Jambyltanýdaǵy ózekti máseleler

Qazaqtyń sóz óneri ejelgi zamannan beri úsh túrde jasalyp, ǵumyr keship, bizdiń dáýirge jetti. Olar – halyqtyń aýyz ádebıeti (folklor), avtorlyq aýyz ádebıeti (aqyn-jyraýlar poezııasy) jáne jazbasha ádebıet (kóne túrki mátinderinen bastaý alady). Osy úsheýiniń sońǵy ekeýi búgingi shaqta da damyp keledi. Qazirgi kópjanrly ádebıetimiz ben búginderi ótip jatqan aıtystarymyz burynǵy dástúrdi jalǵastyrýmen birge jańasha, sony sıpatta kórinis berip, ózindik erek­she­likterge ıe bolýda. Munyń sebebi az emes, solardyń biri jańa jazbasha áde­bıet­tiń negizin salǵan Abaı men avtor­lyq aýyz ádebıetin bıik deńgeıge kóterip, oǵan jańa sıpat darytqan Jambyldyń shy­ǵar­ma­shylyǵy, olardyń ádebı-kórkemdik usta­nymy men talap-talǵamy. Osy eki uly sóz zergeriniń ulttyq sana-sezi­mimizdiń, rýhanııatymyzdyń damýynda tarıhı ról atqarǵany úshin qaz­aq hal­qy olardyń esimin, murasyn ár­qa­shan ardaqtap, ulyqtap keledi, dá­rip­teı bermek. Sózimizdiń jarqyn dáleli re­tinde Abaıdyń da, Jambyldyń da 150 jyldyǵy keń kólemde atalyp ótke­nin, jyl saıyn olardyń týǵan kú­nin­de ótki­ziletin alýan túrli saltanatty jı­na­lysty, shyǵarmashylyq, ǵylymı sha­ralardy eske alýǵa bolady. Deıtur­ǵan­men, ádebıetimizdiń eki alybyn tolyq zerttedik, tanyp-bildik dep aıta almaımyz. Keńes ókimeti tusynda olar týraly az jazylǵan joq, biraq zertteýler men maqalalardyń kóbi kommýnıstik ıdeologııa turǵysynda bolǵany belgili. Al endi táýelsizdik tusynda búkil tarıhymyzdy, rýhanı muramyzdy qaıta qarap, ultymyzdyń múddesi men mindeti talaptaryna sáıkes jańasha zerdelep, baǵalap jatqanymyzda Abaıdyń da, Jambyldyń da murasyna qazaq kózimen qarap, sóz ónerimizdiń tabıǵatynan shy­ǵa­tyn zańdylyqtar negizinde zertteý qa­­jettigi daý týdyrmasa kerek. Búgingi áńgi­­memizdiń maqsaty – Jambyldyń shy­ǵar­­­mashylyq murasy keleshekte qalaı nası­hattalyp, zerttelýge tıis, alda qan­daı isterdi júzege asyrý qajet degen oı­la­­rymyzdy ortaǵa salý.

Jákeńniń shyǵarmalary Keńes ókimeti kezinde myńdaǵan, mıllıondaǵan danamen qazaq, orys, taǵy basqa tilderde jaryq kórgeni barshaǵa aıan. 1930-1950 jyldardyń arasynda ol kisiniń óleńderi búkil álemge belgili boldy, 160-tan astam shet tilderine aýdarylyp, Jer sharyna tarady. Aqıqatynda, qazaq halqyn dúnıe júzine alǵash tanytqan adam Jambyl desek, artyq aıtqandyq bolmas. Solaı bola tursa da Jákeńdi áli de laıyqty dárejede, jańasha tanı da, kór­sete de almaı júrmiz. Ras, jekelegen maqa­la­larda jyr alyby týraly birshama jańa kóz­qaras, sony oılar bar. Alaıda bul jet­kiliksiz ekeni túsinikti, olarmen shek­te­lip qalmasaq kerek.

Ádette biz uly tulǵalarymyz haqyn­da olardyń mereıli toılary jaqyn­da­ǵan­da ǵana oılanyp, jedeldetip qaýly qabyldap, is-sharalardy belgilep, toı kúnderdi júzege asyrýǵa kúsh salamyz. О́kinishke qaraı, oılaǵandarymyzdyń kóbisi asyǵys istelip, keıbiri oryndalmaı qalatyny bar. Kezinde Abaıdyń 150 jyldyǵyna qatysty qaýlynyń jobasy marqum О́zbekáli Jánibekovtiń bas­shy­ly­ǵymen 1990 jyly, ıaǵnı ba­qan­daı 5 jyl buryn daıyndalǵan edi. Mahambet aqynnyń 200 jyldyǵyna ázirlik tórt jyl boıy júrdi. Jambyldyń 175 jyldyǵyn qaı jaǵynan bolsa da, ásirese shyǵarmashylyq murasyn nasıhattaý men zerdeleý, ulyqtaý jaǵynan joǵary dárejede ótkizý maqsatynda osy kúnnen bastap qajetti qujat qa­byl­dap, tıisti is-sharalardy belgilep, uıym­das­ty­rý jumysyna kirisken jón sııaqty. Mun­daı óte mańyzdy iste basty nazar ǵylymı-shyǵarmashylyq máselelerge aýda­rylǵany oryndy bolar edi. Bul salada óte aýqymdy ári qıyn da jaýapty ju­mystar bar.

Eń birinshi kezekte qolǵa alatyn sharýa – Jambyldyń ózi men shyǵarmashylyǵy týraly dúnıelerdiń bárin qamtyǵan «Bıb­­lıo­­grafııalyq kórsetkish» jasaý. En­di­gi jańa kórsetkish – Jákeńniń bizde, shette shyqqan óz shyǵarmalaryn, aqyn jaıynda jazylǵan maqalalardy, zert­­teýlerdi, óleńder men poemalardy, túsirilgen fılmderdi, sahnaǵa qoıyl­ǵan spektaklderdi, salynǵan s­ý­ret­terdi, taǵy basqa týyndylardy túgel tizim­de­gen, sıpattaǵan eńbek bolýǵa tıis.

Ekinshiden, asa jaýapty ári zor ma­ńyz­dy is – «Jambyl shyǵarmalarynyń aka­demııalyq tolyq jınaǵyn» quras­ty­ryp, jaryqqa shyǵarý. Osy ýaqytqa deıin mundaı basylym bolǵan joq. Eń alǵashqy tolyq dep sanalǵan 1946 jylǵy kitap óz maǵynasyndaǵy naǵyz akademııalyq jınaq bola almady jáne ol qazir izdep taba almaıtyn dúnıege aınaldy. Odan keıingi basylymdar da tolyq emes, negizinen, tańdamaly sıpatta boldy. Bulaı bolýdyń ózindik sebepteri bar. Onyń bastysy I.Stalınniń jeke basyna tabynýshylyq áshkerelengen soń Jákeńniń ol týraly jáne sol shaqtaǵy partııa, Keńes qaıratkerleri jaıynda shyǵarǵan óleń-tolǵaýlaryn senzýra kitaptarǵa engizbeıtin. Taǵy bir sebep – táýelsizdik alǵannan keıin aqynnyń Keńes kezindegi kompartııanyń saıası-ıdeo­logııalyq úgit-nasıhatynyń áserinen týyn­daǵan shyǵarmalaryn jınaqqa engizip, búgingi oqyrmanǵa usyný orynsyz dep túsiný. Álbette qazirgi jaǵdaıda bul sebepter eski uǵymdardyń sarqynshaǵy dep qabyldanýǵa tıis. Jeke memleket bolyp, bıligimiz óz qolymyzǵa tıgen shaqta burynǵydaı shetten nemese joǵarydan túsetin saıası-ıdeologııalyq nusqaýlardan, qyspaqtardan, senzýradan qutylyp, oı erkindigi, sóz bostandyǵy, pikirlik plıýralızm ornaǵan zamanda eskiliktiń tutqynynan shyǵatyn mezgil jetti dep bilemiz. Qazirgi ýaqytta ádebıet pen ónerdi, kórkem týyndylardy taldap, baǵalaǵanda Keńes kezindegideı tek saıası, áleýmettik shartty ustanbaı, ár shy­ǵar­many kórkemdik pen estetıkalyq qun­dylyǵy jaǵynan zerdeleý birinshi kezekte bolýy kerek. Búgingi jańa talap­tyń biri – «ádebıet pen óner týyndysy túsinikti bolýy kerek», degen ǵana prınsıpti qoldanbaı, «ádebıet pen óner týyndysyn túsine bilý kerek» degen ustanymdy basshylyqqa alý. Olaı bolsa, ádebı, taǵy basqa muramyzdy da osy turǵydan qarastyrý qajettigi týyp otyr. Endigi bir talap – árbir shyǵarmany onyń qandaı qoǵamdyq, saıası jaǵdaıda dúnıege kelgenin eskerý jáne sol dáýiriniń ta­lap-talǵamyna ushtastyra zertteý kerek­tigi. Úshinshi talap – shyǵarmanyń av­tory ózinen burynǵy dástúrdi qalaı jal­ǵastyrdy, oǵan ózi ne qosty degen shart basty nazarda bolýy tıis. Mine, Já­keńniń akademııalyq tolyq jınaǵyn qu­ras­tyrǵanda osy talaptar negizge alyn­sa durys bolar edi, óıtkeni onyń óleńderi, tolǵaýlary, dastandary bul talap­tarǵa tolyq saı keledi, al munyń ózi aqyn murasyn jańasha baǵalap, zerdeleýge tirek bolady, onyń tulǵasyn jan-jaqty etip kórsetýge múmkindik beredi. Aqyn­nyń shyǵarmalary sol zamannyń kórkem beınesi ekenin ári Jambyl da sol zaman­nyń perzenti ekenin de umytpaǵan jón.

Jambyl – aqyn, jyraý, jyrshy. Jambyl – oıshyl, tarıh kýágeri, ómir shyndyǵyn jyrlaýshy. Onyń orasan talanty kez kelgen shyǵarmasynan kórinip turady. Kórkemsózdiń has sheberi retinde ol nebir ǵajaıyp teńeý, metaforalardy qoldanyp, sózdi oınatady, qubyltady, jańa sóz oralymdaryn jasap, beıneli tirkester týdyrady, ózine deıingi aqyn-jy­raý­lar úlgisin paıdalana otyryp, ony jańarta damytady, sóıtip ózindik sóz qoldaný mánerin qalyptastyrady. О́ziniń osyndaı asqan kórkem sheberligi men marjan talantyn Jambyl burynǵy jyraýlarsha memleket basshylaryna tikeleı qarata arnaý aıtyp, eldik, birlik, tatýlyq, Otandy súıý, qorǵaý sekildi óz kezinde óte aktýaldy bolǵan máselelerdi kóterýge jumsaǵan. Ertedegi jyraý­lar sııaqty úlken jıyndarda, Jo­ǵarǵy Keńes sessııalarynda, Uly Otan soǵysy kezinde qınalǵan halyqqa ar­naǵan tolǵaý-óleńderi kórkemdik sapa­sy men emosııalyq kúsh-qýaty turǵy­synan jańa, búgingi kózqaraspen baǵa­la­ný­ǵa tıis jáne Keńes kezindegi ómir men saıası-áleýmettik jaǵdaıdy da eskerý qajet.

Eske túsireıikshi, burynǵy bizdiń klas­sık jyraýlarymyz hanǵa arnaı sóı­le­­meıtin be edi, ámirshi men halyq qı­nalǵan shaqta, el basyna aýyr kún týǵanda aqyl aıtyp, ótken-ketkendi sholyp, kele­shekti barlaı aıtyp, jurtty bir­lik­ke, sabyrlyqqa shaqyrmaýshy ma edi?! Sy­pyra jyraýdyń Toqtamysqa, Asan Qaıǵynyń Jánibekke, Shalkıizdiń Bı Temirge, Jıembettiń Esimge, Buqardyń Abylaıǵa aıtqandary  Jambyldyń Keńes ókimetiniń kósemderine aıtqanynan bólek emes qoı! Jyraýlar nege solaı aıtty? Aıtqyzǵan dál sol shaqtaǵy tarı­hı-qoǵamdyq jaǵdaı. Jambyl da óz ýaqy­tyndaǵy qoǵamy, qaýymy talap etken soń aıtty. Sol úshin ony kinálaýǵa bola ma? Árıne, bolmaıdy. Páli, jalǵyz Jambyl ǵana Keńes ókimetin maqtady ma? Ol zamanda Keńes ókimetin, onyń kósemderin madaq­tamaǵan, dáriptemegen aqyn-jazý­shy búkil Odaqta bolǵan joq. Odaq qana emes, shetelderde de Keńeske, partııa basshylaryna arnalǵan dúnıeler týyp jatty. Osynyń bári – shyndyq qoı, tarıh qoı. Endeshe, nege biz shyndyqty kóle­geı­lep, tarıhtan alyp tastaýymyz kerek? Olaı isteıtin bolsaq, biz kompartııanyń syńarjaq saıasatyna qaıta urynamyz. Búkil mádenı, ádebı muramyzdy «mynaý jaqsy, halyqtyki», «mynaý jaman, halyqqa jat» dep tarıhymyzǵa, oı-sanamyzǵa qııanat jasaǵan joqpyz ba? Demek, mundaı saýatsyzdyqty, qatelikti qaıtalaýǵa haqymyz joq. Ádebıet pen óner týyndylaryna, meıli ol mura bolsyn, meıli búgingi shyǵarma bolsyn, eń aldymen rýhanııat turǵysynan qaraǵan jón, olardy kórkemdik-estetıkalyq jaǵy­nan túsine bilip, baǵalaǵan durys. Aqyndy, jazýshyny «neni jazdy» dep qana emes, «qalaı jazdy» dep tanıtyn shart alǵa shyǵýy kerek. Osy aspek­tiden kelgende Jákeńniń Keńes óki­me­ti men partııa kósemderine jáne keńes ja­ýyngerlerine arnaǵan óleńderi men tol­ǵaýlary kórkemdik, ásirese emo­sııa­­lyq qýaty jaǵynan erekshelenip tura­dy, olar naǵyz jyraýlyq poezııa­nyń úlgisi. Demek, olardy jaqsy ǵylymı túsi­nik­termen akademııalyq jınaq­qa en­gizý tarıhı ádildik bolady dep oılaımyz. Akademııalyq tolyq jınaq quras­ty­rylsa, ol óz kezeginde Jambyl­taný­dyń aıasyn keńeıtip, bul salada basqa da qajetti isterge negiz bolary anyq.

Ony jasaý barysynda Jákeń týyndylarynda baıandalatyn tarıhı oqı­ǵa­lar, sóz bolatyn tulǵalar, jer-sý ataý­lary týraly mol derek jınalady. Demek, Jambyl jáne tarıh, Jambyl jáne qoǵam, Jambyl jáne óner, Jambyl jáne máde­nıet degen zertteýler júrgizse, Jam­byltaný jańa beleske kóterileri kúmánsiz.

Akademııalyq tolyq jınaq «Jam­byl tiliniń sózdigin» jasaý úshin bir­den-bir derek bolmaq. Mundaı sózdik Jákeń tiliniń ǵana emes, qazaq tiliniń eki ǵasyrda qa­laı damyp, ózgergenin de kórseteri anyq. Aqynnyń HIH jáne HH ǵasyrlarda týǵan shyǵarmalaryn salystyra zerttep, til tarıhyna qatysty tyń baıqaýlar ja­saý­ǵa bolady.

Jambyl shyǵarmalarynyń shetelde jarııalanýy qandaı dárejede?

Uly aqyn óleń-jyrlary álemniń 160-tan astam tilderine aýdaryldy. Al 150 jyldyq toıyna oraı Qytaıda, Iranda, Reseıde jınaǵy jaryqqa shyq­ty. Sol kez­de­gi, sol eldegi elshi qaırat­kerler Myrzataı Joldasbekov, Qýanysh Sul­ta­nov, Taıyr Mansurovtar osy kitap­tar­dy aýdar­typ shyǵarǵan edi. Eýrazııa ulttyq ýnıver­sıtetiniń rektory Erlan Sydyqov Máskeýden orys tilinde kitap jazyp usyndy. Túrkııada elshi bolyp turǵanda Janseıit Túımebaev biraz ıgi sharalar uıymdastyrdy, Súıinbaı, Jambyl kitabyn túrikshege aýdartyp shyǵardy. Ásirese TÚRKSOI-da jáne sol elde elshi­likte istegen Málik Otarbaev degen talantty qalamgerdiń usynysy men ara­la­sýynyń nátıjesinde Ankarada Súıinbaı eskertkishi men alańy ashyldy, bir kóshege Jambyl esimi berilip, osy aqyndar jaıly aýqymdy is-sharalar ótkizil­di.

Endi ulttyq aýdarma bıýrosy Jam­byl­­dyń tańdamaly bir tomdyǵyn alty tilge aýdaryp, taratsa durys bolar edi.

Jazýshy Ábish Kekilbaıulynyń alǵy­sózi­­men 1996 jyly úsh tilde «Jambyl álemi» atty fotoalbom on bes myń danamen Chehoslavakııadan basyp shyǵarylyp, me­reıtoıda qonaqtarǵa káde-syı retinde ta­ratylǵan edi. Sol dástúrdi jalǵas­ty­ryp, túrli-tústi sýretti qazaq, orys, aǵylshyn tilinde «Álemdi jyry shar­la­ǵan» atty fotoalbom shyǵarýmyz ke­rek-aq.

Osydan on bes jyl buryn Júrgenov atyn­daǵy ulttyq О́ner akademııasyn­da «Jambyl jáne túrik álemi» atty halyq­aralyq konferensııa ótti. Onda TÚRKSOI uıymynyń basshysy D.Qa­se­ıi­nov, akademık ǵalymdar, túrki­ta­ný­­shylar baıandama jasap, «Jambyl – túr­ki áleminiń bas aqyny» degen baǵa berdi.

Jambyl murasyn shetelde nasıhat­taý, jı­naǵyn shyǵarýda elimizdiń shetel­degi elshi­leri belsendilik tanytady degen úmit­temiz.

Jambyl mereıtoıyna arnap kitap­tar shyǵarý jaıly pikirimizdi bildire ket­pekpiz. Uly aqynnyń 170 jyldyǵyna Shymkent, Taldyqorǵan, Qostanaı qala­laryn­daǵy ýnıversıtetter jınaqtar ázir­­ledi. Al Abaı atyndaǵy ulttyq pedo­go­­gıka ýnıversıteti tórt tomdyǵyn, Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıver­sı­teti eki tomdyǵyn shyǵardy.

Budan shırek ǵasyr buryn S.Begalın­niń «Jambyl» romany tuńǵysh ret jaryq kórdi. Saparǵalı Begalın Jákeń­niń kózi tirisinde on jyl boıy uly aqyn elin­­de bolyp, ǵumyrnamasyn jazyp alǵan. Biraq ony shyǵarýǵa ruqsat bermeı, órtetip jibergen. Bir danasyn ózine qupııa ustap, jastyǵynyń ishine salyp, tiktirip saqtaǵan bul óte qundy jádiger qysqartylyp, jarty ǵasyrdan keıin táýelsizdik kezinde az taralymmen ázer shyqty. Endi sol S.Begalın nus­qa­­syn tezdetip, tolyq kúıinde shyǵa­rýy­myz kerek. Jambylǵa jańasha kóz­qa­ras­taǵy maqalalar men zertteýler ázirlenýi qajet, biraq ondaı eńbekterde komplı­men­tarlyqtan góri ǵylymı jaǵyna kóńil bólin­se.

Kórkemsýretti fılm túsirgenimizde asyǵys­tyqqa jol bermegenimiz jón. Sa­pa­­ly, salmaqty tolyqqandy kıno túsirý – eldi­gimizge syn. Jasyratyny joq tarıhı tul­ǵalar jaıly asyǵys-úsigis shala, pis­pegen dúnıelerdi kórip qarnymyz asha­dy.

Jambyl jaıly dokýmentti fılm túsi­rip, ol búgingi ýaqyt bıigine saı jan-jaq­­ty qamtylǵan som týyndy bolyp, eta­­lon retinde kórsetiletin shyǵarma bol­ǵa­ny durys.

Jambyl jaıly shyǵarmalardyń ja­ıy qalaı? Shynyn aıtqanda, Jambyl beı­nesi kórkem prozada áli kúnge deıin somdalǵan joq. P.Kýznesovtiń «Baqy­tyn tapqan adam» dep jazǵan romany saıa­­­satqa beıimdelgen pýblısıs­tıka­lyq dúnıe. Táýelsizdiktiń alǵashqy jyl­­­­dary jazylǵan M.Joldas­be­kov­­tiń «Jambyldyń jastyq sha­ǵy», Ý.Qa­lı­ja­novtyń pýblısıs­tı­ka­lyq-de­rek­ti shyǵarmasy men N.Qapalbek­uly­nyń «Bala Jambyl» povesi, birli-ja­rym jazý­shylardyń áńgimelerinen bas­qa eshte­ńe joq. Keń tynysty, úlken aýqym­dy uly jyraý jaıly roman jazylmaı ja­tyr.

Osy oraıda Kenen Ázirbaevtyń, Taıyr Jarokov bastaǵan aqyndardyń Jákeń jaıly tańdaýly óleńderin quras­ty­ryp, kitap etip shyǵaryp qoıýymyz qa­jet.

Jambyl elinde mynandaı isterdi jú­ze­ge asyrsaq degen usynystarymyzdy bil­dir­mekpiz. Jambyldyń ata-babalary beıi­tine mazar turǵyzý. Ákesi – Japa, sheshesi – Uldan, atasy Ystybaı, ba­­ýyrlary, balalary jatqan qorym-beıitti kezinde úlken júrekti qaıratker azamat S.Úmbetov qorshatyp qoıǵan edi. Endi osy mazarda jatqandardyń, týǵan, qaıtys bolǵan jyldary kórsetilip, arnaıy qulpytas ornatyp ústine mazar salynǵany jón-aq. Jambyl aýylynda mýzyka mektebin, Uzynaǵashta ólketaný mýzeıin salý da kezek kúttirmes mańyzdy másele. Jambyldy tárbıelep, qanattyǵa qaqtyrmaı, tumsyqtyǵa shoqtyrmaı baptap ósirgen Sarybaı bı Aıdosulynyń týǵanyna 200 jyl tolady. Bul tarıhı tulǵaǵa da óz dárejesinde tarıhı-tanym­dyq sharalar uıymdastyrylǵany abzal.

Jalpy, Almaty oblysy Jambyl aýda­nyn – ashyq aspan astyndaǵy mýzeı-qo­ryq dep IýNESKO tizimine kirgizýdi oılastyrsaq.

Oǵan bul óńirdegi tarıhı-tanymdyq, máde­nı eskertkishter, mýzeıler, qoryq­tar, faýna men florasy, tarıhı tulǵa­la­ry molynan jetedi.

Prezıdentimiz Q.Toqaev Abaı óleńin jat­qa aıtyp, búkil elimizge úlken qozǵa­lys týǵyzdy. Bul taǵylymdy is «Jam­byl jylynda» da jalǵasyn tabatyn shy­ǵar dep oılaımyz.

Jambyl jylynda ár aýyl 175 kóshet otyr­ǵyz­sa, ol máýelep ósip, ár aýyl ajaryn asha­dy ǵoı.

Almaty oblysynyń ortalyǵy – Taldy­q­orǵanda kórneki jerde Jambyl eskert­kishi tursa qandaı ǵanıbet!

Al Almatydaǵy Dostyq kóshesindegi jyr alyby eskertkishin janynda turǵan bıik tuǵyrǵa kóterip qoısa degen kópshi­lik­tiń usynysy eskerilýi tıis.

M.Áýezov atap kórsetkendeı: «Jam­byl tek óz shyǵarmalarymen ǵana emes, sonymen birge ózi tárbıelep, baýly­ǵan – er, áıel aqyndar tobymen de halyq poezııasynyń butaǵy, búri mol báıteregi». Uly aqyn tárbıelep, janyna ertken Kenen Ázirbaev, Úmbetáli Káribaev, Esdáý­let Qandekov, Saıadil Kerimbekov taǵy basqa da shákirtteri jaıly ǵylymı derekter, sondaı-aq «Jambyldyń aqyn shákirt­teri» degen arnaýly kóptomdyǵy shyǵa­rylsa jaman bolmas edi. Qyrǵyz eline, Máskeý arhıvine ǵylymı ekpedısııa jiberip, jańa faktiler, derekterdi tabýǵa bolar edi.

Uly aqynnyń aýylynda jylda 28 aqpan – týǵan kúnine oraı «Jambyl kúni» ótedi. Bul ıgi dástúr ótken ǵasyrdyń alpy­synshy jyldarda bastalǵan bolatyn. Al toqsanynshy jyldardan beri qaraı oblys ákimderi ózderi qatysyp, maz­mundy ótýine tikeleı atsalysýda.

«2021 jyldy – Jambyl jyly» dep jarııalap, keshendi jospar jasap, uly aqyn arýaǵyna bas ıip, dana da dara alyp aqyndy ardaqtaý – búgingi urpaq paryzy.

Iá, Jambyl merekesi – jyr merekesi, halyq merekesi. Ony sapaly, mazmundy ótkizsek degen oı-pikirlerimizdiń bir parasyn ortaǵa salýdy jón kórdik.

Seıit QASQABASOV,

UǴA akademıgi, fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor

Naǵashybek QAPALBEKULY,

jazýshy,  IýNESKO mádenıetterdi jaqyndastyrý ortalyǵynyń bas ǵylymı qyzmetkeri