Qoǵam men memleket birlesip qana jemqorlyqty jeńe alady

«Sybaılas jemqorlyqpen kúres barynsha júıeli sıpat alýda. Jem­qor­lyqtyń paıda bolý sebepterine kóbirek nazar aýdarylyp, aldyn alý jumystary júrgizilýde» dep atap kórsetti Memleket basshysy aýqymdy baǵdarlamalyq qujatta.

Sybaılas jemqorlyqqa qarsy qyzmettiń negizgi jumysy azamattar men qoǵamdy tarta otyryp, sybaılas jemqorlyqqa qarsy kúrestiń aldyn alý sharalaryna baǵyttalǵany belgili.

Osy turǵyda, Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl jónindegi aýmaqtyq departament sybaılas jemqorlyq quqyq buzýshylyqtardyń sebepteri men jaǵdaılaryn joıý maqsatynda júıeli negizde sybaılas jemqorlyq táýekelderine syrtqy taldaý jáne sybaılas jemqorlyqqa qarsy monıtorıng júrgizedi. Osy jyldyń basynan bastap syrtqy taldaý óńirdiń 8 uıymynda júrgizildi, onyń nátıjeleri boıynsha 5 normatıvtik-quqyqtyq aktilerge anyqtalǵan sybaılas jem­qor­lyq táýekelderin joıý boıynsha ózge­rister men tolyqtyrýlar engizildi.

Joldaýda «Halyq únine qulaq asatyn memleket» tujyrymdamasyn iske asyrý quraly retinde memlekettik bıliktiń ashyqtyǵyn qamtamasyz etýge jáne qoǵamdyq baqylaýdy kúsheıtýge basty mán berilgen. El Prezıdenti «Qoǵamdyq baqylaý týraly» zań jobasyn ázirlep, qabyldaýdy tapsyrdy.

Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttiginiń Tóraǵasy Alık Shpekbaevtyń bastamasymen De­par­tament oblys ákimdiginiń qoldaýymen «Servıstik ákimdik» jobasyn tabysty iske asyrýda, ol azamattardy jedel jáne kedergisiz qabyldaý men olarǵa keńes berý jáne memlekettik qyzmet kórsetý úshin jaǵdaı jasaýdy kózdeıdi. Búgingi tańda «Servıstik ákimdikter» oblystyń barlyq 19 aýdany men qalasynda jumys isteıdi. О́ńirdiń memlekettik mekemeleri men uıymdarynda «Oren space» jáne front office formatyndaǵy kabınetter ashyldy, olar da ashyqtyq pen aıqyndyq qaǵıdattaryn qamtamasyz etedi.

Azamattardyń quqyqtyq saýat­tylyǵyn arttyrý jáne zań kómegin kórsetý maqsatynda jyl basynan beri «Adal kómek» jobasy jumys isteıdi, onyń sheńberinde Departament áleýmettik jelilerde 215-ten astam onlaın-konsýltasııa ótkizdi. Memleket basshysy bul jobanyń mańyzdylyǵyn atap ótip, «Adal kómek» tuǵyrnamasyn jasaý jetkilikti boldy jáne 11 myńnan astam áleýmettik jaǵynan az qamtylǵan azamat tanymal advokattardan keńesti tegin aldy» dep aıtty.

Pandemııa jaǵdaıynda azamattar men jurtshylyq ókilderin sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımylǵa keńinen tartý úshin Agenttik tarapynan «Antikor.Live» onlaın rejiminde sybaılas jemqorlyqqa qarsy kontentti turaqty translıasııalaý qarastyrylady. Qazirgi ýaqytta 250-den astam tikeleı efırge shyǵý júzege asyryldy.

Departamentpen avtomobıl joldaryn salý, jóndeý jáne kútip ustaý sapasyn baqylaýdy kózdeıtin «Sapaly jol – Adaldyq alańy» jobasy jáne «Adal jol» jolaýshylar jáne júk temir jol tasymaldaryndaǵy turmystyq sybaılas jemqorlyqty boldyrmaý jónindegi jobasy iske asyrylýda. Osy jobalar sheńberinde jurtshylyqpen turaqty negizde monıtorıng júrgiziledi, zań buzýshylyqtar belgilenedi jáne olardy joıý jóninde usynymdar engiziledi.

Departament janynda Qazaqstan Respýblıkasynyń 2015-2025 jyldarǵa arnalǵan Sybaılas jemqorlyqqa qar­sy strategııasynyń iske asyrylýyn syrt­qy taldaý men baǵalaýdyń arnaıy monıtorıngtik toby óz jumysyn júzege asyrady, onyń quramyna túrli sala­lardyń ókilderi kirdi.

Sybaılas jemqorlyqqa qarsy má­denıetti qalyptastyrý jáne para­sattylyq qaǵıdattaryn tárbıeleý boıynsha túsindirý jumystaryn júzege asyrý maqsatynda ótken jyldan bastap óńirlik aqparattyq-aǵartýshylyq shtab quryldy. Búgingi tańda shtabqa 30-dan astam qoǵam qaıratkeri men túrli uıymdardyń ókilderi kiredi.

Covid-19 pandemııasymen baılanysty ekonomıkalyq problemalar aıasynda kásipkerlikti qoldaý erekshe ózektilikke ıe. Joldaýda memlekettik qurylymdardyń kásipkerlik qyzmetke kez kelgen zańsyz aralasýy memleketke qarsy jasalǵan aýyr qylmys retinde baǵalanýy kerektigi aıtylǵan. Osy turǵyda oblysta «Protecting Business and Investments» bıznes pen ınvestısııalardy qorǵaý boıynsha joba jumys isteıdi. Búgingi tańda Departamenttiń sybaılas jemqorlyqqa qarsy súıemeldeýimen 60 bıznes-joba júzege asyrylýda, onyń ishinde 10 prosenti – sheteldik ınvestorlardyń qatysýy. Jobany iske asyrý bastalǵannan beri 19 kásipker men ınvestordyń quqyqtary qorǵaldy jáne qalpyna keltirildi. Sonymen qatar oblystyń Sybaılas jemqorlyqqa qarsy qyzmeti qylmystyq-quqyqtyq sharalarmen shaǵyn jáne orta bıznestiń qyzmetine zańsyz aralasýdyń birqatar faktileriniń jolyn kesti.

Memleket basshysy óz Joldaýynda barlyq retteletin satyp alýlar barynsha ashyq jáne tek qana «Satyp alýdyń biryńǵaı terezesi» júıesi arqyly júzege asyrylýǵa tıis ekenin atap ótti. Osy tapsyrma sheńberinde memlekettik bıýdjetti maqsatsyz jáne tıimsiz paıdalanýdy boldyrmaý maqsatynda Departament satyp alýdy josparlaý satysynda sybaılas jemqorlyq táýekelderin anyqtaıtyn jáne bıýdjet qarajatyn únemdeýge múmkindik beretin osy júıe arqyly memlekettik satyp alýǵa monıtorıng júrgizedi. Atap aıtqanda, biz engizgen usynymdardan keıin memlekettik organdar satyp alýǵa josparlaǵan taýarlarǵa, jumystar men qyzmetterge joǵary baǵalardy tómendetý arqyly 150 mıllıonǵa jýyq teńge únemdeldi.

Sybaılas jemqorlyq quqyq buzý­shy­lyqtar týraly habarlaý sybaılas jemqorlyqqa qarsy kúrestiń mańyzdy sharasy bolyp tabylady. Jyl basynan beri óńirde sybaılas jemqorlyq faktileri týraly habarlaǵan 9 adam 1,5 mıllıon teńgeden astam somaǵa yntalandyryldy.

Alaıda sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımylǵa járdemdesetin azamattardy kótermeleý ǵana emes, olardy qorǵaýdy qamtamasyz etý de mańyzdy. Sybaılas jemqorlyq faktileri týraly habarlaıtyn tulǵalardy qorǵaý júıesin zańnamalyq deńgeıde qalyptastyrý qajettiligi «Jańa jaǵdaıdaǵy Qazaqstan: is-qımyl kezeńi» Joldaýynda da belgi­len­gen.

Joldaýda sóılegen sózinde respýb­lıka Prezıdenti memlekettik qyzmet­shilerdiń, depýtattardyń, sýdıalardyń shetel bankterinde esepshotqa ıe bolýy, qolma-qol aqsha jáne baǵaly zattar saqtaýyna qatysty jemqorlyqqa qarsy shekteýler sııaqty sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl quralyn engizý týraly málimdedi. Sonymen qatar Memleket basshysy quqyq qorǵaý organdary qyzmetkerleriniń, sýdıalardyń, para berýshilerdiń jáne paraqorlyqqa del­dal bolǵandardyń sybaılas jemqor­lyǵy úshin jazany qataıtý, sondaı-aq sottalǵan jemqorlardy merziminen buryn shartty túrde bosatýdy toqtatýdy tapsyrdy. Belgilengen sybaılas jem­qorlyqqa qarsy reformalardy iske asyrý sheńberinde biz tıisti jumys júr­gizetin bolamyz.

Departamenttiń qyzmeti, eń aldy­men, sybaılas jemqorlyqqa qarsy mádenıet pen parasattylyq ıdeolo­gııa­synyń joǵary deńgeıin, quqyq buzý­shylyqtardyń barlyq kórinisterine múldem tózbeýshilikti qalyptastyrýǵa, sondaı-aq sybaılas jemqorlyqtyń jaǵdaılary men sebepterin anyqtaýǵa jáne joıýǵa baǵyttalǵanyn taǵy da atap ótkim keledi. Bul rette, osy áleýmettik zulymdyqqa júıeli túrde qarsy turý bizdiń azamattarymyzdyń belsendi qoldaýymen ǵana múmkin bolady. Al, pandemııa jaǵdaıynda sybaılas jemqor­lyqqa qarsy turý úshin memleket pen qoǵamnyń kúshin biriktirý asa qajet.

Murat TО́LEÝBAEV,

Qazaqstan Respýblıkasy Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttigi Aqmola oblysy boıynsha departamentiniń basshysy