Ertis-Baıan óńiri aýyl sharýashylyǵy ónimderin qaıta óńdeý isine syrttan ınvestorlardy tartýdy jalǵastyryp jatyr. Jaqyn ýaqytta munda maı ekstraksııasy zaýytynyń qurylysy aıaqtalyp, jylyna 90 myń tonna shıkizatty óńdeý kózdelip otyr.
Pavlodar aýdany ejelden agrokeshendegi jetistikterimen tanymal. Aýdannyń egis alqaby bıyl 123 myń gektardan asty. Bul ótken jylmen salystyrǵanda 7 myń gektarǵa artyq. Aýyl sharýashylyǵyn ártaraptandyrý aıasynda kúnbaǵys, arpa, qaraqumyq jáne kartop alqaptary edáýir ulǵaıtyldy. Qazir dıqandar 30 myń tonnaǵa jýyq astyq pen 130 myń tonnadan astam kartop jınap úlgerdi. Negizi sýarmaly eginshilikti damytý boıynsha atalǵan aýmaq oblystaǵy kóshbasshy aýdan bolyp sanalady. Tek bıyl jańadan 936 gektar sýarmaly egis alqaby iske qosyldy. Jaqyn bolashaqta sýarmaly egis alqaby 18 myń gektarǵa jetkizilýge tıis. Bul ónimdilikti arttyrý jáne egis alqaptaryn keńeıtý úshin berik negiz bolatynyna sóz joq.
Keıingi ýaqytta bul óńirde aýyl sharýashylyǵy ónimderin qaıta óńdeýge mán berile bastady. Máselen, Kemeńger aýylynda «jielong holdings» kompanııasy qýattylyǵy jylyna 90 myń tonna shıkizatty quraıtyn maı ekstraksııasy zaýytynyń qurylysyn júrgizip jatyr. Investısııa kólemi 4 mıllıard teńgeni quraıdy, al kásiporyn iske qosylǵannan keıin 80 jańa jumys orny qurylady. Kompanııa dırektory Kı Kı hanym jobanyń barlyq kezeńderinde oblys ákimdiginen qajetti qoldaý alyp jatqanyn atap ótti.
– Qurylys kezeńinde biz syrtqy kommýnıkasııalardy júrgizý máselelerinde kómekti sezindik. Biz barlyq jumysty aıaqtap, kelesi jyly óndiristi iske qosýdy josparlap otyrmyz. Oblys basshylyǵyna bizdiń bastamamyzǵa qolushyn sozyp, nazar aýdarǵany úshin alǵysymdy bildirgim keledi, – deıdi ol.
Jylyna 60 myń tonna shıkizatty qaıta óńdeıtin ári 30 myń tonnaǵa deıin daıyn ónim shyǵaratyn taǵy bir mańyzdy jobany «Kemeńger Maı» kompanııasy iske asyryp otyr. Kásiporynǵa salynatyn ınvestısııanyń kólemi – 2 mlrd teńge kóleminde, 25 jańa jumys orny qurylatyn bolady. Atalǵan kompanııa basshysy Ibragım Halıapov aımaqtyń damýyn jyldar boıy baqylaǵannan keıin Shyǵys Qazaqstan óńirinen osynda kóship kelýge sheshim qabyldaǵanyn jetkizdi.
– Biz jıyrma jyldan astam ýaqyt Shyǵys Qazaqstan oblysynda jumys istedik. Pavlodar oblysynyń qalaı damyp jatqanyn árdaıym muqııat qadaǵalap, oń ózgeristerdi kórip, qolaıly ınvestısııalyq ahýaldy sezindim. Sondyqtan otbasymyzben birge kóship kelip, óndiris ashýǵa sheshim qabyldadyq. Búgin bul qadamnyń durys bolǵanyna kózim jetip otyr. Aımaq bıligi dıalogke ashyq, bıznesti qoldaıdy ári órkendeýimiz úshin aýadaı qajet barlyq jaǵdaıdy jasaýǵa yntaly. Osyndaı atmosferada jumys istep, jańa jobalardy iske qossam, bolashaqqa ınvestısııa salsam deımin. Ertis boıy – bul múmkindikter aımaǵy ǵana emes, sonymen qatar ómir súrý men jospar qurý úshin jaıly ólke, – dep atap ótti ınvestor.
Atap óterligi, Pavlodar aýdany kartobymen de tanymal. Mundaǵy dıqandar keıingi ýaqytta qytyrlaq (chips) óndirisine arnalǵan kartop ósirýge de mamandanǵan. Mysaly, «Agrosoıýz» fermerlik sharýashylyǵy óz ónimin halyqaralyq «PepsiCo» kompanııasyna ótkizedi. Bul jergilikti fermerlerge jańa naryqtardy baǵyndyrýǵa jáne olardy jahandyq óndiris tizbekterine biriktirýge sebepker. Sondaı-aq munda jınalǵan ónimdi saqtaýdyń zamanaýı ınfraqurylymy qurylǵan. Syıymdylyǵy 15 myń tonna kókónis qoımasy ónimdi saqtaýǵa, onyń úzdiksiz jetkizilýin qamtamasyz etýge múmkindik beredi. Bolashaqta aýmaqta qytyrlaq óndirisin jolǵa qoıýǵa yntaly ınvestorlar bolsa, oblys bıligi qoldaýǵa daıyn ekenderin bildirip otyr. Investısııa tartý, eksportqa baǵdarlaý – óńirdiń strategııalyq basymdyǵy. Jańa kásiporyndar aýyl turǵyndary úshin jańa jumys oryndaryn ashyp qana qoımaı, jańa ónimder shyǵaryp, kiristi arttyrady ári oblys ekonomıkasyn nyǵaıtady.
Pavlodar oblysy,
Pavlodar aýdany