Premer-mınıstr Álıhan Smaıylov respýblıkanyń munaı-gaz salasy ardagerleriniń qatysýymen Kaspıı teńiziniń elimizge tıesili bóligin ıgerýdiń 30 jyldyǵyna arnalǵan saltanatty is-sharada sóz sóıledi.
Úkimet basshysy atap ótkendeı, 1993 jyldan beri Soltústik Kaspııde aýqymdy zertteý jumystary júrgizilip, nátıjesinde, ondaǵan keleshegi bar qurylymdy anyqtaýǵa múmkindik berdi.
«Barlaý jumystarynyń basty nátıjesi Qashaǵan ken ornynyń kommersııalyq ashylýy týraly búkil álemge jarııalaý boldy. Bul ken ornynyń ereksheligi – munda orasan zor munaı men gaz qory bolǵanymen, ony ıgerý jumystarynyń kúrdeliligi», dedi Álıhan Smaıylov.
Onyń aıtýynsha, sol kezeńde jas táýelsiz Qazaqstannyń teńizdegi munaı ónerkásibi endi ǵana paıda bolǵan edi, al sheteldik ınvestorlar Soltústik Kaspııdiń erekshelikterimen – ekologııalyq jaǵdaıymen, qys mezgiliniń qataldyǵymen, taıaz sý jáne basqa da qıyndyqtarmen endi tanysa bastaǵan bolatyn.
«Qashaǵan jobasynyń talaptaryna sáıkes keletin arnaıy jabdyqtardy jasaý úshin ınnovasııalyq tehnologııalarǵa birtalaı kúsh pen qarajat jumsaldy», dep atap ótti Premer-mınıstr.
Álıhan Smaıylov búgingi tańda osy qajyrly eńbektiń nátıjeleri kórinip otyrǵanyn atap ótti. Búginde shamamen 90 mln tonna munaı, 55 mlrd tekshe metr gaz óndirildi, 60 mlrd dollardan asa ınvestısııa tartyldy, jergilikti qamtýdy damytýǵa 17 mlrd dollardan asa ınvestısııa salyndy, 10 myńǵa jýyq adam, al qurylys kezeńinde 40 myńnan asa adam jumyspen qamtyldy.
Sonymen qatar Soltústik Kaspıı jobasynyń operatory – «North Caspian Operating Company» konsorsıýmy aldynda óndiristi odan ári ulǵaıtý boıynsha mańyzdy mindetter turǵany atap ótildi. Sarapshylardyń baǵalaýynsha, Qashaǵannyń óndiristik áleýeti táýligine 1,6 mln barrel munaıǵa jetýi múmkin. Bul – jylyna 75 mln tonnaǵa jýyq munaı.
«Ken ornynda gaz óńdeý qýatyn damytý da óte mańyzdy másele. Osy másele boıynsha Memleket basshysy Úkimetke tıisti tapsyrma bergeni belgili. Biz ony belgilengen merzimde ári tolyq kólemde oryndaýymyz kerek. NCOC ujymynyń alǵa qoıǵan maqsattaryna jetýi úshin zor áleýeti bar ekenine senimdimin», dedi Álıhan Smaıylov.
Onyń aıtýynsha, Qazaqstan Úkimeti birlesken josparlardy iske asyrýda árqashan syndarly dıalogke ashyq.
«Biz Konsorsıýmnyń munaı-gaz salasyn damytýǵa qosqan úlesin joǵary baǵalaımyz jáne uzaqmerzimdi yntymaqtastyqty odan ári keńeıtýge múddelimiz», dep túıindedi ol sózin.
Is-sharada NCOC kompanııasynyń basqarýshy dırektory Olıve Lazar da sóz sóıledi.
«Men qazirgi jetistikterimizdi maqtan tutamyn jáne QR Úkimetimen birge budan da úlken jetistikterge jetemiz dep úmittenemin. Operator retinde NCOC kompanııasy Qazaqstan ekonomıkasyna barynsha paıda ákelýge jáne eldiń qarqyndy damýyna laıyqty úles qosýǵa umtylady», dedi ol.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń Jarlyǵyna sáıkes Premer-mınıstr Soltústik Kaspıı jobasynyń ardagerlerin elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýyna qosqan úlesi úshin memlekettik nagradalarmen marapattady.
NCOC basshylary men jaýapty qyzmetkerleri, joba ardagerleri «Parasat», «Qurmet», II dárejeli «Dostyq», III dárejeli «Eńbek dańqy» ordenderimen jáne «Eren eńbegi úshin» medalimen marapattaldy.