Jezqazǵan qalalyq tótenshe jaǵdaılar basqarmasynyń bastyǵy Lázzat Tóleýǵalıeva – Qaraǵandy oblysy boıynsha qutqarýshylar qataryndaǵy azamattyq qorǵaý polkovnıgi shenin alǵan tuńǵysh áıel. Názik jandy jaratylys ıesiniń mundaı dárejege jetýiniń túp-tamyrynda túrli synnan súrindirmeı alyp shyqqan tektiliktiń bolmaýy múmkin emes degen oıǵa eriksiz bekı túsesiz.
Kóbine er azamattardyń pármeni men dáýreni júretin bul salaǵa kelýine ishki ister organdarynda qyzmet etken ákesi Tóleýǵalıdiń bergen tárbıesi tikeleı áser etken edi. «Ákemiz úı ishindegi tártipke qatty mán beretin adam edi. Anamyz mektepte bastaýysh synyptardyń muǵalimi bolyp qyzmet etti, alǵashqy ustazym da ózi boldy. Muǵalimniń balasy degen atqa kir keltirmeý úshin sabaqty jaqsy oqyp, túzý júrý – bizdiń úıdegi jazylmaǵan zań edi. Iаǵnı men tártipti birinshi orynǵa qoıǵan otbasynda tárbıelenip óstim. Álbette, munyń qazirgideı dárejege jetýime yqpaly molynan tıdi dep senimdi túrde aıta alamyn», dep syr aqtardy Lázzat Tóleýǵalıqyzy.
Orta mektepti bitirip, arman qýyp Qaraǵandyǵa kelgen jyly oqýǵa túse almady. Qaladaǵy «Dınamo» fabrıkasynda tiginshi bolyp bir jyldaı jumys isteıdi. Sodan keıin Jezqazǵandaǵy ýnıversıtettiń til-ádebıet fakýltetine túsken. Taǵdyrdyń mańdaıǵa jazǵany ǵoı, oqýyn aıaqtaǵannan keıin mamandyǵy boıynsha jumys istemeı, Jezqazǵan qalasyndaǵy órtke qarsy qyzmetti tańdady. Eńbek jolyn osy jerde ınspektor bolyp bastaǵan. Jumys isteı júrip, E.Bóketov atyndaǵy QarMÝ-dyń zań fakýltetin támamdady.
Lázzat Tóleýǵalıqyzy basshylyq etetin Jezqazǵan garnızonyna Jezqazǵan, Sátbaev qalalary men Ulytaý aýdany enedi. «Ujymnyń negizgi bóligi – er azamattar. Sol sebepti de keıde qyzmet babynda áıelge tán náziktikti ysyryp qoıyp, erkekshe sóılesýge týra keletin jaǵdaılar bolyp turady. Jedel sheshim qabyldaý kerek bolǵanda áskerı qatań tártipke negizdelgen minez kórsetpese taǵy bolmaıdy, – deıdi polkovnık hanym. – Degenmen er adamdarmen jumys isteýdiń jaqsy jaqtary da bar. Mysaly, olar aıtqan tapsyrmany tap-tuınaqtaı qylyp oryndaýǵa beıildi bolyp keledi. Jalpy, áıelderdi názik jandylar dep jatady ǵoı. Bul dene kúshi turǵysynan alyp qaraǵanda ras ta shyǵar. Biraq biz rýh kúshi, erik-jiger jaǵynan erlerden qalysa qoımaımyz».
Jalpy polkovnık hanym jumysta qansha qatań, talapshyl bolǵanymen, qyzmetkerlerdi jazalaý men jumystan shyǵarýdy maqsat etken emes. Kerisinshe, olardyń jaǵdaılaryna qarap, máselelerine boılap, barynsha til tabysýǵa, kerek bolǵan jerinde kómek qolyn sozýǵa tyrysyp júredi.
Tótenshe jaǵdaı qyzmetiniń tirligi qazandaı qaınap jatady. Apattyń aıtyp kelmeıtin nesheme túrimen arpalysý aıtqanǵa ǵana ońaı sharýa... Áli este, 2011 jyly Jezqazǵannyń mańyndaǵy Qostankeldi eldi mekeninde alapat tasqyn bolyp, 152 úı sý astynda qaldy. О́kinishke qaraı, eki adam apattyń kesirinen kóz jumdy. Mine, osyndaı qysyltaıań kezeńde Lázzat Tóleýǵalıqyzy ýaqytpen sanaspaı, apattyń saldaryn joıý jumystaryna tikeleı basshylyq jasap, qaýiptiń betin qaıtara bildi. Qazir bul shaǵyn aýdanda sýaǵar aryqtar salynyp, qaýipsizdik sharalary durys jolǵa qoıylǵan. Sondaı-aq 2015 jyly Ulytaý aýdanyndaǵy Jylandy aýylynyń mańynda Sarysý ózeni arnasynan asyp, 40 úıdi sý basty. Sol kezde de polkovnık hanymnyń uıymdastyrýshylyq sheberliginiń arqasynda turǵyndardy apattan aman alyp qalý, olardy qaýipsiz jerlerge kóshirý jumystary júıeli túrde júrgizilgen edi.
Respýblıkalyq mańyzy bar Pavlodar – Qyzylorda kúrejoly boıynda kóktem jáne kúz aılarynda qar erip nemese nóser jańbyr bolǵanda qutqarý jumystary qyzý júrgiziledi. Tek byltyrdyń ózinde osy joldyń boıyndaǵy problemalyq ýchaskelerde 700-ge jýyq adam qutqarylyp, 60-tan astam avtokólik batpaqtan shyǵarylǵan eken.
Lázzat Tóleýǵalıqyzy basqaratyn ujym Jezqazǵan óńiri aýmaǵynda qulaǵan ǵarysh zymyrandarynyń qaldyǵyn izdep taýyp, olardy qaýipsiz jerlerge jınastyrý jumystarymen de aınalysady. Máselen, 2018 jyly «Soıýz» zymyrany qulaǵanda, onyń qaldyqtaryn tabý kezinde kóptegen sharýany tyndyrdy. Ǵaryshtan jerge oralǵan ǵaryshkerlerdi qutqarý is-sharalaryna da atsalysyp turý – tikeleı mindetteriniń biri. «Bizdiń negizgi maqsatymyz – adam ómirin qutqarý jáne memleketke keler shyǵyndy meılinshe azaıtý», – deıdi polkovnık hanym.
Lázzat Tóleýǵalıqyzy – otbasynda ózin baqytty sanaıtyn jannyń biri. «Seksenniń beseýine kelgen anam bar, – deıdi ol. – Sol kisiniń mańdaıymnan ıiskegeni janyma shýaq quıady, ál beredi».
Jalǵyz qyzy Farızanyń ómirdegi jetistikteri – anasy úshin úlken qýanysh. Qyzy mektepti, odan keıin Almatydaǵy joǵary oqý ornyn úzdik támamdady. Qazirgi ýaqytta bedeldi bir mekemede halyqaralyq deńgeıdegi zańger bolyp, abyroımen eńbek etip júr.
Búginde Lázzat Tóleýǵalıqyzynyń tótenshe jaǵdaı salasynda qyzmet atqarǵanyna 27 jyl bolypty. Osy jyldar aralyǵynda óziniń kásibine degen adaldyqtan aınyǵan emes. Joǵary basshylyq tarapynan únemi alǵys alyp, qurmet kórip keledi. Qaltqysyz qyzmeti laıyqty baǵalanyp, vedomstvolyq nagradalarmen marapattalǵan.
Jumystan tys ýaqytta Lázzat Tóleýǵalıqyzyn úı sharýasyndaǵy áıel keıpinde elestetý qıyndaý sharýa. Biraq shyny sol: mýndırdi sheshken soń, aljapqyshty baılap alyp, as úıde tamaq pisirýdi unatady. Al qoly qalt etkende, tabıǵat aıasynda demalǵandy jaqsy kóredi. «Saıyn dalanyń ańyzaq jeli, jýsannyń ıisi maǵan kúsh-qýat beredi», – deıdi syrtqa susty kóringenmen, jany názik jáne sulý polkovnık hanym.
Qaraǵandy oblysy,
Jezqazǵan qalasy