• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Rýhanııat 25 Sáýir, 2019

Qyrǵyz ádebıeti qazaqsha sóıledi

1653 ret
kórsetildi

О́zenniń qos saǵasyndaı ejelden egiz jasasyp kele jatqan qazaq-qyrǵyz ádebıetiniń ómirsheń ónegesi keshe elorda tórinde ótken IV Halyqaralyq kitap kórme-jármeńkesinde jarqyn jalǵasyn tapqandaı. Halyqaralyq Túrki akademııasynyń jetekshiligimen qazaq tilinde jaryq kórgen tórt birdeı qyrǵyz shyǵarmasy sonyń aıǵaǵy.

Aıtýly týyndylar qatarynda qyrǵyz halqynyń áıgili «Manas» eposy, Shyńǵys Aımatovtyń «Bala­lyq shaqqa saıahat», jazýshy-dramatýrg Sultan Raevtyń «Janjaza» jáne «Qazirgi qyrǵyz poezııasy» jınaǵy bar. Tusaýkeser rásimine Halyqaralyq Túrki akademııasynyń prezıdenti Darhan Qydyráli, Qyrǵyz Respýblıkasynyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi Jeenbek Kýlýbaev, jazýshy-dramatý­rg, Qyr­ǵyz­stan Prezıdentiniń keńesshisi Sul­tan Raev, akademık-professor Qadyraly Qońqabaı, Qazaqstan Jazý­shy­­lar odaǵynyń tóraǵasy, aqyn Ulyqbek Esdáýlet, belgili kompozıtor, óner zertteýshisi Ilııa Jaqanov jáne aqyn, manasshy Baıanǵalı Álimjanov bastaǵan qurmetti qonaqtar qatysty. 

– Qyrǵyz-qazaq aǵaıyndyǵy jónin­de tańdy tańǵa jalǵap uzaq aıta berýge bolady. Bul eki eldi eshqashan eshnárse ajyrata almaıdy. Biz – rýhy ortaq úndestik tapqan eldermiz. Bir týǵan aǵaıynbyz. Sondyqtan da búgingi osyndaı tamasha taǵylymdy sharany uıymdastyryp, qyrǵyz ádebıetin qazaq oqyrmanyna jaqyn tanystyrý baǵytynda jasalyp jatqan barlyq nıet-tilek, darhan peıilderińizge kúlli qyrǵyz eli atynan zor alǵysymdy bildiremin, – dedi tusaýkeser rásiminde sóz alǵan Sultan Raev. 

Atalǵan sharanyń máni men mazmu­ny­na jan-jaqty toqtalyp ótken Darhan Qydyráli ózi basqaratyn meke­me­­niń qyrǵyz ádebıetin qazaq tilinde sóı­letý jobasymen birneshe jyldan beri júıeli túrde aınalysyp kele jat­qan­dyǵyn jetkizdi. 

– Biz byltyr tek qyrǵyz halqynyń ǵana emes, búkil túrki áleminiń ortaq maq­ta­nyshy, jalpy adamzattyń Aıtma­­tovy atanyp ketken Shyńǵys Aıtma­tovtyń 90 jyldyq mereıtoıy­na oraı birqatar shara ótkizdik, ki­tap­tar shyǵardyq. Bıyl da sol úrdisti jalǵastyryp, taǵy da birneshe jınaqty oqyrmanǵa usynyp otyrmyz, – dedi Darhan Qýandyquly. 

Aıtýly sharada baýyrlas qos el­diń ádebı álemi jan-jaqty sóz bolyp, Baıanǵalı Álimjan «Manas» jyrynan úzindi oqyp, Ilııa Jaqanov ózi máń­gilik ǵumyr syılaǵan Shyńǵys Aıt­matovtyń «Jámıla», «Shyna­­rym meniń, shyraılym meniń» týyndylary­na arnap jazǵan áıgili «Danııardyń áni», «Áselim» ánderin tamyl­jy­ta shyrqady. Sondaı-aq kesh sońyn­da sazger: «Qazaq pen qyrǵyz baýyr­las­tyǵynyń erekshe qudiretti bolyp kórinetini – osy «Manas» pen qazaqtyń «Qyrymnyń qyryq batyry» jyry. Bir kúnderi «Qyrymnyń qyryq batyry» qyrǵyz tilinde shyǵyp jatsa, tipti ǵajap bolar edi. Búgingi tusaýy kesilgen kitaptardyń qaı-qaısysy da eki el arasyndaǵy myzǵymas rýhanı dostyqty áıgileıdi. Árdaıym osy aǵaıyndyq, týysqandyq baılanysymyz nyǵaıa bersin», dep tusaýkeserge jınalǵan oqyrmandarǵa kúlli Alash eli atynan aqsaqaldyq aq batasyn berdi.
Sońǵy jańalyqtar