Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev óziniń «Tórtinshi ónerkásiptik revolıýsııa jaǵdaıyndaǵy damýdyń jańa múmkindikteri» atty Joldaýynda sıfrly ekonomıka qurý jáne elimizdiń kásiporyndaryn sıfrlandyrý, ıntellektýaldy kólik júıesin jáne agroónerkásipte aqyldy tehnologııalardy engizý, sıfrlyq bilim berý resýrstaryn damytý boıynsha birqatar mindetter qoıǵan bolatyn.
Osyǵan baılanysty, elimizdiń aýyldyq jerlerin sapaly, jyldam ınternetpen qamtý máselesi alańdatýshylyq týǵyzýda. Qazaqstan Respýblıkasy Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstrliginiń derekterine qaraǵanda, búgingi tańda 1269 eldi meken ǵana jyldamdyǵy sekýndyna 512 megabıt jáne odan joǵary keńjolaqty ınternetpen qamtylǵan. Qabyldanǵan «Sıfrly Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń aýyldyq eldi mekenderin talshyqty-optıkalyq baılanys jelileri tehnologııasy boıynsha keńjolaqty ınternetke qoljetimdilikpen qamtamasyz etý» jobasy boıynsha 1249 aýyldyq eldi mekendi 2021 jylǵa qaraı ǵana joǵary jyldamdyqty ınternetpen qamtamasyz etý josparlanǵan. Demek, aýyldyq eldi mekenderdi keńjolaqty ınternetpen tolyq qamtý áli de ózekti.
Aǵymdaǵy jyldyń qańtar aıynan bastap, 2 myńnan astam adam turatyn aýyldyq okrýgterde 4 deńgeıli bıýdjet engizilýde, al 2020 jyldan bastap jergilikti ózin-ózi basqarý bıýdjetin jappaı engizý kózdelýde. Sondaı-aq jaqyn arada elektrondyq eńbek bırjasyn, elektrondyq densaýlyq pasportyn jáne emdelýshiniń jeke kabınetin qoldanysqa engizý josparlanyp otyr. Buǵan qosa elimizde orta bilim berý júıesin reformalaý prosesi júrgizilip jatyr, bul degenimiz elektrondy qujat aınalymyn ǵana emes, oqytýshylar men oqýshylardyń zamanaýı aqparattyq tehnologııalardy jappaı qoldanýyn qajet etedi. Al 2020 jylǵa qaraı biz mindetti áleýmettik medısınalyq saqtandyrý júıesin engizýge daıyn bolýymyz qajet.
Osy atalǵan reformalar men elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýy jolyndaǵy basqa da kóptegen mindetterdi júzege asyrý aýyldyq eldi mekenderdegi sıfrlyq teńsizdikti joımaı, múmkin bolmaıtyny aıdan anyq. Sondyqtan kóterilip otyrǵan máseleniń mańyzdylyǵyn eskere otyryp, biz Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaevtyń atyna saýal joldap, tómendegi suraqtarǵa jaýap berýin ótindik:
1. Aýyldyq eldi mekenderdi keńjolaqty ınternetpen qamtý maqsatynda iske asyrylyp jatqan memlekettik baǵdarlamalarǵa monıtorıng júrgizý jáne olardy júıelendirý jumystary Úkimettiń josparynda bar ma?
2. Atalǵan máselelerdi sheshý úshin aldaǵy eki jyl kóleminde qansha qarajat bólý kózdelgen?
3. Aýyldyq eldi mekenderdi jáne aýdandardy sapaly ınternetpen qamtamasyz etý úshin jergilikti atqarýshy organdardyń bıýdjetinde qarajat qarastyrylǵan ba?
Narıman TО́REǴALIEV,
Senat depýtaty