Indetpen alǵy shepte kúresken dárigerlerdiń erligi týraly qansha aıtsaq ta artyq bolmaıdy. Qıyn kezde olarǵa kómekke kelgen volonterlerdiń de eńbegi kópke úlgi. Solardyń qatarynda medısınalyq oqý oryndaryn jańadan bitirip jatqan túlekter de áriptesterimen qatar, belgisiz vırýsqa toıtarys berýge barynsha tyrysty.
Almatydaǵy S.Asfendııarov atyndaǵy Qazaq ulttyq medısına ýnıversıtetiniń bir top túlegi indetpen kúrestiń alǵy shebinen tabyldy. Oqýyn jańa ǵana aıaqtap, qyzmetine kiriser tusta jas dárigerler pandemııamen betpe-bet keldi. Olardyń qatarynda 25 jastaǵy Nurıdin Tileýbek te bar. Ol tótenshe jaǵdaı engizilgen kezden bastap Operatıvtik volonterlik shtabta qyzmet etýge kiristi. Erikti jastar qıyn jaǵdaıda qalǵan otbasylarǵa, jalǵyzbasty analarǵa, qart adamdarǵa azyq-túlik sebetterin taratyp, dári-dármek aparyp kómektesti. Keıinnen indet alqymnan alyp, jaǵdaı ýshyqqan kezde 25 volonter provızorlyq stasıonarlarda, karantındik obektilerde dárigerlik qyzmetine aralasty. Alǵashynda indettiń aldyn alý úshin shetelden kelgen otandastarymyzdyń karantınge jabylǵany esimizde. Sol mekemelerdiń birinde Nurıdin áriptesterine kómektesip, jalpy jaǵdaıdy qadaǵalaýǵa qol- ushyn sozdy.
«3,5 myńnan astam otandasymyz shetelden oraldy. Indettiń ózge elderde keńinen taralyp jatqan kezi. Ol kezde alda ne bolary belgisiz edi. Elge kelgenderden mindetti túrde koronavırýsqa test alynady. Vırýs juqtyrmaǵan azamattardy 1,5 kúnnen keıin úıine karantınge jiberedi, al vırýs anyqtalǵandaryn ınfeksııalyq stasıonarlarǵa aýystyratynbyz», dep eske aldy N.Tileýbek.
Igi isimen ózgelerge úlgi bolǵan volonterlerdiń pandemııa kezindegi jumysyn erlikke teńeýge ábden bolady. О́ıtkeni ózine, jaqyndarynyń densaýlyǵyna tóngen qaýipke qaramastan, qaıyrymdy isten bas tartqan joq. Nurıdin de eń qıyny jaqyndaryńnyń densaýlyǵyna alańdaý ekenin aıtady.
«Jumysta sonshalyqty qıyndyq kóp boldy deı almaımyn. Psıhologııalyq qysym bolǵan shyǵar. Sebebi halyq jappaı karantınde úıde otyrǵanda, bizdiń Operatıvti volonterlik shtabta jumys qyza tústi. Al provızorlyq stasıonarda júrgende vırýs juqtyryp alamyn ba degen qorqynysh boldy. Bul kóbine óziń úshin emes, úıdegi ata-anama, inime, atam men ájeme juqtyryp alamyn ba degen qaýip edi», deıdi volonter. Dese de vırýspen betpe-bet jumys istegen eriktilerge ýnıversıtet jataqhanadan oryn berip, barlyq qaýipsizdik sharalaryn qamtamasyz etken eken.
Qazir Nurıdin №4 Almaty qalalyq emhanada dáriger-terapevt bolyp qyzmet etedi. Pandemııa kezindegi provızorlyq stasıonardaǵy jumysy bolashaq dárigerdi shıratyp, mol tájirıbe jınaqtaǵany sózsiz. Kúndelikti 8 saǵat ýaqytyn emhanada ótkizetin jas maman Bostandyq aýdanynda turatyn 1700 adamnyń densaýlyǵyna jaýapty.
Volonter bolý – ádette bir kúnde paıda bolatyn kenetten kelgen sheshim emes, ol – ómir salty. Qaıyrymdy isimen belgili bolǵan jandardyń barlyǵy tarıhyn áriden bastaıdy. Týra sol sekildi búgingi keıipkerimiz de ýnıversıtetke túsip, Almatyǵa kelgennen bastap bul qyzmetke belsendi aralasyp ketkenin aıtady.
«Ýnıversıtetke túskennen beri belsendi stýdentter qatarynda bolyp, túrli jobalardy júzege asyrýǵa atsalystym. Olardyń ishinde qaıyrymdylyq is-sharalar erekshe oryn alatyn. Qoǵamdaǵy turmysy tómen otbasylarǵa, qart adamdarǵa, múmkindigi shekteýli jandarǵa dári-dármek, azyq-túlik taratyp, úı sharýasyna qolǵabys etetinbiz. Otany qajet etetin balalardyń emine qarajat jınap, qaıyrymdy aksııalar men konsertter uıymdastyrdyq», deıdi N.Tileýbek.
Jas dáriger joǵary oqý ornynda júzege asyrǵan jobalary jaıly da erekshe yqylaspen aıtyp berdi. Kóptegen stýdenttik uıymdarǵa jetekshilik etken Nurıdin 2 jyl boıy ózi bilim alǵan ordada jastar uıymdary komıtetin basqarǵan. Jobalary ýnıversıtet deńgeıinen ósip, úkimettik emes uıymdarmen, sheteldegi áriptesterimen baılanys ornatýǵa múmkindik bergen. Nurıdin 2017 jyly VICh/ SPID profılaktıkasy taqyrybyna arnalǵan «Speak up AIDS» halyqaralyq debat týrnırin erekshe maqtanyshpen atap ótti. Bolashaq dárigerlerdiń ózekti máselelerdi kóterip, qoǵamdyq jumysqa belsene aralasqany qýantady.
Jalpy, kez kelgen jumysty bastaǵanda jaqyndaryńnyń, dostaryńnyń qoldaýy asa mańyzdy. Nurıdin aınalasynda ózi sekildi jańa ıdeıany ilip alýǵa daıyn janyp turǵan jalyndy jastardyń kóp ekenin aıtady.
«Seni qoldap, demep jiberetin dostaryńa kóp nárse baılanysty. Sol kezde qurdastarym menimen barmaǵanda, múmkin búginge deıin osy ispen aınalysar ma edim, bilmeımin. Biz ortaq qyzyǵýshylyǵymyzdy taptyq. Odan bólek pandemııa kezinde qurylǵan volonterlik shtabqa jınalǵan jandar týraly saǵattap aıta alamyn. El basyna kún týǵanda kómekke stýdentter, jýrnalıster, muǵalimder, oqýshylar, zeınetkerler de keldi. Barlyǵymyz bir judyryqtaı jumys istedik», deıdi volonter.
Qaıyrymdy isterdiń basynda júrgen jastar úshin bul – úlken ómirlik tájirıbe ekeni burynnan aıtylyp keledi. Munymen volonter jastardyń ózi de tolyq kelisedi. «Birinshiden, volonterlik adamdy qaıyrymdy, ózgelerge meıirimdi bolýǵa úıretedi. Bul ispen jyldar boıy aınalysý arqyly kommýnıkatıvti daǵdylarymdy damyttym deı alamyn. Ol basqa adammen til tabysý, qıyn jaǵdaıdaǵy adamdarmen sóılesý sekildi meniń mamandyǵym qajet etetin basty qasıetter boldy. Qıyn jaǵdaılar kóp ekeni ras. Mysaly, provızorlyq stasıonarda, karantındik obektilerde jumys istegen kezde kommýnıkatıvti daǵdylar degen sabaqtan jınaǵan bilimimizdi tájirıbede paıdalandyq», deıdi Nurıdin. Ol sondaı-aq mamandyǵyna kerek buryn-sońdy bolmaǵan PTR-test jasaýdy, zertteýdiń qalaı júretinin kórgenin basa aıtty. Keıipkerimiz bolashaq dárigerler úshin pandemııa kezindegi bul jumys úlken mektep boldy degen pikirde.
Dáriger sekildi abyroıly mamandyqty adal alyp júrý – úlken mindet. Ol úshin jas mamandarǵa, eń aldymen jumysyna degen mahabbat pen súıispenshilik kerek. Bıyl ǵana oqýdy aıaqtap, qyzmetine kirisken Nurıdin óz mamandyǵyn ózgelerge kómek kórsete alatyny úshin tańdaǵanyn aıtady. Ol alǵashqy jumys orny №4 qalalyq emhanada áriptesterinen mol tájirıbe jınap, abyroıly dáriger atanýǵa umtylatynyn birneshe qaıtara aıtty.
Al pandemııa kezindegi jankeshti erligi úshin Nurıdin Tileýbek Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń marapaty men «Halyq alǵysy» medaline ıe boldy. «Tótenshe jaǵdaı jarııalanǵanda jaǵdaı turaqsyz edi. Osyndaı qıyn kezde qaıyrymdy ispen ataq úshin emes, shyn júrekpen aınalystyq. Bul marapattardy eńbegimizdiń jemisi dep bilemin. Bul men úshin ári qaraı toqtamaı jumys isteýge ıtermeleıtin yntalandyrý deýge bolady», dep aǵynan jaryldy jas maman.
Ol elimizdegi volonterlik qyzmettiń sońǵy eki jylda qarqyndy damyp jatqanyn atap ótti. «Memleket qoldaýymen volonterlik adymdap damyp keledi. Qandaı da bir nátıje týraly aıtý erte. Degenmen júıeli jumys áli de jetispeı tur. Bizdiń salada emhanalardyń, volonter dárigerlerdiń biryńǵaı bazasy qalyptassa, jumys qazirgiden de tıimdi bolar edi. Barlyǵy tájirıbege kelip tireletinin túsinemin, qazir biz sony jınaqtap jatyrmyz. Aldaǵy ýaqytta volonterlik qozǵalys úlken bir qaýymdastyqqa aınalatynyna senimdimin», deıdi N.Tileýbek.