Ol qatardaǵy dárigerden Batys Qazaqstan oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń basshysyna deıingi joldan ótti. Medısına salasynda adal eńbek etip keledi. «Kásiptiń eń jaqsysyn tańdaǵanyma esh ókinbeımin, ómirimniń sońyna deıin oǵan adal bolyp qala beremin» degen sózinen-aq kóp nárseni ańǵarýǵa bolatyndaı. Otandyq medısınanyń tanymal maıtalmandarynyń shákirti bolǵanyn maqtan etetin bul azamat medısına salasyndaǵy eń negizgi qaǵıdatqa saı jan balasyna zııanyn tıgizýdi qalamaıdy. Ol – Aqjaıyq óńirine tanymal azamat, áriptesimiz Qamıdolla Irmenov.
1992 jyly Aqtóbe medınstıtýtynyń pedıatrııa fakýltetin támamdap, bir jyl reanımatolog-anestezıolog baǵyty boıynsha ınternatýradan ótken soń joldamamen Oral oblystyq balalar aýrýhanasyna bardym. Emdeý ornynyń basshysy Qamıdolla Irmenov «jańa tolqyn qyzmetke keldi» dep bizdi qýana qabyldady. Ol kisimen tanystyǵymyz osylaı bastaldy.
Táýelsizdigimizdiń eleń-alań shaǵynda elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq jaǵdaıy máz emes edi. Turmystyń qıyndyǵyna baılanysty medısına salasynda eńbek etip júrgenderdiń birazy bızneske betburdy, basqa salaǵa aýysty, endi biri qonys aýdaryp jatty. Biz, jańadan kelgen jas mamandar eshteńege qaramastan jumys isteýge, tájirıbe jınaýǵa umytyldyq. Bilimdi de bilikti aǵa, orta býyn áriptesterimizden kóp nárse úırengimiz keldi. Basshymyz bizge sózimen de, isimen de rýhanı qýat berip otyrdy. Qamıdolla Mutıǵollauly ujymdy barynsha uıystyrýǵa tyrysyp, aýrýhananyń materıaldyq-tehnıkalyq bazasyn shashaý shyǵarmaı ustady. Túrli jaǵdaıda balalar aýrýhanasynyń jan saqtaý bólimine túsip jatqan 1,5 aılyq náresteden bastap 14 jasqa deıingi balalarǵa qajet dári-dármektiń jáne basqa da kerek jabdyqtardyń ýaqtyly ári júıeli kelýine baryn salatyn. Osylaısha birinshi basshymyzdyń bedeliniń, alǵyrlyǵynyń, talapshyldyǵynyń arqasynda josparly emdeý sharalary ýaqtyly júzege asatyn. Sol úshin kóptegen ata-ana shyn júrekten alǵystaryn bildirgeni áli esimde.
90-jyldardyń ortasynda Oral qalalyq balalar aýrýhanasy jekemenshikke ótip, ondaǵy hırýrgııa bólimi jabylǵan edi. Oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasy soǵan baılanysty ondaı bólimdi endi oblystyq balalar aýrýhanasynan ashý týraly sheshim qabyldady. Osynaý sheshimdi estigen boıda basshymyz birden iske kiristi. Aıta ketý kerek, ol kezde qazirgideı qarjylandyrý joq. Qurylys, jóndeý jumystary únemdelgen qarjy esebinen júrgiziletin. Buryn oblystyq atqarý komıteti bolǵan aýrýhanamyzdyń ǵımaraty keńsege arnalyp salynǵan edi. Sol sebepti munda hırýrgııa bólimine qajetti bólmelerdi jasaqtaýdyń retti de yńǵaıy bolǵan joq. Bulaı dep otyra almaısyń. Tapsyrmany oryndaý kerek. Bas dárigerdiń usynysymen, amal joqtyqtan akt zalyn hırýrgııa bólimi etip jasaqtaımyz dep sheshtik. Basshymyz sol akt zalyn adymdap ólshep júrip, bolashaq hırýrgııa bóliminiń bólmelerin oısha jasaqtap jatqanyna qarap biz, ıaǵnı jas mamandar tańdanǵanymyz ras. Sóıtip Qamıdolla Mutıǵollauly ota aldyndaǵy, taza, las (irińdi) otalarǵa, ota jasaý úshin qajet qural-jabdyqtardy saqtaýǵa arnalǵan bólmelerdi belgilep berdi. Qurylysshylar sol boıda kirpishterdi qalaı jóneledi. Jobalyq-smetalyq qujattama degender joq ol kezde. Bul jerde basshymyz óziniń abyroı-bedelin sala júrip, qurylys jumystaryn júrgizetin uıymdarmen keliskenin, qarjy artynan aýdarylatynyna sendirgenin de aıta ketken jón. Nátıjesinde, eki-úsh aıdyń ishinde sharýashylyq tásilimen hırýrgııa bóliminiń bólmeleri daıyn boldy. Jan-jaqtan jınalǵan eski-qusqy hırýrgııalyq apparatýralar, qural-jabdyqtar qoıyldy. 1996 jyly hırýrgııa bólimi osylaısha jasaqtalyp, jumysyn bastaǵan edi. Sharýashylyq tásilimen salynǵan bul bólmeler on bes jylǵa jýyq ýaqyt boıy (BQO kópbeıindi balalar aýrýhanasy salynǵansha) qanshama balanyń ómirin saqtap qalýǵa, baldyrǵandardy emdep, qatarǵa qosýǵa múmkindik berdi deseńizshi. Iá, basqa basshy bolsa, ol da bólmelerdi jasaqtar, biraq Qamıdolla Mutıǵollauly sekildi tez sheshim qabyldap, jedel áreket ete ala ma? Múmkin qurylys jumystary bir jylǵa deıin sozylyp keter. Al bizdiń salada árbir sekýnd mańyzdy ǵoı. Osydan-aq ol kisiniń mamandyǵyna degen adaldyǵyn, iskerlik qasıetterin kórýge bolatyndaı.
Qamekeńniń adamgershilik qasıetteri de erekshe. Ásirese áriptesterine qashan da kómektesýge daıyn turatyn. Qansha jumysbasty bolsa da ol qolastyndaǵy qyzmetkerlerimen turaqty túrde sóılesip, turmys jaǵdaıyn surap-bilip otyratyn. Eger bireýge kómek qajet bolsa, muń-muqtajdaryn sheship, ótinish-tilekterin oryndaı biletin. 90-jyldardyń sońynda oblystyq aýrýhanada eńbek etetin bir áriptesimiz obyr aýrýyna shaldyqty. Eldiń áleýmettik-ekonomıkalyq ahýaly áli de ońala qoımaǵan kez. Kerek dári ataýlysyn tabý da ońaı emes. Áriptesimizge taǵaıyndalǵan dári Oralda joq eken. Sol dárini izdeýge Qamıdolla Mutıǵollauly kóp ter tókti. Abyroı-bedeliniń nátıjesinde ol qajet dárini tapty. Áriptesimiz osylaısha emdelip, saýyǵyp shyqty, qazir aramyzda júr.
2011 jyly Batys Qazaqstan oblysynda sý tasqyny bolǵany belgili. Sol kezde Almatyǵa issaparmen barǵan Qamıdolla Mutıǵollauly bir jınalysta tanymal nemistiń lor hırýrgi Hennıng Hoımanmen tanysyp, óńirdegi jaǵdaıdy aıtyp, Aqjaıyq óńirine kelip, kómek retinde tegin ota jasaýǵa kóndiredi. Sóıtip nemis professory birneshe jyl qatarynan Oralǵa kelip, qulaǵy estımeıtin jandarǵa sátti otalar jasap, bizdiń dárigerlerimizdiń sheberlikterin shyńdap, kóp nársege úıretip ketti.
Joǵaryda aıtyp ótkenimdeı, otyz jylǵa jýyq ýaqyttan beri Qamekeńmen áriptes, qanattas bolyp, qoıan-qoltyq jumys istep kele jatyrmyz. Ol kisi meıirbandylyqty, adaldyqty, ádildikti, tártipti, qandaı jaǵdaıda da shyndyqty aıtqandy jaqsy kóredi. Búginde osyndaı qasıetter kóptegen áriptesimizdiń boıynda qalyptasty. Mundaı minez men qasıetterdi bizden mamandyǵymyz da talap etedi.
Kópshilikke úlgi bolyp júrgen Qamıdolla Mutıǵollauly syndy azamattar qaı kezde de, qandaı qyzmette júrse de eldiń talap-tilegin, memlekettiń maqsat-múddesin bárinen de bıik qoıyp, Qazaqstannyń táýelsizdigin baıandy etý isine aıtarlyqtaı úlesin qosary sózsiz. Aspany ashyq, dushpany qashyq, yrys-yntymaǵy jarasqan, jarqyn bolashaqqa nyq qadam basqan Qazaq eliniń azamattarynyń laıyqty ómir súrýi úshin de aıanyp qalmasy anyq. El aldyndaǵy, memleket aldyndaǵy boryshyn taza nıetimen óteýge ázir, otandastaryn rııasyz súıetin, qadir tutatyn azamattarymyzdy qoldaı bileıik aǵaıyn!
Erlan TOQSANOV,
Batys Qazaqstan oblystyq onkologııalyq dıspanserdiń bas dárigeri, Batys Qazaqstan oblystyq máslıhatynyń depýtaty, Nur Otan partııasynyń múshesi, iskerlik basqarý magıstri (MVA)