Memlekettik ortalyq mýzeıde qazaq beıneleý óneriniń dara tulǵasy, kórnekti sýretshi Moldahmet Kenbaevtyń týǵanyna 100 jyl tolýyna arnalǵan «Jarqyn boıaýlar sheberi» atty kórkemóner kórmesi esik ashty.
Qazaq beıneleý ónerinde aıshyqty iz qaldyrǵan dáýletııar daryn ıesi – HH ǵasyrda ult ónerindegi jańa kórkemdik dáýirdiń bastaýynda turǵan, ulttyq beıneleý óneriniń negizin qalaýshylardyń biri. Ol otandyq sýret áleminiń qalyptasýyna jol ashyp, tutas bir býyn sýretshilerine ustaz bola bildi.
Kenbaevtyń shyǵarmashylyǵy tek keskindememen shektelmeıdi. 1960–1980 jyldar aralyǵynda elimizde qoǵamdyq ǵımarattarda mozaıka óneriniń damýyna aıryqsha úles qosty. Onyń monýmentaldy shyǵarmalary búginde Qazaqstan sáýlettik kelbetiniń ajyramas bóligine aınalǵan.
Mýzeı ujymy kórmeniń basty maqsaty ult rýhanııatyna súbeli úles qosqan kórkemóner sheberiniń baı murasyn ulyqtap, keleshek urpaqqa nasıhattaý ekenin aıtady. Ekspozısııada halyq sýretshisiniń 100-ge jýyq tańdaýly týyndysy usynylǵan.
Is-sharaǵa Almaty qalasy ákimdigi, ǵylymı jáne shyǵarmashylyq zııaly qaýym ókilderi, mádenıet pen óner qaıratkerleri, sondaı-aq Moldahmet Kenbaev shyǵarmalaryna qurmetpen qaraıtyn óner janashyrlary qatysty. Kórmeniń ashylý saltanatynda sóz alǵan Memlekettik ortalyq mýzeıi dırektorynyń mindetin atqarýshy Serjan Sarov dańqty sýretshiniń murasy ónertanýshylar úshin óreli qazyna ekenin aıtyp, Mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaevanyń quttyqtaýyn jetkizdi. Sondaı-aq Kenbaevtyń ulttyq ónerdegi orny men mýzeı qoryndaǵy týyndylarynyń tarıhı mańyzyn erekshe atap ótti.
«Kenbaev shyǵarmalarynda ulttyq saryn erekshe basymdyqqa ıe. Onyń árbir týyndysynan qazaq halqynyń salt-dástúri, dúnıetanymy men rýhanı bolmysy aıqyn ańǵarylady. Sýretshi tarıhı taqyryptardy, halyqtyń ómir saltyn, turmys-tirshiligin sheber beınelep, ulttyq ónerde ózindik órnegin qalyptastyrdy. Onyń keskindemelik týyndylary men mozaıkalyq pannolary – ult mádenıetiniń shynaıy aınasy ispetti. Kenbaev úshin beıneleý óneri – tek estetıkalyq qundylyq qana emes, sonymen qatar, qazaqtyń rýhyn tanytatyn, urpaqqa jol silteıtin mádenı mura» deıdi Serjan Sarov.
Saltanatty keshte ónertaný kandıdaty, dosent, «ARK» kórkemóner galereıasynyń negizin qalaýshy ári dırektory, KSRO Sáýletshiler odaǵynyń laýreaty Elızaveta Malınovskaıa men Qazaqstan Sýretshiler odaǵy hatshylyǵynyń múshesi Ásııa Haırýlına, Almaty qalasy Mádenıet basqarmasynyń orynbasary Arman Halbekov sýretshi shyǵarmashylyǵy haqynda jyly lebizderin jetkizdi.
«Moldahmet Kenbaevtyń qoltańbasynda fılosofııalyq kúsh jatyr. Ol halqynyń arman-muratyn ónerdiń zamanaýı úderisterimen úılestire aldy. Halyq sýretshisi ataq-dańqqa birden jete salǵan joq. Onyń ómiri minezi men sheberligin shyńdaǵan qıyndyqtar men synaqtardan turady. Shyǵarmashylyq jolynyń eń alǵashqy kúninen bastap týyndylarynyń basty taqyrybyn qazaq mádenıeti men ultynyń rýhanı beınesine arnady», deıdi ónertanýshy Sanjar Syrǵabaev.
Kórmeniń uıymdastyrýshysy ári áke ónerin jalǵastyrýshy Alpamys Moldahmetuly jınalǵan qaýymǵa shynaıy alǵysyn bildirip, ákesiniń shyǵarmashylyq joly men rýhanı murasy týraly estelikterimen bólisti. M.Kenbaevtyń «Selına» atty týyndysy sýretshiniń otbasy atynan Memlekettik ortalyq mýzeı qoryna syıǵa tartyldy. Bul shyǵarma mýzeıdiń keskindeme toptamasyn tolyqtyryp, ulttyq beıneleý óneriniń altyn qoryn baıyta túspek.
Sonymen qatar Kenbaevtar otbasy Ortalyq mýzeıge sýretshiniń ulttyq beıneleý óneri salasyndaǵy jetistikterin dáleldeıtin dıplomdaryn, marapattary men sertıfıkattaryn syıǵa tartty. Bul zattar sheberdiń jeke mýzeılik keshenin qalyptastyryp, Kenbaevtyń kórkem murasyn saqtaý, qorǵaý jáne nasıhattaý jumystaryna da zor septigin tıgizetini anyq.
ALMATY