Sońǵy jańalyqtar
Tarıh • 16 Jeltoqsan, 2025
Qazaq astanalarynyń tarıhynda aıryqsha orny bar qala – Alash qalasy. Bizdiń bul týraly alǵashqy maǵlumatymyz – kórnekti jazýshy, alash arysy Júsipbek Aımaýytulynyń 1927 jyly jazǵan áıgili «Aqbilek» romanyndaǵy: «Semeı – bir gýbernııa eldiń júregi. Semeı búlkildese, bir gýbernııa el búlkildeıdi. Ertistiń oń qabaǵynda – Semeı, solynda – Alash qalasy...», degen sózi edi.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Almaty oblysynda halyq sany men jastar úlesi eń joǵary sanalatyn Qarasaı aýdanynda Táýelsizdik kúni qarsańynda Jastar resýrstyq ortalyǵynyń jańa eki qabatty ǵımaraty paıdalanýǵa berildi.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Qazaqstan halqy Assambleıasy úshin mereıtoıly jyl elimizdegi qoǵamdyq kelisim men birlikti nyǵaıtýdyń erekshe kezeńi boldy. Memleket basshysy atap ótkendeı: «Birlik pen yntymaqtastyq, dıalog, ózara senim men qurmet, azamattyq jaýapkershilik – osy myzǵymas qaǵıdattardyń bári elimizdiń ilgerileýiniń negizin quraıdy». Bul sózder Assambleıanyń 30 jyldyǵyndaǵy qyzmetiniń mán-mańyzyn dál aıqyndaıdy.
Joba • 16 Jeltoqsan, 2025
Astana qalasy ákimdiginiń «Astana jastary» jastar resýrstyq ortalyǵy» KMM qalalyq Esirtki qylmysyna qarsy is-qımyl basqarmasymen birlesip, «Esirtkisiz Elorda: Táýeldiliksiz bolashaq ıdeıasy» atty baıqaýdyń fınaldyq kezeńin ótkizdi. Saıys «Esirtkisiz Elorda» jobasy men «Zań jáne tártip» aksııasy aıasynda uıymdastyryldy. Baıqaýda mektep, kolledj jáne joǵary oqý oryndarynan iriktelgen alty qatysýshy baq synady. Olar jastar arasynda nashaqorlyqtyń aldyn alýǵa baǵyttalǵan avtorlyq bastamalaryn tanystyryp, qazylar alqasy men kórermender aldynda óz jobalaryn qorǵady.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Bir kúnde 3 búırek aýystyrý otasy jasaldy
Qyzylorda oblystyq kópbeıindi aýrýhanasynda úsh naýqasqa búırek transplantasııasy sátti jasaldy, dep jazady Egemen.kz.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Jurtty qorqytyp, aqsha bopsalaǵan
«Zań men tártip» tujyrymdamasyn iske asyrý aıasynda qyzylordalyq polıseıler jurtty qorqytyp, aqsha talap etkenderdi anyqtady, dep jazady Egemen.kz.
Ekonomıka • 16 Jeltoqsan, 2025
Táýelsizdik alǵaly beri elimiz ekonomıkalyq jaǵdaıyn da túzep keledi. Alǵashqy jyldardaǵy ahýal alańdatqanymen, keıingi tartylǵan kapıtal óndiriske serpin berip, sapaly jańǵyrýdyń berik tiregine aınaldy. Egemen eldiń berik ustyndarynyń biri – turaqty ekonomıka, turlaýly ósim. 90-jyldary buǵan qol jetkizý ońaı bolmady. Alaıda ekonomıkamyz jyldan-jylǵa eńsesin tiktep, álemdik básekege ıkemdelip keledi.
Bilim • 16 Jeltoqsan, 2025
Bilim salasy egemendiktiń alǵashqy jyldarynda kúrdeli daǵdarysty bastan ótkerse de, keıingi onjyldyqtarda aýqymdy baǵdarlamalar men jańa jobalar arqyly birtindep jańa formatqa kóshti. Máselen, búginde qazaq mektepteriniń úlesi 55 paıyzǵa jetse, qazaq tilinde bilim alatyn oqýshylardyń úlesi 70 paıyzdan asqan.
Qazaqstan • 16 Jeltoqsan, 2025
Álemdik mártebe: senim men seriktestik
Kez kelgen eldiń táýelsizdigi halyqaralyq deńgeıde moıyndalǵany asa mańyzdy. О́ıtkeni álemdik qoǵamdastyq transshekaralyq kepildik bermeı memleket qurý, ekonomıkalyq reforma júrgizý, áleýmettik damý múmkin emes. Elimiz táýelsizdigin jarııalaǵannan keıin ony dúnıe júzindegi kóptegen memleket halyqaralyq qoǵamdastyqtyń tolyqqandy múshesi retinde qabyldady. 120-dan asa el Qazaqstannyń táýelsizdigin resmı túrde moıyndap, dıplomatııalyq qarym-qatynas ornatty.
Ekonomıka • 16 Jeltoqsan, 2025
Ár eldiń sáýleti men dáýleti qurylysynan da baıqalady. Záýlim ǵımarattar men zamanaýı stıldegi nysandar – memlekettiń bet-beınesin aıshyqtaıtyn strategııalyq kúsh. Qadasy qaǵylǵan árbir nysan – táýelsizdiktiń aıqyn jetistigi bolsa, boı kótergen ár ǵımarat – ulttyń órkendeýge degen umtylysy ispetti. Táýelsizdik jyldarynan beri bul sala toqtaýsyz damyp keledi. Otyz jyldan astam ýaqytta qurylys qarqyndy damyp, ekonomıkanyń kúre tamyryna aınaldy. Búginde IJО́-degi osy salanyń úlesi 6%-ǵa jetti.
Saıasat • 16 Jeltoqsan, 2025
Úndistannyń Nıý-Delı qalasynda ótip jatqan IýNESKO-nyń Materıaldyq emes mádenı murany qorǵaý jónindegi úkimetaralyq komıtetiniń 20-sessııasynda «Kıiz úıdi jasaý jáne qoldaný dástúri» atalymyn keńeıtý týraly sheshim qabyldandy. Bul týraly Memlekettik keńesshi Erlan Qarın áleýmettik jelidegi paraqshasynda jazdy.
Qazaqstan • 16 Jeltoqsan, 2025
Azattyq tórtkúl dúnıedegi halyq bitkenniń asqaq armany. Bizdiń býynǵa ultymyzdyń azattyq alǵan sátine kýá bolýdy, qal-qaderinshe egemendikke qyzmet etýdi jazypty.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Túrki tilderi kúni atap ótildi
Halyqaralyq Túrki akademııasynyń 15 jyldyǵyna oraı 15 jeltoqsan – Dúnıejúzilik Túrki tilderi kúni saltanatty formatta atalynyp ótti. Bul ataýly data IýNESKO sheńberinde bekitilgenin aıta keteıik. Is-shara barysynda akademııanyń kitaptary men arhıv fotosýretteri qoıylǵan kórme kópshilik nazaryna usynylyp, túrki áleminiń ǵylymı-rýhanı yntymaqtastyǵynyń nátıjesi tanystyryldy.
Táýelsizdik • 16 Jeltoqsan, 2025
Táýelsizdik tabaldyryǵy: «Egemen» ne jazdy?
Qazaq eliniń memlekettik táýelsizdigin alar tustaǵy kezeńge zer salsaq, 1991 jylǵy jeltoqsan aıynyń 12-si men 16-sy kúnderi aralyǵyn shyn mánindegi «óliara shaq» dep sıpattaýǵa bolatyndaı. Bul – odaqtyń irgesi túbegeıli sógilip, bizden basqa respýblıkalardyń bári enshisin alyp, bólek ketken shaq. Bir jaǵynan, is júzinde eshkimge táýeldi emes edik. Ekinshi jaǵynan, zań júzinde áli táýelsizdigimizdi de jarııalamadyq. Bul kezeńdi «Táýelsizdik tabaldyryǵy» dep te ataýǵa bolady.
Saıasat • 16 Jeltoqsan, 2025
Energetıka salasyndaǵy júıeli transformasııa
«Astana Hub» alańynda Energetıka mınıstri Erlan Aqkenjenovtiń buqaralyq aqparat quraldary ókilderimen keńeıtilgen kezdesýi ótti. Vedomstvo basshysy otyn-energetıka kesheniniń esepti jyldaǵy qorytyndylaryn usynyp, bul kezeńdi daǵdarysqa qarsy basqarýdy aıaqtap, aýqymdy strategııalyq mindetterdi iske asyrýǵa kóshý ýaqyty retinde sıpattady. Úkimet brıfıngi jańa «Town hall» formatynda uıymdastyrylǵanyn atap ótken jón. Alǵashqysyn Energetıka mınıstrligi bastady.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Halyqtyń ál-aýqaty qaıtse nyǵaıady?
Kez kelgen memleket halyqtyń jaıly ári qaýipsiz ortada alańsyz ómir súrýine jaǵdaı jasaıdy. Áleýmettik salanyń ishinde densaýlyq, bilim, áleýmettik qorǵaý, jumyspen qamtý mádenıet, sport syndy baǵyttardy birinshi orynǵa qoıady. Ekonomıkasy qýatty, baı elderdiń áleýmettik salada jetistikke jetetininiń bir sebebi – osy. Biz búgin áleýmettik qorǵaý salasyna arnaıy toqtalamyz.
Saıasat • 16 Jeltoqsan, 2025
Sıfrlyq saýattylyqty jetildiretin bastama
Aqparattyq qaýipsizdik komıteti kıberqaýipsizdik salasyndaǵy kompanııalarmen jáne memlekettik organdarmen birlesip Citizensec.kz jáne Nomadguard.kz tegin onlaın-portaldaryn iske qosty. Atalǵan platformalar halyqtyń kıbersaýattylyǵyn arttyrýǵa, ınternet-alaıaqtyqqa qarsy is-qımylǵa, sondaı-aq ata-analar men balalardy ınternetti qaýipsiz paıdalanýǵa úıretýge baǵyttalǵan.
Sport • 16 Jeltoqsan, 2025
Astanalyq turǵyndar arasynda toǵyzqumalaqtan jekeleı qalalyq týrnır ótti. Zııatkerlik oıyn Táýelsizdik kúnine oraı «Zań men tártip» qaǵıdaty aıasynda uıymdastyrylǵan. Jarysta 100-den asa toǵyzqumalaqshy baq synasty.
Aımaqtar • 16 Jeltoqsan, 2025
Shyǵysta jyl on eki aı boıy týrızm salasy tolastamaıdy. El ala jazdaı taý-tas aralap, ózen jaǵalasa, qys qyzyǵy – syrǵanaq. Keıingi kúnderi qar molynan túsip, О́skemen qalasynyń irgesindegi demalys bazasynda shańǵy tebý maýsymy ashyldy. Saltanatty jıynǵa Qytaıdan da týrıster keldi.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Qos kompanııa – «Paryz» jeńimpazy
Shymkenttiń eki kásiporny – «Evrokrıstall» JShS, «Dala-construction.kz» JShS kompanııalary Astana qalasynda ótken «Paryz-2025» respýblıkalyq konkýrsynyń laýreaty atandy.
Ǵalam ǵajaptary • 16 Jeltoqsan, 2025
Túısik kóbine «ishki sezim» dep qabyldanady, alaıda ǵylym ony mıdyń jedel taldaý qabiletimen baılanystyrady.
Aımaqtar • 16 Jeltoqsan, 2025
О́rt sóndirý beketteriniń sany artty
Borodýlıha aýdanynyń Dmıtrıevka aýylynda órt sóndirý beketi ashyldy. Nysan Dmıtrıevka, Borovoe aýyldaryna qyzmet kórsetedi. Búginde bul aýyldarda 1 151 adam turady, 358 úı men birqatar áleýmettik nysan ornalasqan.
Ǵalam ǵajaptary • 16 Jeltoqsan, 2025
Naızaǵaı – aspandaǵy bir sáttik jarqyl ǵana emes, bult ishinde túziletin kúrdeli elektr júıesiniń kórinisi.
Jádiger • 16 Jeltoqsan, 2025
Oblystyq tarıhı-ólketaný murajaıynda Ahmet Baıtursynulynyń pedagogıka jáne ǵylym máseleleri boıynsha Bishkekte ótken sezge shaqyrylǵanyn rastaıtyn qundy qujat saqtaýly tur.
Rýhanııat • 16 Jeltoqsan, 2025
Garvardtaǵy dala konstıtýsııasynyń dárisi
Jaqynda Garvard ýnıversıtetinde Konstıtýsııalyq sot janyndaǵy Ǵylymı-konsýltatıvtik keńestiń múshesi, Maqsut Narikbayev ýnıversıtetiniń qaýymdastyrylǵan professory Músilim Hasenovtiń «Qazaqstannyń konstıtýsııalyq evolıýsııasy: kóshpeli basqarýdan zamanaýı reformalarǵa deıin» atty dárisi ótti. Dáris aǵylshyn tilinde oqylyp, Garvardtyń professorlary men stýdentterin, sondaı-aq Boston qalasyndaǵy basqa da jetekshi joǵary oqý oryndarynyń ókilderin jınady.
Qoǵam • 16 Jeltoqsan, 2025
Eýropanyń qaq tórinde tamyljytyp án salǵan Ámire Qashaýbaevtyń ómiri men óneri – bar qazaqqa ortaq rýhanı qazyna, óshpes ónege. Roza Baǵlanova atyndaǵy «Qazaqkonsert» memlekettik akademııalyq konserttik uıymynyń sahnasynda ótken «Án atasy – Ámire» atty mýzykalyq kesh ánshiniń Parıjdegi dúnıejúzilik EKSPO kórmesinde óner kórsetkenine 100 jyl tolýyna arnaldy.
Prezıdent • 16 Jeltoqsan, 2025
Qasym-Jomart Toqaev qazaqstandyqtardy Táýelsizdik kúnimen quttyqtady
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan halqyn Táýelsizdik kúnimen quttyqtady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Úkimet • 15 Jeltoqsan, 2025
Senat tóraǵasy Máýlen Áshimbaevtyń tóraǵalyǵymen bıýro ótip, 18 jeltoqsandaǵy Senat otyrysynyń kún tártibin belgiledi.
Saıasat • 15 Jeltoqsan, 2025
Áleýmettik mańyzy bar taýarlar – basty nazarda
Premer-mınıstrdiń orynbasary – Ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarınniń tóraǵalyǵymen ınflıasııany turaqtandyrý jónindegi kezekti keńes ótti. Onda negizgi azyq-túlik pen azyq-túlik emes taýarlar baǵasyna qatysty másele talqylandy.
Saıasat • 15 Jeltoqsan, 2025
Strategııalyq yntymaqtastyq jalǵasady
Premer-mınıstrdiń birinshi orynbasary Roman Sklıar men Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Álibek Baqaev Koreıa Respýblıkasynyń Qazaqstandaǵy elshisi Chjo Te-ıkpen kezdesti.
