Keshe Ázerbaıjan astanasynda Túrki tildes jýrnalısterdiń medıa-forýmy ótkizilip, oǵan Qazaqstan, Ázerbaıjan, Túrkııa, О́zbekstan, Qyrǵyzstan, Túrkimenstan jýrnalısterimen qatar, Reseı Federasııasy quramyndaǵy bashqurt, tatar, malqar, saha, tyva, qarashaı, altaı buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderi jáne Moldovadan – gagaýyz, Iraktan – kekrýk túrikteri, Ýkraınadan – qyrym tatarlary, Kosovo, Makedonııa, Grekııanyń batys Frakııasynan, Soltústik Kıprden, Bolgarııadan túrki tildes qalamyn qarý etken jýrnalıster qatysty.
Byltyrǵy jyly túrik jerinde alǵash jınalǵan túrki tildes jýrnalısterdiń Baký qalasyndaǵy bul ekinshi forýmy. Jer-jerden 200 delegattyń basyn qosqan forým óz jumysyn tańerteńgilik Geıdar Álıevtiń eskertkishine gúldeste qoıýdan bastaldy.
Al forým betashary Ázerbaıjan ánurany oryndalysymen túrilip, barlyq qatysýshylar áýeli Túrkııanyń Van ólkesindegi zilzaladan qurban bolǵandardy bir mınót únsizdikpen eske aldy.
Tarıh, til, tól erekshelikteri jáne mádenıet ortaqtastyǵyna negizdelgen ortaq qundylyqtary bar Túrki dúnıesiniń daýysy bıylǵy jyly táýelsizdikteriniń 20 jyldyqtary merekelenip jatqan Qazaqstan, Ázerbaıjan, О́zbekstan, Túrkimenstan, Qyrǵyzstan men táýeldilik qamytyn moınyna ilip kórmegen Túrkııa memleketiniń túbi bir, túbiri bir ekendikterin aıqyn uǵynyp, ıntegrasııalanýy nátıjesinde jarqyn shyǵa bastady. Jaqynda ǵana Almaty qalasynda ótken Túrki keńesiniń birinshi sammıtinde qabyldanǵan deklarasııada múshe memleketterdegi buqaralyq aqparat quraldary Túrki keńesi jáne onyń tıisti organdary týraly halyqty jıi aqparattandyrýda mańyzdy ról atqara alatynyn atap ótip, osy oraıda, «Túrki tildes memleketterdiń medıa tuǵyrnamasynyń» qurylýyn qoshtasa, medıa-forým osy ıgilikti oıdyń is júzinde jalǵasýynyń kórinisi boldy desek, artyq aıtqandyq emes.
Shynynda da túrki áleminde talqylanatyn da, kóteriletin de máseleler jetkilikti. Sol sebepten de forým jumysy «Jahandanǵan álemdegi Túrki tildes medıa-faktory: erekshelikter jáne ortaq qundylyqtar» máselesine arnalyp, talqylanǵan taqyryptar «Túrki álemindegi medıa: ózindik erekshelikter, qyzmet aıasy jáne múmkindikter», «Túrki tildes medıa yntymaqtastyǵymen onyń bolashaqta birlesýdegi qadamdary», «Túrki tildes elder men qaýymdastyqtardaǵy áleýmettik medıa: olardy jaqyndastyrýdaǵy ǵalamtor múmkindikteri», t.s.s taqyryptarǵa arnaldy.
Jýrnalısterdi Bakýge jıyp, ortaq maqsatqa jumylýǵa shaqyrǵan forýmdy uıymdastyrýshy Ázerbaıjan Baspasóz keńesiniń tóraǵasy Aflatýn Amashev, Ázerbaıjan Prezıdenti Ilham Álıevtiń forým jumysyna sáttilik tilegen quttyqtaýyn jetkizgen Prezıdent ákimshiliginiń qoǵamdyq-saıası máseleler bóliminiń basshysy Álı Gasanov, elimizdegi bılik basyndaǵy partııa janyndaǵy «Nur Medıa» holdınginiń Bas dırektory Qaısar Janahanov, Túrkııanyń Baspasóz jáne aqparat taratý agenttiginiń bas dırektory Murat Karakaıa óz sózderinde túrki tildesterdiń bir-birimen uǵynysa, jaqyndaı túsýinde osyndaı sharalardyń atqaratyn júgi mol ekendigin aıtyp, memleketter men olardaǵy túbiri bir halyqtardyń, jeke azamattardyń arasynda senim men túsinistik ornaýyndaǵy buqaralyq aqparat quraldarynyń róli erekshe ekendigine basa mán bere sóıledi. Rasynda da, Jaratqan Ieniń adam balasyna tartqan baǵa jetpes syıy – til arqyly el men eldi, ult pen ultty, halyq pen halyqty jaqyndastyrýǵa da, alystatýǵa da, tipten jaýlastyrýǵa da bolady. Sóz qudireti ornymen paıdalansań jasampaz, bir ult qana emes, búkil adamzat balasynyń ıgiligine qyzmet ete alady.
Forýmǵa jan-jaqtan jetken delegattar oılaryn ortaǵa salyp, Túrki álemindegi ortaq problemalardy sóz etip, minberge kóterilgen sheshender jınalǵandar nazaryna óz elderinde til aıasynda týǵan qıyndyqtarymen de bólisti.
Medıa-forým jalǵasýda.
Anar TО́LEÝHANQYZY, «Egemen Qazaqstan» – Bakýden.