Sońǵy jańalyqtar
Ǵylym • 18 Qazan, 2025
Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń ǵalymdary jasandy ıntellekt kómegimen jumys isteıtin júrek-qan tamyrlary aýrýynyń qaýpin erte anyqtaıtyn «Zhurek AI» platformasyn ázirledi.
Qutqarýshy • 18 Qazan, 2025
Bıyl Tótenshe jaǵdaılar mınıstrligine 30 jyl tolyp otyr. Kez kelgen shaqyrtýǵa jedel jetip, jyldam áreket etetin jasaqtyń qyzmeti osy kezeńde myqtap qalyptasty, shırady, jetildi. Tótenshe jaǵdaıǵa saqadaı saılanyp, adam ómirin saqtap qalý jolynda ot pen sýǵa túsýden taıynbaıtyn qutqarýshylardyń, órt sóndirýshilerdiń tirshiliginde qaýip-qater taban astynda.
Infografıka • 18 Qazan, 2025
Qazir el halqynyń sany – 20 426 568 adam. Al 1991 jyly 16,4 mln adam bolǵan edi. Mamandar demografııadaǵy oń ózgerister memlekettik júıeniń tıimdi is-qımylynan bolatynyn aıtady.
Qoǵam • 18 Qazan, 2025
Makroekonomıkalyq turaqtylyq jaýapkershiligi
Prezıdent tapsyrmasynan keıin Oljas Bektenov basqaratyn Úkimet shuǵyl qadamdarǵa bardy. Atap aıtsaq, baǵa men tarıfterge ýaqytsha shekteý engizilip, ıpoteka men avtonesıeleý baǵdarlamalary qaıta qarastyryldy. Úkimettiń túsindirýinshe, bul qadamnyń basty maqsaty – makroekonomıkalyq turaqtylyqty saqtaý men halyqtyń áleýmettik júktemesin jeńildetý. Memleket basshysynyń makroekonomıkalyq turaqtylyqty qamtamasyz etý ári ekonomıkalyq reformalardyń teris saldaryn barynsha azaıtýǵa qatysty tapsyrmalaryn oryndaý osylaı júzege asyrylmaq.
Tabıǵat • 18 Qazan, 2025
Qazan aıynyń úshinshi jeksenbisinde Orman sharýashylyǵy qyzmetkerleri kúni atalyp ótedi. Bul kún – tabıǵattyń baılyǵyn saqtap, ony urpaqtan-urpaqqa amanat etý jolynda eńbek etip júrgen beınetkesh qaýymǵa degen qurmettiń belgisi. Orman – elimizdiń baǵa jetpes baılyǵy, tabıǵattyń tynysy, turǵyndardyń tirshilik kózi. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev tal egý, ormandy alqaptardy saqtaý, ulǵaıtý isine erekshe nazar aýdaryp otyr. Memleket basshysynyń tapsyrmasymen jaqyn jyldary elimizdiń orman alqaptarynda 2 mlrd, eldi mekenderde 15 mln aǵash otyrǵyzylady.
Saıasat • 18 Qazan, 2025
Senat tóraǵasy TúrkPA Bas hatshysymen dıdarlasty
Senat tóraǵasy Máýlen Áshimbaev Qazaqstanǵa resmı saparmen kelgen Túrki memleketteri Parlamenttik Assambleıasynyń Bas hatshysy Ramıl Gasanovpen kezdesti. Taraptar kún tártibindegi ózekti máselelerge nazar aýdaryp, TúrkPA aıasyndaǵy ózara is-qımyldy odan ári arttyrý tetikterin talqylady.
Prezıdent • 18 Qazan, 2025
Syn saǵattaǵy qaısarlyq úlgisi
Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev Aqordada qutqarýshylardy kásibı merekesimen quttyqtady. Memleket basshysy beıbit kúnniń batyrlaryna shynaıy rızashylyǵyn bildirip, azamattyq qorǵaý salasynyń elimiz úshin strategııalyq mańyzy erekshe ekenin atap ótti.
Jasandy ıntellekt • 18 Qazan, 2025
Keshe L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde Jýrnalıstıka jáne áleýmettik ǵylymdar fakýltetiniń uıymdastyrýymen, Bas redaktorlar klýbynyń qoldaýymen «Jasandy ıntellekt dáýirindegi jýrnalıstıka men medıakommýnıkasııa paradıgmalary: teorııalyq jáne praktıkalyq máseleleri» atty halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııa ótti.
Qoǵam • 18 Qazan, 2025
Kórkemsýret biliminiń joqshysy
Biz bul ǵalymdy Astana men Máskeýdiń alqaly jıyndarynan jıi kóremiz. Ol – tarıhy tereń Máskeý memlekettik oblystyq pedagogıka ýnıversıteti kórkemsýret jáne grafıka fakýlteti basshysynyń biri ári beıneleý ónerin oqytý ádistemesi kafedrasynyń professory. Astanada jıi aıaldaıtyn jeri – Eýrazııa ulttyq ýnıversıteti, Qazaq ulttyq óner ýnıversıteti, Ulttyq mýzeı, t.b. mádenı mekemelerdiń kórkemsýret galereıasy. Munda shákirtteriniń sýret kórmesine kelip, elimizdiń jańa ónerine baǵa beredi. L.N.Gýmılev atyndaǵy EUÝ-da 2005 jyldan 2010 jylǵa deıin jemisti qyzmet atqardy. Qazir otandyq beıneleý ónerindegi esim-soıy elge belgili Jalyn Baýyrhan, Talǵat Amandyq, Saıat Samanbek, Aısulý Almasbaı syndy sýretshilerdi daıarlady.
Jasandy ıntellekt • 18 Qazan, 2025
Jasandy ıntellekt, ádebıet jáne biz...
Adamzat balasy jaralǵaly beri ómir de, sol ómirdiń ózin aq qaǵazǵa kesteleýi tıis sóz óneri de bir orynda irkilip, birer sátke de damyldaǵan emes. Ádebıet arqyrap aqqan ózen syndy zamana týǵyzǵan tanymdy óz ıirimine tartyp, tyń kózqaras pen jańa túsinikter týǵyzyp, kóldeneń kedergini buzyp-jaryp jóńkilip keledi. Bul aǵyndy jasandy ıntellekt bógemeı me?
Taǵzym • 18 Qazan, 2025
«О́tken tirlik – ári shyndyq, ári ańyz»
Memlekettik syılyqtyń laýreaty Jumeken Nájimedenov – qazaq poezııasynda ózindik órnegin qalyptastyrǵan aqyn. Onyń «О́mir» degen óleńi bar. «О́mir, ómir, ómir degen – bir ǵajaıyp báıterek, Báıterekke tún de kerek, kún de kerek, aı kerek. Sol terekti panalaǵan balapansyń sary aýyz, Sol terekte ótken tirlik – ári shyndyq, ári ańyz» dep bastalatyn bul óleńdi 1961 jyly jazypty.
Shymkent • 18 Qazan, 2025
Shymkent – elimizdegi respýblıkalyq qala mártebesi berilgen úsh megapolıstiń biri. Shahar óz aldyna otaý tikkeli úlken jańǵyrtýlardy bastan ótkerip jatyr. Ol, eń aldymen, qala ınfraqurylymynyń damýyna qatysty. Qala aýmaǵy shetten qosylǵan Túrkistan oblysy aýdandarynyń aýyldary esebinen ulǵaıǵan soń, barlyq eldi mekenge kommýnaldyq-ınjenerlik ınfraqurylym tartý máselesi alǵa shyqty.
Tanym • 18 Qazan, 2025
О́ner ıeleri tabıǵatynan shyǵarmashylyq zerthanasyn kórsetýge áýes bolmaıdy. Aqyn-jazýshylar shyǵarmasyn qalaı dúnıege ákelgenin, ony jaratýda qandaı kórkem ádisterdi qoldanǵanyn aıta bermeıdi. Bul qasıet kúıshilerde de bar.
Ǵalam ǵajaptary • 18 Qazan, 2025
О́zińdi tanysań, álemdi tanısyń. Ańdap qarasaq, aqıqat – alaqanymyzda eken. El aýzyndaǵy aıqyndyqty aıtqanda, «bes saýsaqtaı bilý», «alaqanǵa salǵandaı» deýi de ejelgi túsinikten shyqsa kerek.
Ǵalam ǵajaptary • 18 Qazan, 2025
Ǵalymdar «Er Tóstikti» ǵun dáýirinen kele jatqan ertegige jatqyzady. Sebebi onda ejelgi túrki mıfologııasyna tán uǵymdar mol saqtalǵan. Al Shoıynqulaq, Mystan kempir, Kenjekeı syndy keıipker esimderi – babalarymyzdyń erteden ken ıgerip, temir ılegeniniń mysaly.
Egemen Qazaqstan • 18 Qazan, 2025
«Balalarǵa syı jasa!» áleýmettik jobasy iske qosyldy
Astanada 2026 jylǵy merzimdi baspasóz basylymdaryna jazylý naýqanynyń bastalýyna jáne Jazylýshy kúnine oraı merekelik is-shara ótti. Jıyndy «Qazposhta» AQ Astana poshtamty uıymdastyrdy.
Mıras • 18 Qazan, 2025
Dalada ósken túz búrkitin qolǵa túsirýdiń negizgi tásili – tor qurý. Tor jińishke kendir jippen toqylady. Kózderi búrkit ótip ketpeıtindeı súıem sharshy mólsherde bolady. Kerege bıiktigi 1,5-2 metrge jýyq, eteginiń aınala sheńberi otaý úıdiń kólemi shamasynda. Odan keıin syptyǵyrlap jonylǵan ushy úshkil alty-jeti shybyq qada daıyndaıdy.
Kórme • 18 Qazan, 2025
Pýshkınnen Sholohovqa deıin...
Elordadaǵy Ulttyq mýzeıde «Pýshkınnen Sholohovqa deıin: Ýaqyt úndestigi» atty kórme ashyldy. Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń qoldaýymen Batys Qazaqstan oblysynyń tarıhı-ólketaný mýzeıi uıymdastyrǵan kórme Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń Qazaqstan halqy Assambleıasynyń bıylǵy sessııasynda bergen tapsyrmalaryn iske asyrý aıasynda ótti.
Úkimet • 18 Qazan, 2025
Tapsyrmanyń tııanaqty oryndalýy pysyqtaldy
Premer-mınıstr Oljas Bektenov «Samuryq-Qazyna» qory dırektorlar keńesiniń táýelsiz sıfrlyq múshesi SKAI-dyń qatysýymen qordyń otyrysyn ótkizdi.
JOLDAÝ • 17 Qazan, 2025
Prezıdenttiń keńesshisi Málik Otarbaev Soltústik Qazaqstan oblysynda oblys ákimi Ǵaýez Nurmuhametovtyń jáne basqa basshylar, aýdan ákimderi, sala jetekshileri, BAQ ókilderiniń qatysýymen Memleket Basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń «Jasandy ıntellekt dáýirindegi Qazaqstan: ózekti máseleler jáne ony túbegeıli sıfrlyq ózgerister arqyly sheshý» atty Qazaqstan halqyna Joldaýyn talqylaǵan májilis ótkizdi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Aımaqtar • 17 Qazan, 2025
Bizdiń elimizde 18 qazan – Rýhanı kelisim kúni dep atalady. Osy kúnniń qarsańynda oblys ákiminiń orynbasary Júsip Jumaǵulovtyń qatysýymen óńirdegi 11 konfessııa ókilderi qatysatyn dinı birlestikter kóshbasshylary klýbynyń merekelik otyrysy bolyp ótti dep habarlaıdy Egemen.kz.
Saıasat • 17 Qazan, 2025
Astana Think Tank Forum 2025: Halyqaralyq júıege senimdi qalpyna keltirý joldary talqylandy
Astana Think Tank Forum 2025 halyqaralyq saraptamalyq alańy bıyl 15-16 qazanda «Polıarızasııadan seriktestikke: halyqaralyq júıege senimdi qalpyna keltirý» taqyrybymen ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Mereke • 17 Qazan, 2025
Tilsiz jaýdy tizgindegen jylqyshy
Búgingi beıbit kúnniń batyrlary – qutqarýshylar. Tabıǵattyń tosyn apatynda tosyrqap qalmaı, ózge úshin óziniń janyn báıgege tigedi. Máselen, keıingi 30 jylda 72 qutqarýshy óz boryshyn atqarý kezinde qaza tapqan. Táýekelge táýbe deımiz. Erlerdiń batyrlyǵy arqasynda talaı azamat ortamyzda aman-esen júr. Osyndaı qıyn da qasıetti istiń ıelerin Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev kásibı merekelerimen quttyqtap, olardyń erligi men eńbegine joǵary baǵa berdi, dep jazady Egemen.kz.
Ádebıet • 17 Qazan, 2025
Frankfýrtta "Egemen Qazaqstan" tilshisiniń kitaby tanystyryldy
Germanııanyń Frankfýrt qalasynda ótip jatqan dástúrli halyqaralyq kitap kórmesinde aqyn, “Egemen Qazaqstan” gazetiniń tilshisi Dúısenáli Álimaqynnyń “Amerıka ashqan qazaqtar” atty jańa kitabynyń tanystyrylymy ótti, dep jazady Egemen.kz.
Zań • 17 Qazan, 2025
Qostanaı oblysyndaǵy túzeý mekemesinde jazasyn ótep jatqan 22 jastaǵy Evgenıı jastarǵa ómirden alǵan ashy sabaǵy týraly oıymen bólisti. Ol bostandyqtyń baǵasyn tek temir tordyń ar jaǵynda otyryp qana túsingenin aıtady, dep jazady Egemen.kz.
Mádenıet • 17 Qazan, 2025
Mańǵystaýdan TÚRKSOI-ǵa erekshe syı: Ankara tórinde qazaqtyń aǵash úıi tigildi
Mańǵystaý oblysynyń delegasııasy TÚRKSOI halyqaralyq uıymyna qazaq halqynyń qundy qazynasy - jeti qanat aǵash úıin syılady, dep habarlaıdy Qoǵamdyq kommýnıkasııa ortalyǵy.
Qoǵam • 17 Qazan, 2025
Tımýr Qorǵanbekuly: Qutqarýshy qyzmetinde ár sekýnd mańyzdy
Búgin Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev óz ómirin qaterge tigip, ár kúnin adamzattyń amandyǵyna arnaıtyn beıbit kúnniń batyrlaryn Aqordada qabyldady. 19 qazan Qutqarýshylardyń kásibı merekesi qarsańynda bir top mamannyń eńbegi elenip, memlekettik nagradamen marapattaldy, dep jazady Egemen.kz.
Bilim • 17 Qazan, 2025
«Keleshek mektepteri»: barshaǵa qoljetimdi oqý ordasy
Elimizde ınklıýzıvti saıasat halyqaralyq konvensııa talabyna sáıkes damyp keledi. Bul – memlekettik saıasattyń da basym baǵytynyń biri.
Mereke • 17 Qazan, 2025
Qazaqstannyń TJM jetistikteri men jańa bastamalary jarııalandy
2025 jylǵy 17 qazanda Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti janyndaǵy Ortalyq ommýnıkasııalar qyzmetinde 19 qazan – Qutqarýshy kúnine oraı baspasóz konferensııasy ótti. Onda Tótenshe jaǵdaılar vıse-mınıstri general-maıor Kegen Tursynbaev sóz sóıledi.
Qoǵam • 17 Qazan, 2025
Syrym Bısenbaıuly: Eńbek jolymdaǵy eń mereıli marapatym
19 qazanda Azamattyq qorǵaý salasy qyzmetkerleriniń kásibı merekesi atalyp ótedi. Erlik pen erjúrektiliktiń ozyq úlgisin kórsetip júrgen osy maman ıeleri búgin erekshe qurmetke ıe boldy. Qaharman qutqarýshylar Memleket basshysynyń qolynan Memlekettik marapat aldy. Solardyń biri Atyraý oblysy Tótenshe jaǵdaılar departamenti bastyǵynyń orynbasary Jaımaǵambetov Syrym Bısenbaıuly.