• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Pikir 13 Qyrkúıek, 2025

Yntymaqty nyǵaıtatyn jıyn

40 ret
kórsetildi

Búgingi tańda álemniń kóptegen elinde dinı alaýyzdyq, ekstremızm men radıkalızm saldarynan qoǵamda turaqsyzdyq týyndap otyr. Mundaı jaǵdaıda árbir memlekettiń eń bas­ty maqsaty – el ishindegi beıbitshilik pen kelisimdi saqtaý. Osy turǵydan alǵanda, dinı turaqtylyq – memlekettiń tutastyǵy men órkendeýiniń negizgi sharty.

Dinı turaqtylyq – qo­ǵam­daǵy ártúrli dinı se­nim ókilderiniń ózara syılastyqta, beıbit ómir súrýi, dinı negizdegi qaqtyǵystardyń, alaýyzdyq pen arazdyqtyń bolmaýy. Bul uǵym dinaralyq kelisimdi, dinı saýattylyqty jáne memleket pen din arasyndaǵy tepe-teńdikti bildiredi. Qoǵamda birlik pen kelisim ornasa, el ishinde bólinýshilik pen kıkiljiń bolmaıdy. Dinı alaýyzdyq – kez kelgen mem­lekettiń tutastyǵyna tónetin úlken qaýip. Sondyqtan dinı turaq­tylyq – eldiń birtutastyǵyn saq­taýdyń mańyzdy faktory. Qoǵam tynyshtyǵy – damýdyń alǵy­sharty. El ishinde beıbit ómir men kelisim bolsa, ekonomıka ósip, bilim men mádenıet damıdy. Ishki turaq­tylyq – sheteldik ınvestısııa men halyqaralyq senimniń negizi. Jastardy teris aǵymdardan qorǵaý úshin radıkaldy uıymdar qyz­metiniń aldyn alý mańyzdy. Dinı saýattylyq pen durys tárbıe jas­tardy jat aǵymdarǵa ketýden qorǵaıdy.

Áleýmettik ádilettilik pen tole­­rant­tylyq – basty ustany­­­my­myz. Túrli din ókilde­riniń teń quqyqta ómir súrýi qoǵam­da ádi­letti nyǵaıtyp, ózara syı­lastyqty arttyrady. Bul – kóp­etnosty elder úshin úlken jetistik. Bul turǵyda elimiz álemge dinı kelisim men beıbitshilik úlgisin kórsetip otyr. Túrli din men ult ókilderi ózara tatýlyqta ómir súrip keledi. Bunyń bir jarqyn dáleli – Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń sezi elimizdiń beıbitsúıgish saıasatyn áıgiledi. Bul forým alǵash ret 2003 jyly Astana qalasynda uıym­­dastyrylyp, sodan beri ár úsh jyl saıyn turaqty túrde ótip keledi. Osyndaı jahandyq deńgeıdegi dinı jáne rýhanı kóshbasshylardyń basyn qosý  eli­mizdiń yntymaqshyl, kelisim orna­týshy memleket ekenin kórse­te­di. Ári halyqaralyq arena­daǵy bede­­­limizdi arttyrady.

Sezdiń ótýi qazaq qoǵamynda dinı jáne etnostyq kelisimniń qalyp­tasqanyn dáleldeıdi. Mem­leket turǵyndary túrli dindi us­­tan­­­­ǵanymen, beıbit qatynas pen birlikte ómir súrip jatyr. Bul qoǵam ishindegi rýhanı tu­raq­­­ty­lyqtyń nyǵaıýyna, ur­paq tár­­bıesine jáne ulttyq bir­lik­ti saq­­taýǵa oń yqpal etedi. Kún tár­ti­binde jıi kóteriletin máse­le­­niń biri – dinı ekstremızm men radıkalızmge qarsy kúres. Álemdik din kósh­basshylary bul taqyrypta óz úndeýlerin jarııa­lap, adamzatty beıbit ómirge, tó­zim­­dilikke shaqy­rady. Bul eli­miz­­ge ǵana emes, búkil álemge ty­nysh­­­tyq pen qaýip­­sizdikti ny­ǵaı­týdyń jolyn usy­nady.

Osyndaı úlken is-shara barysynda shetelden kelgen kóptegen delegasııa, BAQ ókilderi men qo­naq­tar eldiń mádenıetin, tarıhyn, dinı tatýlyǵyn kóredi. Bul Qa­zaq eliniń týrıstik tartym­dy­ly­­ǵyn arttyryp, álemge ashyq el ekenin dáleldeıdi. Dinı qaýym­dar arasyndaǵy ózara tú­sinis­tik pen syılastyqty ny­ǵaı­­týǵa úles qosady. Dinder ara­syn­daǵy or­­taq qun­dylyqtardy alǵa shyǵa­rý arqyly adamdar arasynda tó­zim­dilik pen dıalog mádenıeti qa­lyptasady. Bul búgingi jahan­dyq saıası jaǵdaıǵa baılanysty asa qajet qasıettiń biri. Ulttyq múd­dege de, álemdik qaýipsizdikke de qyz­­­met etetin mańyzdy tarıhı bas­tama.

 

Rústem SABYRJANULY,

Atyraý oblysy Din isteri basqarmasynyń basshysy

Sońǵy jańalyqtar