Adam janyna arasha bolyp, qaýip-qaterdiń ortasynda júrý — ekiniń biriniń qolynan kele bermeıtin is, ol úlken jankeshtilikti talap etedi. Sondaı mamandyqtardyń biri — qutqarýshy. Qıyn, biraq kúndelikti turmysta qajetti mamandyqty tańdaǵan jas – Aqtileý Imanáli. Aqtaýlyq jas jigit Kókshetaý qalasyndaǵy Azamattyq qorǵanys joǵary kópsalaly kolledjinde «tótenshe jaǵdaılardan qorǵaý» mamandyǵy boıynsha bilim alyp júr.
Aqtileýdiń mamandyq tańdaý jolyndaǵy mańyzdy armanynyń oryndalýyna «Jarqyn Bolashaq» baǵdarlamasy sebepshi boldy, jalpy bul baǵdarlama arqyly jaýapty mamandyqtardy meńgerýge múmkindik alǵan mańǵystaýlyq jastar az emes. Olar búginde elimizdiń ár túkpirindegi túrli kolledjde ártúrli mamandyq boıynsha oqyp júr.
– Tótenshe jaǵdaılardan qorǵaý salasynda jumys isteýdi bala kúnimnen armandaıtynmyn, árdaıym adamdarǵa kómekteskim keletin. Bir adamnyń ómirin saqtap qalsam úlken jetistik sol bolar edi dep oılaıtyn edim. Buǵan bala kezimde kórgen mýltfılmder men fılmder de áser etken bolar, bárinde de jaqsylyq jasaý ıdeıasy bolatyn edi ǵoı. Men de sondaı bolǵym keldi. Oqýǵa qujat tapsyrýǵa daıyndalyp júrgen kezde Kaspıı teńizine demalýǵa barǵan edik. Sýǵa batyp bara jatqan bir balany jaǵaǵa shyǵaryp úlgergenim esimde. Sol balanyń alǵysy maǵan erekshe áser etti. Adam ómirin saqtap qalýǵa kómekteskenimdi sezinip, osy mamandyqqa túsemin degen senimim bekı tústi, – deıdi 16 jastaǵy stýdent A.Imanáli.
Aqtileý oqýǵa túskeli bul salanyń mańyzy men baǵyttaryn tereń túsine bastaǵan. Onyń aıtýynsha, qaýip-qaterge daıyn bolý úshin fızıkalyq daıyndyq qana emes, adamgershilik, jankeshtilik sııaqty qasıetter óte mańyzdy. «Tótenshe jaǵdaılardan qorǵaý salasyna tabıǵı apattarmen kúresý, aldyn alý, evakýasııalaý, qutqarý sııaqty baǵyttar kiredi. Jer silkinisi, sýnamı, daýyl — osynyń bári bizdiń jumysymyzben baılanysty. Mundaı sátterde adamdar kimnen kómek suraý keregin bilmeı jatady. Sondaı kezde qoldan kelgenshe kómektesýge tyrysamyz. Bul — azamattyq boryshymyz. Sondyqtan bul mamandyq batyldyqty talap etedi, ishki mádenıeti men tártibi de myqty bolýy kerek», deıdi ol nyq senimmen.
«QazMunaıGaz» ulttyq kompanııasynyń jáne «Samruk-Kazyna Trust» qorynyń qoldaýymen júzege asqan «Jarqyn Bolashaq» baǵdarlamasy arqyly bilim alyp júrgen bozbala – bıyl ekinshi kýrs stýdenti. Kolledjdegi pánderdiń ishinen Aqtileýge grafıka sabaǵy erekshe unaıdy. Bolashaq maman retinde oǵan bul pán óte mańyzdy.
– Alǵashynda bul pán qıyn sııaqty kórindi. Keıin syzbalardyń tótenshe jaǵdaı mamandaryna qanshalyqty mańyzdy ekenin túsindim. Solar arqyly qaı jerde evakýasııalyq esik bar ekenin, ǵımaratqa qalaı kirýge bolatynyn, qaı jerde ne ornalasqanyn bilip, túsine alamyz. Sondyqtan osy sabaqqa erekshe yntamen qatystym. Mamandyǵymyzǵa saı, bárimiz qatań tártippen júremiz. Forma kııýdiń ózi úlken jaýapkershilikti qalyptastyrady. Formadaǵy adam ózin mádenıetti, sabyrly ustaýy kerek, deıdi Aqtileý Imanáli.
Aldaǵy oqý jyldarynda ol praktıkalyq pánderdi meńgeretin bolady. Keleshekte stýdent alǵan bilimi boıynsha ártúrli óńirde qyzmet etip kórgisi keledi. A.Imanáliniń sózinshe, qaıda turatynyń emes, kimge kómektese alatynyń mańyzdy. Kez kelgen jerde kómekke muqtaj jandar bar.
Tótenshe jaǵdaılar salasy — qaýip-qateri men jaýapkershiligi qatar júretin mamandyq. Sondyqtan Aqtileýdiń bul tańdaýyn qabyldaý otbasy úshin alǵashynda ońaı bolmaǵanyn aıtady.
– Otbasym alǵashynda qoryqty. Ásirese ájem. Biraq bala kúngi armanym ekenin túsindirip, osy mamandyqta oqyǵym keletinin aıtqan soń, batasyn berdi. «Jumystyń ońaıy joq, tek ózińe sen» dep aq jol tilep, shyǵaryp saldy. Bolashaqqa josparym — osy oqý ornyn úzdik aıaqtap, myqty maman ataný. Keıin joǵary bilim alyp, osy salada jumys istegim keledi. Ásirese qurlyqtaǵy tótenshe jaǵdaılarmen jumys isteýge qyzyǵamyn. Sebebi sol jerde adamdarǵa kómektesý múmkindigi kóbirek, degen A.Imanáli otbasynyń senimin aqtap, kásibı qutqarýshy bolyp qalyptasqysy keledi.
Mańǵystaý oblysy