О́tken ǵasyrdaǵy qazaqtyń darhan dalasyndaı mańdaıyna bitken aıbary men dıdary, ıaǵnı ulttyń ulylyǵyn tanyǵan keremet kemeńgerler az bolmaǵany anyq. Tórt qubylany túgendep jiberetin bılik qoldarynda bolmasa da, jolynan jyǵylmaı, jumylyp kelgende julqynǵan talaıdyń mysyn basyp, alarym ketedi-aý demeı, qaıys noqtany julyp tastap aıtaryn aıtqan, sóıtip qazaqtyń qadirin arttyrǵan sol alyptardyń kózin kórip, isin jalǵaǵandar týraly «Qazaqtyń irileri» atty kitap jaqynda jaryq kórip, qolǵa tıgen edi.
Paraqtap otyrǵanda ultymyzdyń nebir jaqsysy men jaısańdary muhıt tolqynyndaı ilek-ilek bolyp kózge shalynady. Táńirim talant pen daryndy halqymyzǵa aıamaı-aq bergen eken. О́ner men ǵylym, ádebıet pen bilim salasynyń sol bir shoq juldyzdary keıingi jasqa ańyz beınedeı bolýy múmkin. Biraq olardyń ultqa etken qyzmeti ańyz emes, aqıqat edi. Iá, kitapqa kirgen asyldardyń kóbi o dúnıelik bolyp ketken. Barynyń ózi biraz beleske qol artqan.
Ultym, jurtym degenderdiń ómirin sózben órnektep, túrli-tústi sýrettermen kómkerip, ádemi bezendirgen, sapaly qaǵazǵa basylǵan kitap avtory – teledramatýrg, rejısser, T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademııasynyń professory Ǵaınıjamal Ábildına.
О́tken ǵasyrdyń 30-shy jyldary ult óneriniń «qolbasshysy bolǵan» (Q.Baıseıitov), «...tildi de tisti, jigerli de isker» (Ǵ.Músirepov) Temirbek Júrgenovtiń qazaq rýhanııatyna qosqan úlesinen bastalǵan kitap, Saratov jurty senim artyp oqytsa da, Qazaq eli – atajurtym dep Pavlodar oblysynan biraq shyqqan, «...kitap oqymaıtyn, hat jaza almaıtyn, tek bastyq bolýdy kózdeıtin Shirenbaılar kóbeıip ketti», dep keıigen Kákim (Mıhaıl) Esenálıev, qazaq kınosynyń týyn kótergen qaıratker, jampoz jýrnalıst, parasat ıesi Kamal Smaıylov, Jeltoqsan kóterilisinen keıin yqpaı, buqpaı ultym, tilim degen bilimdar synshy Saǵat Áshimbaev, qaı kezde de ult múddesine shyraqshy bolǵan Ǵaınıken Bıbatyrovamen bir qaıyryp tastap, óner sańlaqtarynyń ómir jolyna, shyǵarmashylyǵyna úńilipti. Kósh basynda turǵan óner asqary, júzdegen shákirt tárbıelegen Asqar Toqpanov, tasqa til bitirgen Hakimjan Naýryzbaev, sýret saqıy Sahı Romanov, aǵashtan da, temirden de túıin túıgen Dárkembaı Shoqparuly, tekti tuqymnan shyqqan akter Káýken Kenjetaev, qazaq kınosynyń óren júırikteri Májıt Begalın, Oraz Ábishev, kúni keshe aramyzdan baqıǵa attanǵan rejısser Maman Baıserkeuly, bitimi bólek, bolmysy eren Ámına О́mirzaqova – osylaı jalǵasyp kete beredi.
Al ǵylym áleminiń órenderi týraly sóz qozǵaǵanda akademıkter Tóregeldi Sharmanov, Manash Qozybaev, Meıirhan Ábdildın, О́mirzaq Sultanǵazın, Saǵyndyq Satybaldın, jýrnalıster ustazy Taýman Amandosov, basqa da myqtylar týraly syr shertedi. Jyr men án, sóz dúldúlderine kelgende, órt bolyp laýlaǵan Baýbek Bulqyshev, aqyn Syrbaı Máýlenov, jazýshy Muqan Imanjanov jeztańdaı ánshi Roza Baǵlanova, áýeni árli Nurǵalı Núsipjanov, kompozıtor Shámshi Qaldaıaqov, ózge de bir shoǵyr qaıratkerler týraly tanymdy áńgime órbitedi.
Kitap ishindegi sýretter de ótken tarıhtan mol derek berip, naǵyz qaıratker tulǵalardyń dıdaryna qaraǵanda olardyń búkil bolmysy kóz aldyńnan óte beredi. Ult rýhanııatyna ólsheýsiz úles qosqan mundaı asyldardy árkez osylaı eske túsirip, kitap betinen oryn berip otyrsaq, bul keıingi urpaqqa sabaq bolar edi. Halqyna qaltqysyz qyzmet etken bul arystar ózinen basqa myqty joqtaı kóretinderdi oıǵa qaldyryp, tanyp bilýine septigi tıip, sanasyna sáýle túsireri de sózsiz dep bilemiz.
Súleımen MÁMET, «Egemen Qazaqstan»