Rızashylyqpen qabyldadym

Latyn qarpiniń dúnıe júzinde keń qol­danysta ekeni barshaǵa aıan. Ásirese aǵyl­shyn tiliniń, ǵylymı kitaptar men materıal­dardyń, ǵalamtordyń qoldanysy degen­deı. Bul jerde jastarymyzdyń búgin­de esh qınalmaı latyn qarip­ter­men jumys isteıtini haq. Úlken­deri­mizdiń de bira­zy 1929-1940 jyl­dary tilimizde qolda­nysta bolǵan latyn qarip­terimen tanys ekeni belgili.  

Eger ózime qatysty aıtar bol­sam, táýelsizdigimizdiń al­ǵash­­­qy jyldarynyń birinde Ult­tyq qaýipsizdik organdarynyń arhıvindegi 1937 jyly Qaraǵandy oblysy Aqtoǵaı aýdanynyń 65 azamatyn «halyq jaýlary» dep jaýapqa tartqan qylmys­tyq ispen tanysqanym bar edi. Sonda 8 tomdyq istiń materıal­dary boıynsha qoldanysta tórt túrli grafıkamen jolyqtym: oryssha, qazaqsha kırıll, latyn jáne arab (tóte jazý) qarip­teri. Arabsha jazýdan bas­qasyn oqyp-bilý qıyndyq týǵyz­ba­ǵan edi. Odan bólek aǵa býyn aqyn-jazýshylarymyzdyń erte­rek­tegi shyǵarmalaryn, Uly Otan soǵysy maıdanynan elge jet­ken atalarymyzdyń hattaryn oqy­ǵanym da bar.

Tilimizdiń jalpy latyn qarpine kóshýi týraly alǵash  Par­lamentke usynylǵan nusqany ardagerler uıymy Ortalyq keńesiniń tóralqa otyry­synda qarap, qatysqandar negizinde qoldaǵan bolatynbyz. Bul nus­qanyń áli pisip-jetile­tinine senim­di bolǵanbyz. 

Keıingi ǵalymdar men maman­dar usynǵan túrli nusqalarymen BAQ taralymdary arqyly jal­py jurtshylyqpen birge óz basym muqııat tanysyp júrdim. Osy máseleniń kópshilik talqysyna salynǵany óte oryndy boldy dep esepteımin. 

Dıgrafpen beriletin 8 dybys týraly nusqany men de qabyldaı almaı júr edim. Ǵalymdar men til mamandarynan turatyn komıssııanyń Elbasymyzǵa 9 qazanda jańa jobany usynǵanyn, ony Nursultan Ábishulynyń negizinen quptaǵanyn rıza­shy­lyqpen qabyldadym. О́ıtkeni jan-jaqty pikirlerdiń bárin sara­lap, týysqan baýyr­las elderdiń oń tájirıbesin, jiber­gen qatelikterin, t.b. kóptegen tildik máse­lelerdi jan-jaqty eskerip usyndy dep oılaımyn. Mun­daǵy 32 qarip tilimizdiń barlyq qajettiligin qamtyp otyr dep bilemin. Osy jańa nusqany ne­gizi­nen maquldap, qoldaýǵa arda­ger­ler qaýymyn túgeldeı shaqy­ramyn. 

Kópbolsyn BEKMAǴANBET,  respýblıkalyq ardagerler  uıymy Ortalyq keńesiniń  jaýapty hatshysy