Birlesken kásiporyn bıigi

Integrasııalyq úderister astyqty Aqmola oblysynda erteden qalyptasqany belgili. Biraq, mundaı qadamdar kóp rette tutynýshylyq sıpat alatyn. Táýelsiz Qazaqstan ekonomıkasynyń strategııalyq murattary, naryqtyq qatynastardyń ashyqtyǵy búgingi kúni tıimdi yqpaldastyq aýanyn ornyqtyryp otyr. Osyndaı umtylystardyń nátıjesinde, óńirde buryn bolmaǵan óndiris oshaqtary ashylyp, alystan tasymaldanatyn ónimderge kiriptarlyq joıylyp keledi. Biz bul oraıda Kókshetaýdaǵy «Vektor» kombaın zaýytynyń tabysty joldarynan áńgime qozǵaǵymyz keledi. Jeke kásipker Iýrıı Bashýrovtyń astyq kombaınyn qurastyrý jónindegi batyl bastamasy Kókshetaý qalalyq ákimdigi tarapynan qoldaý taýyp, Sol­tús­tik óndiristik aımaqtan 6,95 gektar jer ýaqytsha paıdalanýǵa bólindi. Kóp uzamaı osyndaǵy óndiristik baza da aýk­sıon arqyly satyp alyndy. Mun­daı­da másele qarjyǵa, eń bastysy, se­nim­­ge kelip tireletini bar. Bul oraıda Iýrıı Efımovıchtiń joly boldy. Tipti, onyń bıznes-jobalaryna halyqaralyq deńgeıde qyzyǵýshylyq tanytylýyn aıtýymyz kerek. Sóıtip, bıznesti qamtamasyz etýge qajetti 4,3 mıllıard teńgeniń 2,1 mıllıardyn «QazAgroQarjy» AQ, qalǵan 2,2 mıllıard teńgesin «Rostselmash» AAQ bóletin bolyp, kelisim jasaldy. Onyń ústine, reseılik kompanııanyń joǵarydaǵy somany jabdyqtaýshy jáne qosalqy bólshekter túrinde, konsıg­nasııalyq tásilmen bólýi tıimdi ári sátti mámile dep bilemiz. Kókshe kásiporny qaýyrt jumysqa kiristi. Ony 2012 jyldyń sońǵy úsh aıynda ǵana qazaqstandyq markadaǵy 18 dana «Vector 410 RZ» kombaınynyń shy­ǵarylýymen dáleldeı alamyz. Al byl­tyr 144 astyq jınaý tehnıkasy daıyn­dyq sapyna qoıyldy. Bıylǵy meje – 200 dana. Zaýyttyń jobalyq qýaty jylyna 300 «Vektor» shyǵarý ekendigin eskersek, zaýyttyń el ekonomıkasyn damytýdaǵy úles salmaǵyn baǵamdaı berýge bolady. Taǵy bir nazar salarlyǵy, osynshama isti Rostovta biliktiligin jetildirgen jer­gilikti 18 adamnyń qamtamasyz etip otyr­ǵandyǵy. Endigi jerde, óndiristiń keńeıýine baılanysty qosymsha 74 ju­mys ornyn ashý josparlanýda. О́tken jylǵy oraqta aqmolalyq dı­qan­dar 5 mıllıon tonnadan astam astyq jınady. Bul – rekord. Soltústik óńirdiń qubylmaly aýa raıynda mundaı deńgeıge jetý qýatty da keń alymdy kombaındardy tıimdi paıdalanýǵa tikeleı baılanys­ty ekeni túsinikti. Bul oraıda, jergilikti dıqandar «Vektorlardyń» ónimdiligine kóńili tolatynyn aıtady. Máselen, Shortandy aýdanyndaǵy «Bektaý» JShS dırektory, oblystyq máslıhattyń depýtaty Satybaldy Syzdyqovpen pikir bóliskenimizde tómendegideı oılaryn ortaǵa saldy. – Bizdiń sharýashylyq «Agrosentr-Astana» fırmasymen úlesker, – deıdi ol. – Qarjylyq jaǵdaıymyz asa bapty bolmaǵanymen, «NurBank» ótinishimizge túsinistikpen qarady. Osynyń arqasynda kókshetaýlyq «Vektordyń» 20 danasyn satyp alyp, 28 myń gektardaǵy bitik egindi tókpeı-shashpaı jınap aldyq. Bul – aýyldastarym úshin aıryqsha qýa­nyshty oqıǵa. О́ıtkeni, biz sońǵy ret 2001 jyly alynǵan «Enıseılerdi» ildebaılap paıdalanyp júr edik. – Jalpy, men «Vektor» kombaın­dary­nyń tehnıkalyq múmkindikterin joǵary baǵalaımyn, – deıdi dırektordyń sózin jalǵastyrǵan tájirıbeli brıgadır Alek­sandr Tkachenko. – Mundaı kombaındar­dy aýdanymyzdaǵy «Novokýbanka» JShS kóp jyldardan beri paıdalanyp ke­le­di. «Vektor» óńirimizdiń klımattyq erek­shelikterine qolaıly, jeńil basqa­ry­lady ári jergilikti jaǵdaıda jóndep te alýǵa bolady. Al ónimdiligi jaǵynan she­teldik qymbat kombaındardan qalys­paıdy. Biz jýyrda fırmalyq jalaýy alys­tan jelbiregen zaýytqa kelgenimizde, ádettegideı, qarbalas jumys qyzyp tur eken. Kásiporyn qaqpasynan shyǵýǵa daıyn kombaındardyń qujattary men qosalqy bólshekterin tekseristen ót­kizip júrgen zaýyt dırektory Iýrıı Bashýrovtyń qalt etken sátin paıdalanyp, sózge tarttyq. – «Vektordyń» Qazaqstan rynogyn­daǵy úlesi jyl sanap artyp keledi. Naq­tylaı aıtsaq, respýblıkadaǵy egin jınaý tehnıkasynyń 42 paıyzyn osy kombaındar alady, – dedi Iýrıı Efımovıch. – Árıne, bul turǵyda, Aqmola oblysy jetekshi orynda. О́tken jyly qurastyrǵan 144 agre­gat­tyń 70-in «Rostselmash» kompanııa­symen 11 jyl boıy áriptestik baı­lanystaǵy «QazAgroQarjy» AQ júıe­si­­men satyp jatyrmyz. Qazirgi tańda ón­diristik alańdarymyzdy jańǵyrtyp, qýattandyrý ústindemiz. Bıyl 3000 sharshy metrlik ekinshi sehty iske qosý arqyly 200 kombaın shyǵarýǵa múmkindik týady. Al 2015 jyly ony 300 danaǵa jetkizý nıetindemiz. Surynystyń óse túsýin tehnıkanyń sapalyq kórsetkishterimen birge, byltyrǵy shildeden bastap keden rejimindegi «erkin qoıma» jelisin ashqanymyzben baılanystyrýǵa bolady. Iаǵnı, ónimderimizdi qosymsha qun salyǵynsyz bosatýdyń arqasynda kombaınnyń baǵasy 12 paıyzǵa arzandap otyr. Munyń ózi Keden odaǵynyń artyqshylyqtaryn bildirýmen qatar, aýyl eńbekkerleri úshin aıtarlyqtaı jeńildik ekendigi belgili. Kókshetaý zaýytynyń bolashaq jos­par­lary týraly suraǵymyzǵa Iýrıı Efımovıch 2015-2016 jyldary óndiristi ártaraptandyrýǵa baǵyt usta­lyp, zamanalyq «Agrosoıýz-Horsh» dánsepkish keshenderin, jatkalardy tasymaldaý arbalaryn shyǵarý jobasy túzilgenin aıtty. Jalpy, astyq kombaındaryn qurastyrýda halyqaralyq «ST-KZ» sertıfıkatyna ıe kásiporynda qazaqstandyq úles qazir 16,6 paıyz bolsa, bıylǵy jyly ony 20 paıyzdan asyrý kózdelýde. Baqbergen AMALBEK, «Egemen Qazaqstan». Aqmola oblysy. Sýretti túsirgen Ermurat DOSYMOV.