Halyqaralyq uıym óz baǵasyn berdi

Is-sharanyń maqsaty – mınıstr­­lik­tiń sybaılas jem­qor­lyq­qa qar­sy is-qımyl sa­la­syndaǵy Eýro­pa Keńesi­niń stan­darttaryna sáı­kes­tigin baǵa­laý.

Qazaqstan IIM-niń atynan IIM О́zindik qaýipsizdik de­partamentiniń bastyǵy Arman Sadanov, qury­lym­dyq bó­lim­shelerdiń basshylary men vedomstvo qyzmetkerleri qa­tysty. A.Sadanov sybaı­las jem­qor­lyqqa qarsy kúres salasynda sheteldik árip­tester jınaqtaǵan ozyq tá­jirı­beni qoldanýǵa jáne qa­byl­daýǵa daıyn ekenin atap ótti: «Halyqaralyq yn­ty­maqtastyq – bul bizdiń jumy­sy­myzdyń negizgi ba­ǵyt­­ta­ry­­nyń ­biri.­ Mem­lek­et­ter­diń óza­ra is-qımyly sy­baılas jem­qorlyqqa qarsy biryń­ǵaı stan­darttardy bel­gileýge, azamat­tar­dyń, zań­dy tul­ǵalardyń jáne mem­le­ket­tiń óziniń quqyqtary men zańdy múddelerin tıimdi qorǵaýǵa yqpal etetini sózsiz».

IIM departamentiniń bas­ty­ǵy GRECO sarapshylaryna ishki ister organdarynda sy­baılas jem­qorlyqqa qarsy normatıvtik qu­qyqtyq bazany damytý týra­ly aıtyp berdi. «Biz sybaılas jem­qor­lyqtan týyndaıtyn qater­ler­diń ja­han­dyq sıpatyn túsinip, sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyldyń barlyq yqtımal sharalaryn qabyldaýdamyz. Nátıjesinde, sońǵy úsh jylda qyzmetkerler jasaǵan sybaılas jemqorlyq qyl­mys­tarynyń sany 43%-ǵa, jyl basynan beri qylmystardyń jalpy sany 15%-ǵa, onyń ishinde sybaılas jemqorlyq 8%-ǵa qysqardy», dedi ol.

Sondaı-aq, sarapshylarǵa qa­zaqstandyq polısııany aýqymdy reformalaý, adam quqyq­tary jó­nin­­degi ha­lyq­aralyq standarttardy zań­namaǵa engizý, sondaı-aq sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl boıynsha júrgizilip jatqan ju­mystar týraly aqparattar be­ril­di. Kezdesý barysynda Qazaqstan tarapynyń ókilderi GRECO sarap­shylarynyń ishki ister organ­da­rynyń fýnksııalary men min­det­te­rine, onyń ókilettikteri men ba­ǵy­nys­tylyǵyna, polıseılerdiń kásibı daıarlyǵyna baılanysty suraqtaryna jaýap berdi. GRECO mamandary Qazaqstan IIM-niń sybaılas jemqorlyq táýekelderi men kórinisterine qarsy is-qımylǵa, sondaı-aq olarmen kúresý úshin birlesken tıimdi sheshimderdi ázir­leý­ge qosqan úlesin atap ótip, vedomstvo ókilderine usynylǵan aq­pa­rat úshin alǵys bildirdi.

Aıta keteıik, sybaılas jem­qor­­lyq­qa qarsy elder toby 1999 jyly osy uıym­ǵa kirgen elderde Eýropa Keńe­si­niń sybaılas jem­qor­lyqqa qarsy standart­taryn mo­nıtorıngteý úshin qurylǵan. GRECO-nyń mindeti – osy sa­la­daǵy Eýropa Keńesiniń standarttaryn saqtaý monı­to­rıngi arqyly sybaılas jem­qorlyqqa qarsy kú­res jó­nin­­degi jumysty ulttyq deń­­geı­de jetildirý.

GRECO quramyna jalpy halqy 1,2 mıllıardqa jýyq Eýropa, Amerıka jáne Azııa memleketteri kiredi. 2020 jylǵy 1 qańtarda Qa­zaq­stan GRECO-ǵa 50-shi múshe mem­leket boldy. Osy jyly 7-10 qyrkúıekte Qazaqstan alǵash ret GRECO tarapynan memlekettiń sy­baılas jemqorlyqqa qarsy stan­darttardy saqtaýy boıynsha baǵa­laý­dan ótti.