Istiń kózin tabý – ýaqyt talaby

Seısenbi, 14 mamyr 2013 1:43

Ádette qandaı da istiń barysy bas­tapqy qadamǵa baılanysty ekeni aıan. «Sáttilikke táttilik» degendeı, jumystyń jandana júrýi qalpynda jalǵasyp, jańǵyryq qaǵýy jaqsy jaǵdaı qalyptastyrady desek, sondaı jaǵymdy nyshan óndiristi óńir tynysynan bilinetindigin ataýǵa bo­­­­lady. Muny jyldyń alǵashqy úsh aıyndaǵy aıaq alystyń alymdy bolýyna oraıǵy málimetter aı­ǵaq­taıdy.

Seısenbi, 14 mamyr 2013 1:43

Ádette qandaı da istiń barysy bas­tapqy qadamǵa baılanysty ekeni aıan. «Sáttilikke táttilik» degendeı, jumystyń jandana júrýi qalpynda jalǵasyp, jańǵyryq qaǵýy jaqsy jaǵdaı qalyptastyrady desek, sondaı jaǵymdy nyshan óndiristi óńir tynysynan bilinetindigin ataýǵa bo­­­­lady. Muny jyldyń alǵashqy úsh aıyndaǵy aıaq alystyń alymdy bolýyna oraıǵy málimetter aı­ǵaq­taıdy. Soǵan súıen­sek, aımaq eko­nomıkasynyń negizgi salasynyń bas­ty kórsetkishi – óner­kásiptik ón­di­ris kólemi 399,6 mıllıard teńge quraýy jetistikterge umtylýdyń úl­ken ushqynyn kórsetedi. Ras, álemdik qarjylyq daǵdarys sal­qyny tımeı ótpeı otyrǵan «Arselor Mıttal Temirtaý» AQ pen «Qazaqmys» korporasııasy jumysyn burynǵysynsha saqtaı alǵanda ósý qarqyny budan góri joǵaryraq bolar edi. Degenmen, osyn­daı jaǵdaılarǵa qaramastan, da­mýdyń jańa belesterine bıikteý múmkindigi kúsh pen qýattyń basqa da qaı­­­nar kózderi az emestigin tanytady.

Bul ýaqyt ereksheligine sáıkes bir ıkemdilik bolsa, son­daı-aq ın­vestısııalyq bel­sendiliktiń artýy órkendeý sharalaryn tolastatpaýǵa qo­laıly jaǵdaılar jasap keledi. Oblys kásiporyndaryna dem bergen 57 mıllıard teńge ınvestısııa nátıjesinde iske asy­rylýdaǵy 42 iri jobanyń 22-si búginde tolyq kúshine engen. Jyl aıaǵyna deıin taǵy 10 jańa óndiris ashylyp, 1135 jumys orny paıda bolmaqtyǵy qulashty keńge jaıdyra túsedi. Bul rette «Saryarqa» erkin ekonomıkalyq aımaqtaǵy 11 kompanııanyń ótimdi ónimder óndirýge kirisýiniń yqpaly zor bolyp otyr.

Munymen birge ekono­mı­kalyq turaq­tylyqty qam­­­­tamasyz etýge shaǵyn já­ne orta bıznestiń úlesi de sal­maqtanýy oń qubylys sanalady. Máselen, atalǵan sala boıynsha ótken merzimde 117 mıllıard teńge ónim óndirilip, qyzmet kórsetilýi óńirdiń ekinshi tynysyna tyń leptiń der kezinde esýine qýantady.

Osyndaı órkendi ózgerister oblys qazynasynyń molyǵýyna ıgi septigin tıgizýde. Bıýdjettiń kiris bóligine bi­rin­shi toqsanda ǵana jospardan tys 1,2 mıllıard teńge túsýi jaǵdaıdyń jalpy jaı-kúıin anyq baıqatar derek. Sonyń nátıjesinde áleýmettik baǵdarlamalardyń tııanaqty oryndalýyna qol uzartylýda. Mysal úshin buǵan deıin de turǵyn úı qurylysy jóninen elimizde aldyńǵy orynnan kórinip júrgen oblys osynaý úlgili úrdisti saqtap, bıyl da kóptegen turǵyndy qýanyshqa bóleýge berik. Oǵan úsh aıda 97 myń sharshy metr úı paıdalanýǵa berilýi myqty negiz qalaıdy.

Aımaq basshysy Baýyrjan Ábdishev birinshi toqsannyń qorytyndysyna arnalǵan jıynda aıtyp ótkendeı, óńirdiń damýyna ózindik serpin berýge tıis múmkindikter az emes, muqııat taldap, qaraýdy qa­jet etetin máseleler kóp. Úde­­meli ındýstrııalyq-ınno­va­sııalyq damý memlekettik baǵ­darlamasynyń negizgi ba­ǵyt­taryn oryndaýdy erekshe baqylaýǵa alyp, sapaly monıtorıngti qamtamasyz etý, shyǵarylatyn ónimdi qaıta óńdeý boıynsha jobalardy júzege asyrý, ınvestısııalar tartýdy ulǵaıtý, Birtutas ekonomıkalyq keńistik elderi kásiporyndarymen birlesken is-qımyldy jetildirý qajettigi alǵa qoıyldy. Istiń kózin tapqanǵa tabys kól-kósir eke­ni eske salynyp, barlyq deń­geıdegi býyndarǵa osyndaı mindet júkteldi.

Aıqyn NESIPBAI,

«Egemen Qazaqstan».