Jolaýshyǵa jol qymbat, jolserikke she?..

Elimiz bizdiń keń-baıtaq. O sheti men bu shetine jetý úshin júgirgen ańnyń aıaǵy, ushqan qustyń qanaty talady. Osyǵan oraı jyldan-jylǵa ekonomıkalyq jaǵdaıdyń jaqsarýyna saı el ishinde árli-berli qatynaıtyn jolaýshylar sany da arta túsýde. Soǵan sáıkes jol qatynasy túzelip, kókpen de, jer ústimen de nebir kólik túrleri batystan shyǵysqa, shyǵystan batysqa aǵylyp jatyr. Máselen, elimizde eń bir jaqsy jolǵa qoıylǵan temirjol qatynasynda tynym joq. Bul durys ta. О́ıtkeni osy kólik qatynasyn kóp adam paıdalanady. Alaıda halyqtyń bul qyzmet túrine degen suranysy keıde talap deńgeıinen tabylmaı jatatyny kóńilge kirbiń túsiredi. Sebebi, tasymal qyzmetinde tártip buzýshylyq kóp. Taǵy da sol sybaılas jemqorlyq kórinisteri etek alǵan. Poıyzdarda «qoıandar» kóp kórinedi. Al buǵan, eń aldymen kináli jolaýshylar emes eken, kerisinshe «Jolaýshylar tasymaly» AQ baspasóz qyzmeti habarlaǵandaı, atalǵan qoǵam qyzmetkerleriniń ózderi, ıaǵnı jolserikter kórinedi. «Jolaýshylar tasymaly» AQ tarapynan bıletsiz jolaýshylarmen kúreske baǵyttalǵan naqty strategııa jasalǵan, osynyń aıasynda jolaýshylar poıyzdaryn tekserý jıiletilip, revızorlyq apparat jumysy kúsheıtilgen. Eger poıyz brıgadasy tarapynan qyzmettik mindetterin, jolaýshylar men júkterdi tasymaldaý erejelerin óreskel buzý faktileri anyqtalsa, olarmen eńbek kelisimsharttary buzylýǵa deıingi qatań ákimshilik sharalar qoldanylady eken. Biraq buǵan qarap jatqan poıyz brıgadasynyń qyzmetkerleri joq. Olar bıletsiz jolaýshylardy sol tasyǵan kúıi áli tasýda kórinedi. Áı deıtin «aja», qoı deıtin «qoja» bolmaǵan soń olar ótken jyly eki myńǵa tarta jolaýshyny bıletsiz alyp júripti. Bul jolaýshylar poıyzǵa otyrǵany úshin aqyny kimge tóledi? Ondaı qomaqty qarjyny kim qaltasyna basty? Odan bıýdjetke qansha shyǵyn keldi? Belgisiz. Eshkim aıtpaıdy. Sóıtip, joǵarydaǵy sózi­mizge dálel, júzege asyrylǵan tekserý sharalary nátıjesinde 2013 jyly 1 698 bıletsiz jo­laýshy anyqtalǵan. Osy buzý­shylyqtar boıynsha tártiptik jaýapkershilikke 1 428 qyzmetker tartylsa, onyń ishinde 201 qyzmetkermen eńbek kelisimsharttary buzylypty. Mine, osyndaı soraqy jáıtterge baılanysty «Jolaýshylar tasymaly» AQ bıletsiz jolaýshy alǵan jolserikter men bıletsiz qatynaıtyn jolaýshylardyń jaýapkershiligin arttyrý maq­satynda jáne olardyń ózderin jaýapkershilikke tartý boıynsha usynystar engizbek. Bul oraıda «Qazaqstan temir joly» UK» AQ, «Jolaýshylar tasy­maly» AQ qyzmet kórsetý teh­nologııasyn turaqty túr­de jetildirip, jolaýshylar úshin, onyń ishinde quqyq bu­zýshylyqtardyń aldyn­ alý quraly retinde, zamanaýı­ qyzmet túrlerin en­gizý­de.­ Máselen, 2013 jyl­dyń­ nátıjeleri boıynsha elek­trondyq ádis boıynsha 2,5 mln. bılet satyldy, bul 2012 jylǵy kórsetkishten 2 ese artyq. Osylaısha qyzmet kórsetýdi jaq­sartý boıynsha Astana vokzalynda avto­mattandyrylǵan kassalar arqy­ly jumys is­teı­tin elektrondy satý or­ta­lyǵy qurylýda. Osy sekil­di ortalyqtar birtindep res­pýb­lıkamyzdyń iri vokzaldaryn qamtý arqyly Almaty, Aqtóbe jáne Qaraǵandy vokzaldarynda ashylmaq. Satýdyń osy tehnologııasy jolaýshylardyń kassırlermen qarym-qatynasyn joıyp, ýaqytty únemdep, qyzmet kórsetý deńgeıin arttyrady degen úmit bar. Endi, mine, naýryz aıynyń basynda taǵy da «Jolaýshylar tasymaly» AQ jasaqtaǵan «Mańǵyshlaq-Atyraý» baǵy­tyn­daǵy №313 jolaýshylar poıyzynda jolaýshylardy bıletsiz alyp júrý deregine qatysty qyzmettik tekseris bas­taldy. «Jolaýshylar tasymaly» AQ kináli qyzmetkerlerine qatysty qatań sharalar qol­danylmaq. Mundaı memleketke de, jolaýshylarǵa da paıdaly ıgilikti is odan ári de jal­ǵasyn taba bererine se­nim mol. О́ıtkeni kópshilikke ke­sirin tıgizetin «qoıandardyń» joǵalýy jolaýshylardyń joly jaqsaratyndyǵynyń bas­taýy demekpiz. Aleksandr TASBOLATOV, «Egemen Qazaqstan».