Taza.kz
Egemen Qazaqstan
Egemen Qazaqstan
4069 materıal tabyldy

Tarıh • 10 Mamyr, 2023

«Dos-Muqasannyń» dekany

Byltyr elimizde «Dos-Muqasan» kórkem fılmi kórermenge jol tartty. Bul 1967-1974 jyldardaǵy Qazaq polıtehnıkalyq ınstıtýtynyń Avtomatıka jáne esepteý tehnıkasy fakýlteti stýdentteriniń vokaldyq-aspaptyq ansambliniń qurylýyna, qalyptasýyna jáne onyń mýzykalyq-tárbıelik mańyzyn elge taratýǵa arnalǵan týyndy bolatyn. Onda tehnıkalyq oqý orny stýdentteriniń respýblıkada úzdik mýzykalyq ujym uıymdastyrǵany, búkilodaqtyq baıqaýlardyń jeńimpazy atanyp, elimizdiń estradadaǵy ańyzǵa aınalǵany kórsetilgen.

Ádebıet • 10 Mamyr, 2023

Raıymqulov bıigi

Roman júgi aýyr janr ekeni oqýshy qaýymǵa belgili jaıt. HH ǵasyrda qazaq ádebıetine olja salǵan qadaý-qadaý kórkem shyǵarmalar sol kezdegi oqyrmandardyń áli kúnge deıin esinde. Ony qazir oısha sholyp shyqsaq, Ǵabıt Músirepovtiń ataqty «Ulpany», Ilııas Esenberlınniń «Qaharynan» bastap, kóshpeliler ómirine arnalǵan birqatar týyndysy ádebıetimizdi jańa bıikke kótergen edi. Ábish Kekilbaıulynyń «Úrkeri» men Muhtar Maǵaýınniń «Alasapyrany» esimizge alǵashqylardyń biri retinde oralady. Ábekeńniń (Núrpeıisov) «Qan men terin», odan keıin «Sońǵy paryzyn» oqydyq. Tizimdi budan ári de soza berýge bolar edi. Sondaı-aq qazaq kórkem ádebıetine «Jasyl beles», «Túıeli adam», «Bala jigit», «Qara jorǵa», «Baldaqty adam» sııaqty súbeli shyǵarmalar bergen Rahmetolla Raıymqulovatyń esimi de qurmetke laıyq dep bilemiz.

Tulǵa • 09 Mamyr, 2023

Kemel men Ázilhan

Maıdanda bolǵandar ómirdi, dostyqty erekshe qadirleıdi. Maıdandas dostardyń bir-birine degen qurmeti erekshe bolatyny da sol. О́mir ótkeliniń bir mezetinde Kemeldiń úıinde qona jatyp, syrlasqan sáti kóz aldyna arbalyp tura qalǵan. Onda Ázilhan «Sosıalıstik Qazaqstannyń» Pavlodar oblysyndaǵy menshikti tilshisi bolyp isteıtin. Kemel osy basylymnyń jaýapty hatshysy edi. Alystan kelgen dosyn qolqalap, tórine shyǵarǵan. Jumys aıaǵynda jetken bulardy orta boıly, taldyrmash deneli, qaratory kelinshek kúlimdep qarsy alady. Jaıdarylyǵy júzinen esken jan eken, ashyq qabaǵynan qonaq kútýge daǵdylanǵan ańsarly ádep ańǵarylady.

Tarıh • 09 Mamyr, 2023

Batyrlarmen baýyrlastyq

Kórnekti qalamger Qabdykárim Ydyrysovtyń shyǵar­ma­­shylyǵynda soǵys taqyryby erekshe oryn alady. 13 jasynan bastap qanquıly soǵystyń elge salǵan lańyn bastan keshirgen Qabdykárim – aýyldaǵy ańyrap qalǵan jetim-jesirdiń kóz jasyn óleń oqyp, dombyra «sabalap úırenip» án aıtyp júrip súrtip, ju­batqan urpaqtyń ókili.

Tarıh • 09 Mamyr, 2023

Maıdan gazeti: Sarǵaıǵan paraqtar syry

Surapyl soǵys talaıdyń ómirin jalmady. Qyzyl ásker qataryna 1 mln 200 myńnan astam qazaq­stan­­dyq shaqyrylsa, olardyń ár­bir ekinshisi opat bolǵan. Sol kún­derdiń jylnamasy, tarıhy retinde saq­talǵan, kópshilik bile ber­meı­tin basylym «Otandy qorǵaý­da» degen atpen 1942-1944 jyldary shy­ǵyp turdy. Gazet Qyzyl ásker­diń joǵarǵy saıa­sı basqarmasy Le­nın­grad maıdany áskerı keńesiniń usy­nysymen jaryq kórdi.

Oqıǵa • 09 Mamyr, 2023

On jetisinde ot keshken

Ekinshi dúnıejúzilik soǵys kezinde tutanǵan ot qazaq dalasyn da sharpyp ótti. Keńestik kezeńdegi ortaq múdde jolynda qazaqtyń ul-qyzdary da qolyna qarý alyp, maıdanǵa attandy. Ár sekýndy qaýip pen qaterge toly syn saǵatta Otan úshin jaýǵa qarsy umtylǵandardyń biri – Dáýrenbek Dúısenov.

Ásker • 06 Mamyr, 2023

Teńizshi

Elimizdegi birden-bir áskerı-teńiz bazasy Aqtaýda ornalasqan. Memleketimizdiń teńizdegi tegeýrini sanalatyn áskerı teńizshiler bóliminde óz isiniń bilikti mamandary qyzmet atqarady. Solardyń biri – «Qazaqstan» zymyran-artıllerııalyq kemesi jaýyngerlik bóliminiń top komandıri, bas starshına Dármen Jumaǵalıuly.

Sharýashylyq • 05 Mamyr, 2023

Aýyspaly egis – jerdi azdyrmaýdyń jaqsy amaly

Elimizde aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy qazirgi jáne bolashaqtaǵy eń ózekti máseleniń biri – halyqty kúndelikti tutynatyn azyq-túlikpen tolyqtaı qamtamasyz etý. О́kinishke qaraı áli de sheteldiń ósimdik óndirisine (ımportqa) táýeldimiz. Maqtaýly ónimdi syrttan tasýǵa májbúrmiz. Osy qordalanǵan asa mańyzdy máselelerdi sheshý úshin óńirdegi ósimdik jáne eginshilik sharýashylyǵyn qarqyndy damytý qajet-aq.

Tarıh • 04 Mamyr, 2023

Soǵys týraly shyndyq aıtyldy ma?

Ýaqyt ótken saıyn Ekinshi dúnıejúzilik soǵysqa degen adamzattyń kózqarasy ózgerip keledi. Jalpy, soǵys týraly bar shyndyq túgel aıtylyp bitti me? Al biz úshin bul jahandyq soǵystyń taǵylymy – sheıit ketken atalarymyz ben olardyń kórsetken erlik shejiresi.

Rýhanııat • 04 Mamyr, 2023

Orbulaq aqıqaty

Qazaq eliniń táýelsizdik alǵanyna jyldan asqan ýaq. Aradaǵy bir jyl ishinde dúnıeniń tórt buryshyna tarydaı shashylyp ketken qazaqtardyń basyn qosqan alaman quryltaı ótken. El tarıhynda eleýli orny bar tulǵalardyń mereıli toılaryna daıyndalyp, attary urpaq sanasynan óshe bastaǵan, jetisi de, qyrqy da, jyly da ataýsyz qalǵan Alash arystarynyń attaryn qaıyra jańǵyrtyp jatqan kez. Qaımalysqan osyndaı qarekettermen júrgende, oılamaǵan tustan «Or shaıqasy» degen taǵy bir sharýa búıirden shyǵa kelgen... Bul sharýany qozǵap júrgen jazýshy Beksultan Nurjeke aǵamyz desti. Ol kisi óziniń «jeti jetim» degen dostary bar, basqa da zııaly jurttyń birnesheýin ertip, Jarkentke baryp qaıtypty. Qalamger dostaryn sonaý Jońǵar silemderiniń bir qıyryndaǵy soǵys bolǵan Or deıtin jerge aparypty, taý men tasty aralatyp, tarıhtyń kómeski bir betin qaıyra jańǵyrtyp kelipti degendi estidik.

Iаndeks.Metrıka