Qazaqtyń talantty ánshisi Ramazan Stamǵazıev oryndaıtyn «Darıǵa, dáýren» ániniń sózin jazǵan aqyn Nesipbek Aıtulynyń: «Men – ánge sóz jazýǵa qorqa-qorqa kelgen adammyn. Sebebi ánniń sózi óte kirpııaz. Bir mysqal artyq ne kem ketýge bolmaıdy. Oǵan nysanany kózdegendeı dáldik kerek. Demek, sheberdiń sheberi ǵana baratyn is», degeni bar edi. Abaı atamyz aıtqandaı, «Ánniń de estisi bar, eseri bar». О́kinishtisi, qazir essiz, mánsiz, maǵynasyz án kóbeıdi. Oı salatyn, júrekke jetetin, sózi men sazy qabysyp, ádemi úılesim tapqan án tyńdaý armanǵa aınalyp barady...
Jaqynda áleýmettik jelidegilerdiń «júregin eljiretken» beınebaıan tarady. Vıdeoda Almaty qalasyndaǵy M.Maqataev atyndaǵy №140 mektep-gımnazııanyń oqýshylarynan quralǵan hor «Ana» ánin áýelete oryndap tur. Bári ádemi ári jarasymdy – appaq bolyp kıingen ul-qyzdardyń oryndaý sheberligi, jeke daýystaǵy jetkinshektiń tabıǵı taza daýsy, ánniń sharyqtaý sheginde qyp-qyzyl júrekte jazylatyn «Ana» sózi. Tek áýezdi, áserli aıtylǵan ánniń sózderi qulaqqa birtúrli oǵash estildi. Tyńdap, joq, oqyp kórińizshi...
«Saparda júrgen kezde meni alańdap kúttiń Ana
Árdaıym ýaqyt bólip, shabyt berip, kóńilime qaradyń.
Iá mama, ár sóziń altynnan baǵaly, bar máni,
Biz úshin janyńdy arnadyń bárine.
Ana, Ana degen ǵana,
Mańdaıymnan sıpaǵan,
«Jyly kıip júr, balań».
Uıqas qýǵan deıin desek, tym qarabaıyr sózderdiń tizbeginen úılesim de taba almaısyń. Ana týraly asyl oıdy maǵynaly sózge aınaldyrǵan deıin desek, estir qulaqqa esti, mándi sózdi de jolyqtyra almaısyń. Jaı ǵana «janyńdy arnadyń», «jyly kıinip júr» degen qaradúrsin sózderdiń jıyntyǵyn ádemi sazǵa salyp qoıǵan sekildi.
«Samarqanda bir ápkem bar, budan da ótken soraqy» demekshi, qazirgi jastar jatqa aıtyp júrgen taǵy bir án bar. Ol – «Irına Kaıratovna» degen top oryndaıtyn «Chına». Ne sıqyry bar ekenin kim bilsin, osy «týyndy» «júregin arbaǵandar» da bar kórinedi. «Júrekti arbaǵan» sóziniń sıqy mynaý:
«Endi, ıisine saı – onyń astyna taı kerek,
Isine saı, astyna taı
Ýaıymdamaımyn, aýzyma maı».
Án deýge aýzyń barmaıtyn qoıyrtpaqtyń qaıyrmasy «Sender qanaǵattandyrylmaǵandyqtaryńyzdan» degen eki aýyz sózdi qyryq qaıtalaýmen «qulaq quryshyn qandyrady». О́ıtkeni uıqas qabystyrý, oıly ánge esti sóz jazý qazirgi «trend avtorlar» úshin basty talap emes. YouTube-te júktelgen «Chınanyń» keıingi 8 aıda 118 mıllıonǵa jýyq qaralym jınaǵanyna qarap-aq osyndaı deńgeıdegi ánderdiń dáýreni júrip turǵanyn baǵamdaı berińiz. Kóńilge «demeý» bolǵany – toptyń osy «shedevrine» qatysty «jyly lebiz» bildirgenderdiń biri: «Tek IQ bir án arqyly qazaq tilindegi eń kúrdeli sózdi úırenýge májbúr etti. Bul sózdi tek qazaqtar emes, qazir sheteldikter de jaqsy biledi» depti.
Qazir otandyq televıdenıe men radıoda jıi beriletin top 10 án bolsa, sonyń 8-niń sózin túsinip bolmaısyń. О́zderi sózin jazyp, deni ózderi oryndaıtyn hıttardyń mátini mánsiz, tipti boqaýyz, beıpil sózderde de úlken sahnada án bolyp shyrqalyp júr. Sondyqtan qazirgi ánderden mán izdep áýre bolmaı-aq qoıyńyz. Sebebi «О́zińdi oılaı berem aıǵa qarap, Janaryńdy aıdan qurap» dep jyrlaıtyn Sadraddin, «Seni jylytatyn, seni jylatatyn da, Endi sumyraı joq» dep murnynyń astynan mińgirleıtin «Zineken, Aidhn & Quttay» sııaqty top pen «Kúndiz-túni restoran, Aıǵa seni aparam, Oınap jatyr gıtaram» dep shyrqaıtyn Adil sekildi hıtmeıker, reperlerdiń ánderi bylapyt, jargon sózder men slengterdiń jeńil-jelpi sazǵa qurylǵan jıyntyǵy ǵana. Biraq qazirgi jastar osyndaı ánderge áýes. Qazirgi jas trend retinde aıtyp júrgen sózderdiń deni osyndaı essiz ánder arqyly qalyptasqany da shyndyq.
Osydan úsh jyl buryn Qaırat Nurtas: «Shapalaqty uryp qaspenen, Atqandaı̆ boldyń meni taspenen. Kórip seniń sulý kózderińdi, Ketip qaldy myna bas degen», dep «maskúnem» bolyp ándetkende qazaq áninen osynshalyqty mán ketken be dep kúıingen edik. Shyny kerek, joǵaryda atyn ataǵan ánshisymaqtardyń hıttaryn tyńdaǵannan keıin Qaırat Nurtaspen jylap kórisetindeı kúıdemiz qazir.