Maqsat aıqyn. Arman asqaq

Sársenbi, 23 qańtar 2013 7:32

Kúrmeýi qatty kúrdeli ómirdiń kóńilińdi tasytyp, mereıińdi asyryp, rýhyńdy asqaqtatatyn jul­­dyzdy sátteri de bar. Sirá da es­ten ketpeıtin sondaı juldyzdy sát jeke adamǵa qatysty bolsa az qýanysh emes. Al, ol búkil bir qoǵam, birtutas ult, bútin bir memleketke qatysty bolsa onyń mán-maǵynasy myń emes, mıllıon ese salmaqty bolmaq. El ómirindegi osyndaı bir juldyzdy sát – esten ketpes eleýli oqıǵa taıaýda ǵana ótken 2012-shi ulý jylynda, jeltoqsan aıynyń 14-shi jul­dy­­­­­­­zynda, qasıetti juma kúni boldy.

Sársenbi, 23 qańtar 2013 7:32

Kúrmeýi qatty kúrdeli ómirdiń kóńilińdi tasytyp, mereıińdi asyryp, rýhyńdy asqaqtatatyn jul­­dyzdy sátteri de bar. Sirá da es­ten ketpeıtin sondaı juldyzdy sát jeke adamǵa qatysty bolsa az qýanysh emes. Al, ol búkil bir qoǵam, birtutas ult, bútin bir memleketke qatysty bolsa onyń mán-maǵynasy myń emes, mıllıon ese salmaqty bolmaq. El ómirindegi osyndaı bir juldyzdy sát – esten ketpes eleýli oqıǵa taıaýda ǵana ótken 2012-shi ulý jylynda, jeltoqsan aıynyń 14-shi jul­dy­­­­­­­zynda, qasıetti juma kúni boldy. Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti – Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaev dál sol kúni «Qazaqstan-2050 Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıa­sı baǵyty» atty Joldaýyn ja­­rııa etti. Bul Joldaý sol kúni esigin alǵash ret aıqara ashqan ǵajaıyp ǵımarat «Astana opera» teatrynda oqylýymen jáne jyl­­daǵydan erte jarııalanýymen ǵana emes, ras bul eki jaıttyń da asa tereń sımvolıkalyq máni bar, aldaǵyny kórip, alysty boljaǵan kóregen­digimen, kemel oıly ke­meń­ger­lik­ke toly oı-tolǵaýla­ry­men, adam­­­nyń jigerin janyp, je­­misti eńbek pen jeńisterge jete­­­leıtin batyl boljamdarmen, t.b. san qyrly qa­sıetterimen erekshe­lenedi.

Elimizdiń jasampazdyq jolyn jalǵastyrýdyń basym baǵytta­­ryn asqaq armanǵa toly batyl oılarmen belgilep bergen bul Joldaý joldary tereńine boılamaǵan alǵashqy sátte ertegi tárizdi estilýi de múmkin. Qulaqpen esti­gen Joldaýdyń tasqa basylǵan tolyq nusqasyn oqyǵanda bul tarıhı qujattyń ishten shyqqan shynshyl sóz ekendigine kóziń aıqyn jetip, kóńiliń anyq senedi. Ana bir jyldary 2030 strategııasymen alǵash tanysqanda bárimiz bolmasaq ta birazymyz «ertegi sııaqty ǵoı» dep kúdik pen senimdi qatar jarystyrmap pa edik? Endi búgin sonda aıtylǵan bıik me­­­jelerdi baǵyndyrǵanymyzdy bú­kil álem kórip, bilip otyr. Al, myna «2050» sol «2030» strate­­­gııasynyń jarqyn jalǵasy. Qa­­lyptasqan memleketimizdiń «Qa­zaqstan-2050» Strategııasyn da abyroımen oryndap shyǵaryna senim mol. Ol senimniń negizi – álemdik deńgeıdegi uly saıasatker N.Á.Nazarbaev ornyqtyrǵan eli­mizdegi ultaralyq kelisim men aırandaı uıyǵan uly birlik!Maqsat aıqyn: 21 jylda 21 asqar taý bıikterdi baǵyndyrǵan Qazaqstannyń táýelsizdigin ny­­ǵaı­ta berý. Jannan da tátti, qan­nan da qymbat qalyptasqan Qa­­­zaq­stanymyzdy «Memleketimiz­­diń, ulttyq ekonomıkamyzdyń, qoǵam­­dyq kelisimimizdiń, óńirlik kósh­­basshylyǵymyz ben halyq­­ara­­­­­lyq bedelimizdiń daǵdarysta synalýy» kezeńinde eldik pen erliktiń úlgisin kórsetip, el eń­se­sin ja­sampazdyqpen bıiktete berý.Arman asqaq! Alǵa bastap, as­qarǵa shyǵaratyn asyl armanymyz álemdegi eń ozyq 30 memle­kettiń qataryna qosylý!Mindet kóp: ol eń aldymen jıyrma birinshi ǵasyrdyń on ja­handyq syn-qaterinen súrinbeı ótip, jan baǵýǵa emes, jańarýǵa; kúnkóriske emes, gúldeniske umty­lý. Bul ulaǵatty umtylys, uly joldaǵy adastyrmas aq juldyz – «Qazaqstan-2050» Strategııasy. Ras, Elbasymyz N.Á.Nazarbaev ta­myr­­­­­shydaı tap basyp aıtqan jıyrma birinshi ǵasyrdyń on jahan­­­­­dyq syn-qateri – ótkeli joq ózen­­­deı, asýy qıyn asqar taýdaı asa qıyn syn. Sonyń bárin sana­ma­­­­­lamaı-aq, jahandyq energe­tı­ka­lyq qaýip­siz­dikti zerdelep kó­re­lik. N.Á. Nazar­baev qadap aıtqan­daı: «Barlyq damyǵan elder balamaly jáne «ja­syl» energetıka­lyq teh­­­­no­lo­gııalarǵa ınvestısııany ulǵaıtýda.2050 jylǵa qaraı alǵannyń ózinde olardy qoldaný barlyq tu­tynylatyn energııanyń 50 paıyzyna deıin óndirýge múmkindik beredi.Kómirsýtegi ekonomıkasynyń dáýiri birte-birte aıaqtalyp kele jatqany anyq. Adamzattyń ómir tirshiligi tek bir ǵana munaı men gazǵa emes, energııanyń jańǵyr­tylatyn kózderine negizdeletin jańa dáýir kele jatyr». Al, osy qaterdiń aldyn alatyn qalyp­tas­qan, qýatty eldiń biri – «Qazaq­stan jahandyq energetıkalyq qa­ýipsizdiktiń basty elementteriniń biri bolyp sanalady.Munaı men gazdyń álemdik deńgeıdegi asa iri qorlaryn ıe­le­netin bizdiń elimizdiń óziniń ener­getıkalyq saladaǵy senimdi stra­tegııalyq áriptestik pen ózara paı­daly halyqaralyq yntymaq­tas­tyq saıasatynan bir qadamynan keıin sheginbeıtin bolady».N.Á.Nazarbaev jarııa etken «Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıa­sı baǵyty» atty Joldaýdyń bar­lyq bólimi, barsha tarmaǵy asa ma­­­ńyzdy. Máselen, Joldaýda aı­tyl­ǵan: «Taǵy da qaıtalap aıtaıyn: qazaq qazaqpen qazaqsha sóı­lessin.Sonda ǵana qazaq tili barsha qazaqstandyqtardyń jappaı qoldanys tiline aınalady.Tilge degen kózqaras, shyndap kelgende elge degen kózqaras ekeni daýsyz.Sondyqtan oǵan beıjaı qara­maıyq.Qazaq tili jappaı qoldanys tiline aınalyp, shyn mánindegi memlekettik til mártebesine kóte­rilgende, biz elimizdi Qazaq mem­le­keti dep ataıtyn bolamyz», degen sózder alshy túser asyqqa quıylǵan qorǵasyndaı kókeıge qona ketedi.Joldaýda aıtylǵan oılardyń salmaqtylyǵy, ómirsheńdigi son­shalyq, sonyń bári bir oqylǵanda-aq jadyńda jaqsy jyrdaı jattalyp qalady. «Áleýmettik saıasat­tyń jańa qaǵıdattary», «balany qorǵaý», «ult densaýlyǵy», «bilim berý salasyndaǵy basymdy­lyq­tar», «syrtqy saıasatta jańǵyr­týdyń basymdylyqtary», «jańa qazaqstandyq patrıotızm», «má­de­nıet, dástúr jáne daralyq»… t.b. tolyp jatqan qundylyqtar jaıly tolymdy oılar tolǵaǵan parasatty pikirler men boljam, baǵyt­tary tebireniske toly te­reń­digi­men baýrap alady. Saıası qujattyń kórkem shyǵarmadaı tartymdy jazylyp, bir demmen jeńil oqyla­tyny ǵajap! Osy tusta aqjarma sezim, aǵytylǵan aryndy, dara da dana oılarǵa tu­nyp turǵan Jol­daýdyń kóptiń kókeıindegi oıyn tap basyp, jú­rek qylyn shertken taǵy bir tamasha tusynan úzik úzindi keltir­mesek sózdiń sáni, oıdyń máni bolmaıdy. «El – birligi – eń asyl qasıet.Birlik, yntymaq, sabyrlylyq pen parasattylyq eń aldymen, ózimizge – qazaqtarǵa kerek.Qazaqty eshýaqytta syrttan jaý alǵan emes.Qazaq álsirese, alaýyzdyqtan álsiregen, kúsheıse, birlikten kú­sheı­gen.Úıdiń berekesi qabyrǵa­sy­nyń qııýymen emes, teńiniń jııýymen, otbasyndaǵy syı­­­las­tyqpen, tatý­­lyqpen kiredi.Memleket te solaı.Qazaqstannyń eldigi asqan, erligi tasqan, kemel de kelisti elge aınalýyna bizder – qazaq­tardan artyq múddeli kim bar?!Qazaqtyń ishki tutasty­ǵyn buzǵysy keletin rýshyl­dyq, jershildik sekildi áńgi­­memen el birligin búldirgisi keletin kúshterdiń paıda bolýy Elbasy retinde meni alańdatpaı qoımaıdy.Ondaı jymysqy nıetti­ler­diń aıqaıyna qulaq asyp, aıtaǵyna ilesken jan ár ata­nyń shejiresin áspettep, ár jaqqa tartqanyn ańdamaı qa­lýy múmkin.Rý men taıpaǵa bóliný – ult­­­­­tyq tutastyqtan aırylý­dyń óte qaýipti túri».Qazaq­tyń qu­­­­­rany men uranyna aınalatyn azbas, tozbas asyl sóz ǵoı bul!Elbasy N.Á.Nazarbaev qa­dap aıtqandaı: «Qoǵamymyz­da­ǵy oı-sanany túbegeıli óz­gertý qajet». Osy tusta bizge – qa­lam qaıratkerlerine júk­te­ler mindet az emes. Uly Jaratýshy syılaǵan kórkemsóz­diń qudi­reti sheksiz. Lıon Feıh­­­t­­­­­­van­ger­diń sózimen aıt­saq: «Kór­­­­­­kem ádebıet jas balany saıası qaı­ratkerlikke de­ıin tárbıe­­leı­­­­di». Lev Gýmılev odan da asyp túsip: «Sóz qalalardy da qı­ratady, Sóz kúndi de toqtata­dy» deıdi. Qa­lamsyz ǵalam joq. Sóz joǵal­sa – álem de jo­ǵalady. Qalam­nan úlken qa­rý joq. Biz – qa­lam qaıratker­leri otan­das­­­ta­rymyzdyń oı-sanasy buryn­ǵydan da ósip, jandúnıe jasaýlary jarqyraı berýi úshin aıanbaı eńbek etýimiz kerek! Memleket basshysy Nur­sul­tan Nazarbaev toǵy­zyn­­­­­shy qań­tarda Almatydaǵy rezıdensııasynda ádebıet jáne óner qaıratkerlerine prezı­denttik jáne memlekettik stıpendııalardy tapsyrý kezinde: «Jastar bolashaqtyń qandaı bolatynyn bilgisi keledi» dep qadap aıtty. Osy oraıda da qalamgerler qaýymy atqarar jumys asa aýqymdy.Eńbek! Bul – qasıetti sóz, qudiretti kúsh. Ol jaıly Elbasymyz sán márte salıqaly oılar aıtty. «Qazaq­­stan-2050» Strategııasyn júzege asyrýda da eńbek sheshýshi róli atqa­ra­ry sózsiz. Osy tusta:Qıyndyq degen qamal bar,Qaısarlar jaryp ótetin.Eńbek degen baqyt bar,Erinbegen jetetin.Jalqaýǵa baqyt jolamas,Qaırylmaı oǵan ketetin, –deımin men jastarǵa qarata. Jastarymyzdyń bári juǵym­syz deýden aýlaqpyn. Alaıda, jeńil ómirdi jaqsy kóretin jastar da az emes. Túgesilmes saırannyń túbi – oıran. «2050» Strategııasy eń aldymen jas­tar kóretin ıgilik. Ony júzege asyratyn da jastar.Iá, qaıtpas, qaısar eńbek – bárin de jeńbek! Sol eren eńbektiń úzdik úlgisin bizdiń Elbasymyz únemi kórsetip ke­­­­­­ledi. Soǵan myń mysaldan bir mysqal, jaqynda (9.01.2013 jyl) el gazeti «Egemende» ja­rııalanǵan «Prezıdenttiń ju­mys kestesi: 2012 jyldyń negizgi qorytyndylary» atty maqalasynda Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Keńse­si­niń bastyǵy Mahmut Qasym­bekov bylaı dep jazdy: «Shetel saparlaryn, óńirlerge ja­salǵan jumys saparlaryn, túrli otyrystar men keńes­terdi, halyq­­­aralyq jáne res­pýblıkalyq forýmdardyń, konferensııalar men sez­der­diń jumystaryna qatysýyn, sheteldik memleket jáne qoǵam qaıratkerlerin qa­­­byldaý­la­ryn, jurtshylyq pen eńbek ujymdarynyń ókil­de­rimen kez­desýlerin, ónerká­sip kásiporyndary men áleý­­­­mettik obektilerde bolýlaryn qosa alǵanda, Prezıdent N.Á. Na­zar­­­baevtyń qatysýymen jyl boıy 700-den astam hatta­ma­lyq is-sharalar ótti.Kórip otyrsyz, osynyń ózi bir adamǵa az júk emes. Sol alpys atan tarta almas orasan aýyr júkti órge súırep kele jat­­­­­qan Elbasynyń qajyr-qaıraty men eńbekqorlyǵy bá­rimizge úlgi emes pe?! Joǵa­ry­da kelti­rilgen úzindiniń ózi-aq kóp jaıdan habar berip turǵan joq pa?!«Adam balasynyń qolymen jasalǵannyń bári – ýaqyt pen tózimniń jemisi» depti Balzak.Elbasy Nursultan Nazarbaev aıtqan: «Men HHI ǵasyr Qazaqstannyń altyn ǵasyry bolaryna senemin» degen sózin jan júregimen qabyldap, uly maqsat «Qazaqstan-2050» Stra­­­tegııasyn oryndaýdyń uly jolyna túsken Elim men Elbasyma aıtar, Alla Taǵaladan ti­ler aq tilegim: «Juldyzdy sát­­­­­ter kóp bolsyn!».Sábıt DOSANOV, jazýshy, Memlekettik syılyqtyń laýreaty.ALMATY.