Qaraǵandydaǵy «Qazavıaspektr» deıtin zaýyt berisi Reseı men Slovakııadan, árisi muhıttyń ar jaǵyndaǵy alyp elden ákelinbek ártúrli tetikterden qurastyryp shyǵarmaq bolǵan aýyl sharýashylyǵy jumystaryna arnalǵan jeńil ushaqtar týraly joba erterekte baldyrǵandardy aldarqatatyn belgili oıyndy eriksiz eske túsirerdeı qazir. Burynǵy qaptaǵan oıynshyq joq ýaqytta eki alaqan shart-shurt urylyp, «Ushty ushty, ne ushty» dep aýyz ashtyrylyp, kóz jumyldyrylýshy emes pe edi.
Qaraǵandydaǵy «Qazavıaspektr» deıtin zaýyt berisi Reseı men Slovakııadan, árisi muhıttyń ar jaǵyndaǵy alyp elden ákelinbek ártúrli tetikterden qurastyryp shyǵarmaq bolǵan aýyl sharýashylyǵy jumystaryna arnalǵan jeńil ushaqtar týraly joba erterekte baldyrǵandardy aldarqatatyn belgili oıyndy eriksiz eske túsirerdeı qazir. Burynǵy qaptaǵan oıynshyq joq ýaqytta eki alaqan shart-shurt urylyp, «Ushty ushty, ne ushty» dep aýyz ashtyrylyp, kóz jumyldyrylýshy emes pe edi.
Sengen soń qaıdan bilesiń, budan eki jyl buryn ondaǵylardyń osylaısha bireýin jylt etkizip, sodan keıin jer jutyp qoıǵandaı jym-jylas bolyp qalatyndyǵy oıǵa da kelmepti. Alǵashqyda, shynynda aımaqtaǵy táýir isterdiń eleýlisi sanalyp, dúmpýge aınala bastaýyna ún de qosyldy. Jaǵymdy jańalyq, órkendi ózgeris retinde kórsetilse yqylasyń qalaı aýmas. Onyń ústine kásiporyn basshylary tarapynan dúıim áriptesterge birneshe márte málimdelgendeı, jylyna shyǵarylýǵa tıisti 36 ushaqtyń aldy sharýashylyqtar men fermerler qolyna áne-mine tıetindigi qalam jeldirmeı qoımaıtyn.
Naqty syr ushyǵy byltyrǵy jazda sezildi. Jobalanǵan ýaqyttan asyp, ýáde uzarǵan saıyn ushaq jasaýshylar jasyrynbaq oınaýǵa amaldary azaıdy ma, sebep-syltaýdy bildire bastady. Kásiporyn basshysynyń orynbasary Baqytjan Smaǵulov buǵan deıin buqaralyq aqparat quraldary ókilderine onshalyqty juǵyspaýyna qaramastan, aıaq astynan suhbat berýge nıettenip, iske kedergi jaılardy syzdyqtatyp jetkizip, taıaý aralarda túzeletindigine senim bildirgeni este. Bul sózge basqa bir kezdesýde bas dırektor Aleksandr Vashenko ózi de tuzdyq quıyp, syltaý bitkenniń bárin tizbelep shyqqan-tyn.
Barlyq shara qarastyrylyp, oılastyrylyp jatyr delingendeı, sondaǵy áńgimede sóıtilse, oılamaǵan jerden kútilmegen shyǵyndar tap bolyp, iske oralǵy jasaǵan eken. Osy oraıda jańa ǵımaratqa qosymsha konstrýktorlyq bıýronyń tirkestire salynýy ýaqyt pen qarajatty kóp jumsaýǵa májbúr etkendigi qaıta-qaıta aıtylǵan bolatyn. Árıne, mundaı úlken ári kúrdeli qurylysta ne qıyndyq kezdespes dep túsingendeı edik. Munymen birge, jergilikti maman kadrlardyń tapshylyǵy da alǵa tartylyp, birneshe talapker jas Qazan qalasyna oqýǵa jiberilgeni, olar sheberlik ushtap kelisimen jumysqa kirisetindigi, ushaq qurastyrýǵa qajetti bólshekterdiń jetkizilýi sheshilmektigi, sóıtip, is jandanǵaly turǵany máseleniń izin shaıǵandaı bolǵan-dy.
Byltyrǵy jazda, odan kúzde jýrnalısterge shyrq úıirilgen sol áńgimelerden soń «Qazavıaspektrińiz» únsiz qaldy. Ári assa, bıylǵy jaz ortasynda shyǵaryla bastaýǵa ýáde etilgen ushaqtar ertegideı bolyp qaldy. Oqytylǵan 30 mamannyń alystan altyndaı qalap ákelingen daıyn 5 avıasııalyq qozǵaltqyshty kádege jaratýǵa qabilet-qaýqary jetpedi me, qulyq qaıtty ma, aty bar da zaty joq, óspeı jatyp óshken zaýytqa aınalǵany emeı ne, búginde Qaraǵandynyń irgesindegi dalada qańyraǵan qalpy bar. Dańǵaradaı sehtary bos, jasalmaq túgil elester ushaq joq.
Qazir qarasaq, sonda bizge sıpaı qamshylanǵan syltaýlardyń tamyry tereńde eken. Endi eske túskende Údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda jalaýlatylyp, keleshegi zor, zamanaýı talap-talǵam, alys-jaqynda balamasy joq turǵysynda jumys istemek kásiporyn úshin jumsalǵan 2 mlrd. teńge sol kezden jeldeı usha bastapty. 750 mıllıon teńgesi «Jol kartasy-2020» baǵdarlamasy boıynsha ınfraqurylymyn qalyptastyrýǵa bólingen memleket qarjysy bolsa, 860 mıllıon teńgesi «QazAgro» ulttyq holdınginen jeńildik nesıemen alynýyna syr shashylmaıtyn áste. Qarajat jetkilikti, kómek kúshti, bylaısha aıtqanda, paıdalan da, qaıtarymyn óteýge tyrys delingendeı qoldaýdan artyq ne kerek-ti. О́ndiristi damytsam, el ekonomıkasyna úlesti úlkeıtsem degen oıdaǵylarǵa armandaı-aq shara. Shalqar sharýaǵa arqa. Amal ne, san ret mańdaıǵa tıse de olardan góri osyndaı ishki syryn búkkenderdiń joly bolǵyshtyǵyn qaıtersiz.
Bizdiń baıqaýymyzsha, álýet jete me, jetpeı me, kadrlar daıyn ba, daıyn emes pe, senim kórsetilýshi soǵan laıyq pa, laıyq emes pe, áıteýir tańǵaldyrýǵa jararlyqtaı jobalardy jasap, iske asyrýǵa degen óńirlik áýestik barshylyq sııaqty. О́ndiristi ólke sanalǵandyqtan solaı bolýy jón shyǵar. Alaıda, jeti ret ólshep, bir ret pishetindeı sabaq túıer ýaqyt ótse de keshegini baıyptap, aldaǵyny abaılaý jaıy kemshin be deısiń. Máselen, kremnıı óndirýge, «BelAZ» aýyr júk kólikterin birlesip jóndep, qurastyrýǵa, lıft, myrysh shyǵarýǵa tıisti bolǵan zaýyttar taǵdyry soǵan dálel. «Qazavıaspektr» de jobanyń sapaly oılastyrylmaýy saldarynan sonyń kúıin keshýi taǵy bir qapylyq boldy. О́zimizde daıyndalmaıtyn buıymdar arqyly ushaq jasaýǵa berik bazalyq tirekti qamtamasyz etpeı jatyp, alyp-ushpa umtylysqa uryný aýyl eńbekkerleri úmittengen tap-tamasha isti búldirdi aqyry.
Úkimet ózin-ózi aqtamaıtyn, ónim shyǵarýǵa múmkindigi de, qaýqary da joq shala-sharpy jobaǵa, shala-sharpy mamandarǵa, shala-sharpy ıdeıaǵa qyrýar memleket qarjysyn kóz jumyp qalaı bóle salǵan? Munyń astarynda ne syr bar? Elbasy búkil elge jarııa etpese bul joba da jabýly qazan kúıinde qala beretin be edi?
Aıqyn NESIPBAI,
«Egemen Qazaqstan».
QARAǴANDY.