq «Halyqtar dosty­ǵy» sabaǵy bárin sheshedi dep oılaǵan ǵoı. Abaıdyń óz paıymdaýynsha, áskerı sala­daǵy joǵary oqý oryndarynyń baǵ­darlamasyna túbegeıli ózgerister engizetin mezgil jetti. Attary ańyzǵa aınalǵan kóshpendiler – saqtardyń, ǵundar men kók túrkilerdiń urpaǵymen jumystyń sıpaty ózgeshe bolý kerek. Olardyń jaýyngerlik daıarlyq, kásibı deńgeıin arttyrý úshin tilin, dástúrin bilip, dańqty babalary – tereń aqyl, bıik namys, erjúrektikti tý etip kótergen uly handar men batyrlar rýhynda tárbıeleý kerek. «Túrki jurty úshin túnde uıyqtamadym, kúndiz otyrma­dym», dep el múddesin bárinen joǵary qoıǵan Kúltegin babasyn, Tonykók pen Bilge qaǵan sekildi kóregen bıleýshi, uly qolbasshylardyń, Qazaq handyǵynyń negizin salýshy Kereı men Jánibek, Qasym, Haqnazar, Esim, Táýke, Ábilqaıyr men Abylaı, halqyna degen adaldyǵy, erligi men batyrlyǵy máńgilikke saqtalyp qal­ǵan Jalańtós, Qarasaı, Aǵyntaı, Qoja­bergen, Eset, Bógenbaı, Qabanbaı, Hangeldi, Sańy­ryq, О́tegen, Qoıgeldi, Raıymbek, Naýryz­baı, Oljabaı, Baıan, Janataı, Jaýǵash  jáne  basqa da has batyrlardyń isine, ómirine tereń boılamaǵan jastardan ne kútýge bolady. Sondyqtan olardyń sana-seziminde tóńkeris jasaý kerek. Ol úshin jas sarbazdarmen kúnbe-kún jumys isteıtin ofıserler qaramaǵyndaǵylardyń salt-dástúrlerin bilýleri, qurmetteýleri kerek. Araǵa biraz ýaqyt salyp dısserta­sııalyq keńestiń aldyna qaıta oralǵan ol osynyń bárin soqyrǵa taıaq ustatqandaı dáleldep shyqty.  Almaty joǵary jalpy áskerlik komandalyq ýchılıshesin támam­da­ǵan, odan keıin Máskeý qalasyndaǵy M.V.Frýnze atyndaǵy Áskerı akademııany bitirgen bilikti ofıser osymen shektelip qalǵan joq, óziniń qolǵa alǵan isin aıaǵyna deıin jetkizbeı tynbaıtyn minezine basyp ǵylym salasyndaǵy izdenisterin odan ári jal­ǵastyra berdi, arada 14 jyl ótkennen keıin Máskeý ǵalymdarynyń aldynda taǵy bir eńbegin oıdaǵydaı qorǵap, tarıh ǵylym­darynyń doktory atandy. Osy materıalǵa otyryp, Abaı Tasbolatov ómiriniń ıirimderine tereńdegen saıyn segiz qyrly degen sózder oıǵa orala bergen.Shynynda da, ol kisi qyzyǵarlyq nebir asyl qasıetterdi boıyna jıǵan ǵajaıyp tulǵa. Demalys saǵattarynda dom­byrasy qolynan túspeıdi. Tarıhqa júırik ekeni jaı da tú­sinikti ǵoı, al ádebıetke, ánge qushtarlyǵyn oıatqan qan­daı tylsym kúsh!? Ájesiniń áldıi me, álde Abaı, Maǵjan jyrlarynyń qu­direti me... «Segiz Seriniń, Aqan seriniń, Birjan saldyń, Úkili Ybyraıdyń ánderin jaqsy kóremin. Qojabergen babamyzdan, Shal aqynnan qalǵan sózder qandaı keremet! Solardyń bárin este saqtaı almaı­syń, qoıyn kitapshama jazyp júremin...» Abaı Bólekbaıulynyń janynan bir eli tasta­maıtyn qoıyn kitapshasy baryn onymen aralasatyndardyń bári biledi. Ishi tolǵan- oı, syr. Kúndelik dese de bolǵandaı. Birde keıipkerimiz izdegen sátte osy kitapshasyn tappaı qalyp qatty qysylypty. «Bul kitapsha maǵan óte qymbat. О́zin qashan basta­­ǵanymdy da umytyp qaldym. Kádimgi meniń aqylshym sııaqty». Jaratqan jaryq dúnıege shyr etip kelgen pendelerin alalamaı áý basta qaı-qaısysyna bolsyn, san-alýan jaqsy qasıetterdi úıip-tógip beredi eken. Alaıda, sonyń bárin saqtap, molaıtý, óz basynyń, eliniń ıgiligine jaratý ekiniń birine bu­ıyrmaǵan. Tynymsyz izdenip talpyn­ǵan­dar ǵana bıikterdi baǵyndyrady, boıyndaǵy jaqsy qasıetterin ushtap, san-qyrly azamat bolyp qalyptasa­dy, baqy­tyn tabady. Abaı Tasbolatov ta naq osyndaı azamat. Jaqynda jol túsip, Kóbeshke (A.Tasbolatovtyń týǵan aýyly) barǵan edim, kádimgideı kóterilip, kórkeıip qalypty. Osydan on-on bes jyl buryn qańyrap bos qalǵan úılerdiń bári jóndelgen, ıeleri bar, jumys istep tur, aýlalary gúlge toly. Solardyń arasynda meniń kózime ottaı basylǵany jańa meshit úıi edi. «Nur Otan» partııasynyń aýdandyq fılıaly tóraǵasynyń orynbasary Tólegen Muqa­shev: «General jerlesimiz Abaı Tasbola­tovtyń bastamasymen salyndy» dedi. Mektep tabaldyryǵynan attadyq. Mektep ómiri týraly áńgimelegen jas dırektor Abaı Bólekbaıulynyń aıtýymen oqý ornynyń tarıhy týraly kitap daıyndap jatqandaryn tilge tıek etti. Iá, ol qaıda júrse de altyn besigi – aýylyn umytpaıdy. «Shirkin, aýylǵa ne jetsin! Aýasy qandaı, adamdary qan­daı!..». Osy bir súıispenshilik júrekti terbeıdi, keıde jyr bolyp tógiledi, keıde kúı bolyp kúmbirleıdi. Saǵynyshtan tý­ǵan sondaı bir kúıdi birge otyryp tyńdadyq. «Ájeme arnadym» deıdi. Oıdy shyrmap, boıdy shymyrlatatyn dúnıe eken. Keıipkerimniń jarqyraı kóringen osy bir qasıeti  onyń tulǵasyn buryn­ǵydan da asqaqtata túskendeı. Jarasbaı SÚLEIMENOV, Parlament Májilisiniń depýtaty.