О́zara kelisimge negizdelgen qujat

Keshe elordadaǵy Beıbitshilik jáne kelisim saraıynda Azııadaǵy ózara is-qımyl jáne senim sharalary jónindegi keńestiń Hatshylyǵy (AО́SShK) men Qazaqstan halqy Assambleıasy (QHA) arasynda О́zara túsinistik týraly kelisimge qol jetkizildi. Bul tarıhı qujatqa QHA atynan Tóraǵanyń orynbasary – QHA Hatshylyǵynyń meńgerýshisi Eraly Toǵjanov, AО́SShK atynan atqarýshy dırektor, elshi Chınar Aldemır qol qoıdy. Atalǵan memorandým Qazaqstan Prezıdenti N. Nazarbaevtyń Qazaqstan halqy Assambleıasynyń XX sessııasynda bergen tapsyrmasyn iske asyrý maqsatynda ázirlenipti. Sondaı-aq, bul memorandým yntymaqtastyq pen keńesterdi, qoldaǵy aqparatpen jáne qujattamamen almasýdy, QHA jáne AО́SShK úshin ózara qyzyǵýshylyq týdyratyn máseleler boıynsha kezdesýler men konferensııalarǵa qatysýdy kózdeıdi eken. Kezdesý barysynda taraptar memorandýmdy iske asyrý, birlesken qyzmettiń negizgi ba­ǵyttaryn aıqyndaıtyn qo­symsha is-sharalardy ázirleý máselelerin talqylady, sondaı-aq, ekijaqty yn­tymaqtastyqtyń ózekti qyr­lary boıynsha pikir almasty. Máselen, Eraly Toǵjanov: «О́tken jyly QHA-nyń XX ses­sııasynda Qazaqstan halqy Assam­bleıasy men AО́SShK arasyndaǵy memorandýmǵa qol qoıý týraly sheshim qabyldanǵan-tyn. Búgin sol tarıhı is-shara bastaldy, onyń negizinde Azııadaǵy ózara is-qımyl jáne senim sharalary jónindegi keńes Hatshylyǵymen birlesip, kelisim jasap otyrmyz. AО́SShK jumysyna 24 memleket qatysady. Bul memorandýmnyń árbir bólimine, olardyń mazmuny men maǵynasyna qatysty sol 24 memlekettiń ókilderi óz usy­nys­taryn engizgen bolatyn. Biz búgin osy usynystardyń basyn birik­tirip, kelisimge qol qoıýǵa kelip otyrmyz. AО́SShK-ge múshe 24 el Azııa memleketteri aýma­ǵy­nyń 90 paıyzyn alyp jatyr. Jalpy, dúnıejúzindegi halyq­tardyń 50 paıyzy osy memleket­terde turady. О́zara qarym-qatynastardy, dostyq pen senimdi nyǵaıtatyn bolsaq, ony ary qaraı damyta beretin bolsaq, Azııa mem­leketteriniń qarym-qatynasy da kúsheıe bermek. Árıne, mundaı kelisimder aıasynda tek memleketter ǵana emes, sol memleketterde turatyn halyqtardyń salty men dástúri, bilim-ǵylymy, mádenıeti de nyǵaıa túseri anyq», dedi E.Toǵjanov. Chınar Aldemır óz kezeginde Astana tórinde qol qoıylǵan qujattyń mańyzyna toqtala kele, AО́SShK men QHA arasynda buǵan deıin de áriptestik ornap kelgenin atap ótti. «Bizdiń Assambleıamen baılanysymyz 2009 jyldan bas­taý alady. Budan birlesken sharalardy, 2012, 2013 jyldary ótki­zilgen Azamattyq forýmdardy qosýǵa bolady. Budan bólek ózara áriptestikti odan ári nyǵaıtý týraly aýqymdy jobalar ázirlep kelgen edik. Endi, mine, bul bas­tamalar ınstıtýttyq negizde júzege asyrylatyn boldy», dedi ol bul oraıda. Onyń aıtýynsha, buǵan deıin basqa da halyqaralyq uıymdarmen ózara túsinistik tý­raly memorandýmdarǵa qol qoıyl­ǵan eken. «Alaıda, Qazaqstan hal­qy Assambleıasymen arada qol qoıylǵan memorandýmnyń orny bólek. Iаǵnı, eger biz bu­ryn tek qana halyqaralyq uıym­darmen ózara kelisimge qol jet­kizip kelsek, al búgin alǵash ret Qazaqstannyń QHA syndy qo­ǵam­dyq-konstıtýsııalyq organymen kelisim jasap otyrmyz. Árıne, bul memorandýmǵa qol qoıylýynyń ózindik sebepteri bar. Máselen, bul eki qurylym da Qazaqstan Prezıdenti N.Á.Na­zar­baevtyń bas­tamasy negizinde qurylǵan edi. Bul – eń negizgi sebep. Bul eki uıymnyń mańyzdy ıdeıalary bar. Olar – sanalýandylyq jáne birlik. Meniń bilýimshe, QHA-ǵa 100-den astam etnos ókilderi kiredi eken. Olar bir-birimen únqatysý ornatady», dedi Ch. Aldemır. Jıyn sońynda Eraly Toǵ­janov О́zara túsinistik týraly memorandým Qazaqstannyń keli­sim men birlik ıdeıasy úlgisin Azııa elderiniń keńistigi aıasynda jan­dandyrýǵa, ilgeriletýge sep bola­tynyn jetkizse, AО́SShK Hat­shylyǵynyń atqarýshy dırektory shańyraq pishindes kádesyıdy estelikke tartý etti. Láıla EDILQYZY, «Egemen Qazaqstan».