О́sim órkendeýdiń basty alǵysharty

Aqmola oblysy ákiminiń esep­ti jınalysyna 500-den astam adam jınalýy óńir tirshiliginen eshkimniń beıtarap qalmaıtynyn bildiredi. Altyn kópir kezdesýdiń mańyzdylyǵy osynda.  Esepti kezdesý halyq sharýa­shylyǵy jetistikteriniń kór­mesinen bastalatyn dástúr bar. Onyń taqyryby da, mazmuny da jyl saıyn ózgertilip otyrylady. Bul joly oblystyń ın­dýstrııalyq-ónerkásiptik damýyna tyń lep alyp kelgen 22 kásiporynnyń brendtik ónimderi qoıylǵan eken. Jańashyldyqtyń jarshysyndaı sanalatyn bul shara óńir órkeniniń bıiktigin kór­­setýmen qatar, oblys ákiminiń búgingi kezdesýiniń tartymdylyq aýanyn baıqatyp tur­ǵandaı edi. Oblys ákimi Sergeı Kýlagın baıan­damasynyń beta­sharynda, buǵan deıin barlyq deń­geı­degi ákimderdiń tur­ǵyndarmen 685 esepti kezdesýi ótkizilip, oǵan 71 myń­daı adamnyń qatysqanyn atap ótti. Onda aıtylǵan usynys-tilekter óńir damýynyń qu­bylnamasy retinde bas­shylyqqa alyn­ǵany ishki belsendilikti arttyryp otyr. Atqarylǵan isterdiń nátı­jesi Aqmolanyń búgingi bet-beı­ne­sinen kórinis tapqandaı. Ákim baıan­da­masynyń joǵary ekpinde jasalýy osyny ańǵartady. Sergeı Vıtalevıch baıandamasynda oblys turǵyndary byltyrǵy jyldy ekonomıkalyq, áleýmettik salalar boıynsha jaqsy kórsetkishtermen qorytyndylady, dep atap kórsetti. О́nerkásip turaqty jumys isteýde, iri ındýstrııalyq jobalar iske asyrylyp, jańa tehnologııalar engizilýde, turǵyn úı, bilim jáne densaýlyq saqtaý nysandarynyń qurylysy júrgizilýde. Astyqtyń joǵary túsimine qol jetkizildi. «Nurly Jol» baǵdarlamasynyń iske asyrylýy qurylys jumystary kólemin 106,1 paıyzǵa ulǵaıtýǵa múmkindik berdi. Osynyń arqasynda 282 myń sharshy metr turǵyn úı salynyp, 2406 otbasy ózderiniń turmystyq jaǵ­daılaryn jaqsarta aldy. Oblys ekonomıkasyna 199,3 mıllıard teńge ınvestısııa, sonyń ishinde syrttan 14,2 mıllıard teńge qarjy tartyldy. Naqty sektordaǵy kórsetkishterdiń ósýi ortasha aılyq eńbekaqynyń ósýine jáne halyqtyń jumyspen qamtylýynyń jaqsartylýyna jaǵdaı týǵyzdy. Mundaı jıyndarda ekonomıkanyń damýyna salmaqty úles qosqan ujym­dardyń atalýy jiger tasytady. Esep­ti kezeńde 313 mıllıard teńgeniń óner­kásip ónimderi óndirilip, óńirdi res­pýblıkamyzdaǵy aldyńǵy qatarǵa shy­ǵarypty. Metallýrgııa salasy 134,6 paıyzdyq, al hımııa ónerkásibi 156 paıyzdyq ósimdi qamtamasyz etken. Sondaı-aq, ındýstrııalyq-ın­no­vasııalyq damý baǵdarlamasy qa­byl­danǵan kezeńde tamaq ónerkásibiniń kólemi 2 eseden astam artyp otyr. Búgingi kúngi mańyzdy qadamdar qataryna Indýstrııalandyrý kartasy sheńberinde 166 mıllıard teńgeniń 60 jobasy jemis tógip turǵanyn qosýǵa bolady. Mundaǵy 43 joba daıyn ónerkásip ónimderin shyǵarýǵa jáne 26-sy joǵary qosymsha qundaǵy ónimder óndirýge baǵyttalǵan. Bul rette Ereımentaý aý­danyndaǵy respýblıkamyzdaǵy birin­shi jel elektr stansasy (qýattylyǵy 45 MVt), Stepnogor qalasyndaǵy túıir­shik­telgen pestısıdter óndirisi jáne «EPK-Máskeý» podshıpnık zaýytynyń qýattaryn «Stepnogor podshıpnık zaýytyna» kóshirý» jobasyn erekshe atap ótken jón. Sońǵy joba boıyn­sha Máskeýdiń jabylǵan zaýytynan Stepnogorǵa 370 dana jabdyqtyń jet­kizilýi arqasynda, qazirdiń ózinde jańa 90 túrdegi 41,6 myń dana podshıpnık daıyndalǵan. «Altyntaý Kókshetaý» JShS, «Qazaqaltyn» TMK» AQ ón­diris kóleminde de ilgerileýshilik bar. Agroónerkásip keshenin damytýǵa baılanysty mindetterdi oryndaý «Agrobıznes-2020» baǵdarlamasy sheń­berinde júzege asyrylýda. Mun­da 263,1 mıllıard teńgeniń ónimi ón­di­rilipti. Kóktemgi dala jumystary tıisti deńgeıde ótkizildi. Sala boıynsha 3,3 mıllıon gektar alqapqa nemese egis­tiktiń jalpy kóleminiń 75,3 paıyzyna ylǵal saqtaý tehnologııasy engizilgen. Mashına-traktor parkin joǵary ónimdi tehnıkamen jańartý jedel qarqynmen júrgizilýde. 2015 jyly 166 astyq kombaıny, 287 traktor, 81 egistik kesheni satyp alyndy. Agrarlyq sektordaǵy sharalardyń barlyq keshenin oryndaýǵa memlekettik qoldaý aıasynda 16,2 mıllıard teńge ınvestısııa quıylǵan, ol 2014 jylǵy deńgeıden 2 mıllıardqa artyq. Mal túliginiń barlyq túri boıynsha ósim bar. Osyǵan sáıkes, ónim tasqyny da kóńildegideı. Qazirgi kúni 27 600 iri qaraǵa arnalǵan bordaqylaý alańdarynyń jumys isteýi eksporttyq áleýettiń kúsheıýine áser etýde. Esepti baıandamada turǵyn úı-kom­mýnal­­dyq sharýashylyqty, bilim jáne densaýlyq saqtaý, sport pen mádenıetti damytý máselelerine taldamalyq túsinik berildi. Sondaı-aq, qoǵamdyq tártipti saqtaý, sybaılas jemqorlyqpen kú­res, buǵan qatysty qoldanylǵan sharalar keńinen áńgimelendi. Jurtshylyq daǵdarysqa qarsy sharalar, kóktemgi sý tasqynynyń aldyn alý máseleleri boıynsha da naqty málimetter aldy. Esepti kezdesýdiń ekinshi bólimi suraq-jaýaptarǵa arnaldy. Onda kóp­tegen ózekti máseleler qamtyldy. Kók­she­taýlyqtardy jańa jylý elektr ortalyǵynyń qurylysy qashan bastalatyny tolǵandyrady. Atbasarlyqtar men Selınograd aýdanynyń turǵyndaryn byltyrǵy kóktemgi sý tasqynynyń zardaptary mazalaıdy. Astana mańynda­ǵy Qoıandy aýylyndaǵy turǵyn úı te­lim­derin zańsyz ıemdenýdi toqtatý da tolǵaqty másele bolyp tur. Jalpy, «Kókshetaý» mádenıet saraıyna qoıylǵan mıkrofon bir saǵat boıy tynymsyz jumys istep turdy. Olardyń basym kópshiligine qolma-qol qanaǵattandyrarlyq jaýaptar qaı­taryldy. Kezdesýdiń erkin ári ashyq pi­kir alańyna aınalǵanyn aıtýǵa bolady. Munda ákimniń jeke basyna, jetim balalardy óz qamqorlyǵyna alýyna qatysty jaılar da áńgime ózegine aınaldy. Ákim jekelegen máseleler boıynsha qabyldaý uıymdastyratynyn, búgin kóterilgen suraqtarǵa tıisti jaýaptar qaıtarylatynyn jáne olardyń baspasóz ben óz blogynda jarııalanatynyn aıtty. Baqbergen AMALBEK, «Egemen Qazaqstan». Aqmola oblysy.