2020 jyly ekologııaǵa qatysty jańalyqtar az bolǵan joq. Aıtalyq, «Kókjaılaý» taý-shańǵy aımaǵyndaǵy qurylys jumystary qoǵamda rezonans týdyryp, Memleket basshysynyń pármenimen ondaǵy jumystar toqtatyldy. Ekologııa máselesine kelgende, Prezıdenttiń ustanymy qoǵam tarapynan qoldaý taýyp otyrǵany belgili.
Jyldyń basynda jańa Ekologııalyq kodekske qol qoıyldy. Bul qujattyń artyqshylyǵy, onda Waste-to-energy tehnologııasyn engizý qarastyrylǵan. Iаǵnı qaldyqty kádege jaratý arqyly odan energııany óndirý tetigi. Sonymen qosa buryn qorshaǵan ortany lastaǵan kásiporyndar aıyppul tólep, qutylyp ketetin. Jańa zańǵa sáıkes, «Lastaýshy tóleıdi» qaǵıdaty engizilip, ekologııaǵa nuqsan keltirgen kompanııalar aıyppul tóleýmen birge keltirgen shyǵyndy retteýge tıis. Bul ekologter úshin jaǵymdy jańalyq ekeni daýsyz. Atalǵan reformanyń mazmuny kóńilden shyǵady. Endi ony is júzinde oryndaý – bólek áńgime. Kodekstegi normalardyń talapqa saı oryndalýyn qadaǵalaý úshin Prezıdenttiń jiti nazary qajet. Sondyqtan Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda osy máselege Qasym-Jomart Toqaevtyń erekshe toqtalýy tegin emes dep oılaımyn. Mysaly, Aqtóbe óńirindegi munaı kompanııalarynyń qyzmeti jerasty sýlary sapasynyń nasharlaýyna sebep bolýda. Budan bólek iri taý-ken kásiporyndary ekologııalyq jaǵdaıdyń ýshyǵýyna ákelip soqtyrýda. Iri qalalarymyzda avtokólikter men jylý elektr ortalyqtarynyń kesirinen aýa sapasy nasharlap, zııandy shyǵaryndar kóbeıip otyr. Osy máselelerge úlken mán bergen Prezıdent jaýapty organdarǵa muny retteýge baılanysty naqty tapsyrma júktedi. Álbette, ekologııalyq qoǵamdyq uıym bolǵandyqtan «jasyl ekonomıkaǵa» kóshý tujyrymdamasyna qatysty bastamalardy biz qoldaımyz. Dese de osyǵan baılanysty Memleket basshysynyń saıasatker retinde qoldaýy kórsetýi – quptarlyq is. Ony Qasym-Jomart Toqaev is júzinde kórsetip otyr. Ekologııadaǵy bes negizgi problemany tizbektesek, onyń ishindegi mańyzdysy – turmystyq qaldyq máselesi. Turmystyq, óndiristik jáne medısınalyq qaldyqtar tabıǵatymyzdyń ekojúıesine nuqsan keltiretini daýsyz. Qaıta óńdeý joǵarydaǵy qaldyq túrlerin sanattaryna qaraı óńdep, keıbirin ekinshi márte paıdalanýǵa múmkindik beredi. Joǵaryda aıtylǵan Waste-to-energy tehnologııasyn sátti engizilse, óńdelgen qaldyqtardan energııa men bıogaz óndirýge jol ashylady.
Azamathan ÁMIRTAI,
«Baıtaq-Bolashaq» ekologııalyq alıansynyń tóraǵasy