Qazaq jerinde eń alǵash orys ádebıetiniń klassıkterin tárjimalaýshylardyń biri Halıolla Qunanbaıuly ekenin bireý bilse, bireý bilmes. Halıolla Qunanbaıdyń úshinshi áıeli Aıǵyzdan týǵan. Dana Abaıdyń talantty inisi. Ol jasynda barlyq Qunanbaı balalary sııaqty aýyl moldasy Ǵabıthannan dáris alyp, musylmansha hat tanıdy. Semeıdegi Kamalıden hazirettiń medresesinde úsh jyl oqyp, oǵan qosa ózi ynta qoıyp, oryssha saýatyn ashyp, keıin Ombydaǵy kadet korpýsynda bilim alǵan.
Bul – áıgili Shoqan Ýálıhanov oqyǵan tarıhı oqý orny. Aıta keteıik, Halıolla bul oqý ornyna Shoqannan 12-13 jyl keıin túsken. Abaıdyń alǵashqy óleńder jınaǵyn shyǵaryp, ómirbaıanyn jazǵan Kákitaı Ysqaquly Halıollanyń Ombydaǵy oqýy týraly qyzyqty derekter keltiredi. Kákitaı Qunanbaı atasyn sıpattaı kelip: «О́zge jurt orystan balasyn jasyryp júrgende, balalaryna oryssha oqý oqytyp, Halıolla degen balasyn Omskıı kadetskı korpýstan oqytyp, onan soń Moskvadaǵy Pavlovskıı kavelerıskı shkoldan oqytyp, sabaqty jaqsy bitirip, kornet bolyp, qyzmette júrgende aýryp, dúnıeden qaıtyp edi», dep jazady.
Árham Ysqaqovtyń esteligine súıensek, Halıolla qaıtys bolǵanda, onyń denesimen qosa Ombydan eki sandyq qosa kelipti desedi. Halıolla jerlengen soń onyń dúnıesin taratqanda, Abaı esh oılanbastan kitaptar men qoljazbalarǵa toly sandyqty qalap alypty. Halıolla tek oryssha oqyp, áskerı shen alýmen shektelmeı, Shoqan sııaqty qazaqtyń folklor murasyn jınaǵan, ony orys jurtshylyǵyna aýdaryp tanystyrǵan, ári ózi de orys aqyn-jazýshylaryn kóp oqyp, olardyń shyǵarmalaryn qazaq tiline aýdarǵan eken. Halıolla Omby men Máskeýde oqyǵan jyldary orystyń shyǵystanýshylary I.N.Berezın, N.F.Kostyleskıı jáne Shoqannyń dosy G.N.Potanınmen tyǵyz baılanysta bolǵan. Bul týraly Á.Marǵulan, S.Muqanov, M.Áýezov, Ú.Sýbhanberdına syndy ádebıet tarıhyn zertteýshi ǵalymdar ár jyldardaǵy zertteý eńbekterinde aıtyp ótedi. Máselen, folklortanýshy Ú.Sýbhanberdına «Dala ýalaıatynyń gazeti» atty eki tomdyq jınaǵynda: «G.N.Potanınniń aıtýynsha, orys klassıkteriniń shyǵarmalaryn alǵash aýdarýshylardyń biri Abaı Qunanbaevtyń inisi Halıolla О́skenbaev boldy. Ol 1863-1870 jyldary Omby kadet korpýsynda oqıdy, odan soń Semeı mańyndaǵy aýylda ómir súrdi. Ol halyqtyń aýyz ádebıet úlgilerin jazyp jınaǵan. Onyń ishinde «Eńlik-Kebek» áńgimesi, «Jırenshe sheshen» ańyzy men Týrgenev, Lermontov, Tolstoı jáne basqalardyń óleńderin, áńgimelerin aýdarǵan. H.О́skenbaev jınaǵan bul materıaldar belgili shyǵystanýshy ǵalym I.N.Berezınniń arhıvinde saqtaýly», dep jazady.