«Bolashaqtyń» ıgi bastamalary

Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde «Halyqaralyq baǵdarlamalar ortalyǵy» AQ prezıdenti Ǵanı Nyǵmetovtiń qatysýymen brıfıng ótti. Kúni keshe Aqordada Ádilbek Jaqsybekovtiń tóraǵalyq etýimen Shetelde kadrlar daıarlaý jónindegi respýblıkalyq komıssııanyń otyrysy ótip, onda 201 adamnyń «Bolashaq» stıpendııasyn ıelengeni aıtylǵan edi. Bular osy jyldyń birinshi kezeńinde qujat tapsyryp, shet memleketterge oqýǵa jáne taǵylymdamaǵa jiberiletin stıpendıattar eken. Al jańa jylǵa deıin áli de qorytyndy shyǵýy tıis. Bul týraly brıfıngte Ǵ.Nyǵmetov bylaı dedi: «Bizdiń azamattarǵa 201 stıpendııa tapsyryldy. Onyń 50 paıy­zy magıstratýraǵa bolsa, 50 paıyzy taǵylymdamaǵa tıesili. Al endigi baıqaýdyń kezeńi maý­sym aıynyń sońynan shildeniń sońyna deıin jalǵasady. Osy aralyqta biz qujat qabyldaımyz. Tamyzda kezekti otyrys ótip, stıpendıattar belgili bolady. Bıylǵy jylǵa 1100 stıpendııa belgilengen. Áli 800-den asa stıpendııa tapsyrylady». Jańa bastamalardyń arqa­synda «Bolashaq» baǵdar­la­ma­synyń jyldan-jylǵa kórkeıip kele jatqany belgili. Búginde talaby bar, bilimi zor kez kelgen jastyń osy baǵdarlama arqyly oqı alatynyna kýá bolyp júrmiz. Tipti, bıylǵy jyly baǵdarlama te­tikteriniń jetildirilgeni son­sha­lyq, «Bolashaq» arqyly shet memleketterde oqyǵysy kele­tin jastarǵa Astanaǵa ne Alma­tyǵa kelip sabylmaı-aq, jer­gi­likti jerlerdegi halyqqa qyzmet kórsetý ortalyqtarynan «e.gov» júıesi arqyly qujattaryn jiberýge múmkindik jasalǵan. «Baǵ­darlamaǵa «e.gov» júıesi arqy­ly aımaqtardan qujat tapsy­rý­shylardyń sany bıyl rekord­tyq kórsetkishke jetti», dedi «Ha­lyqaralyq baǵdarlamalar ortalyǵy» AQ prezıdenti. Jalpy, baǵdarlamanyń negizgi maqsattarynyń biri – eldiń ın­dýstrııalyq-ın­no­vasııalyq áleýe­tiniń artýyna ózindik úles qo­sý ekeni belgili. Sol úshin ınje­ner­lik-tehnıkalyq baǵyttaǵy ma­mandyqtarǵa basymdyq beri­letini de ras. Biraq, bıylǵy jyly úmitkerlerdi irikteýde bir­shama ózgerister de bar eken. Mysaly, osy jyly shet elderge magıstratýraǵa túsý úshin mádenıet salasynyń qyzmet­ker­leri men BAQ ókilderi de qujat tapsyra alady. Olardyń aǵylshyn tiline daıyndalýy úshin arnaıy baǵdarlama jasalǵan. Bıylǵy jyldyń taǵy bir jańalyǵy – doktorantýrany oqytýda split PhD júıesi engizilgen. Iаǵnı, ǵylymdy tańdaǵan jastar burynǵydaı 4-5 jyl shetelde júrmeıdi. Eki jyl óz elimizde bilim alsa, eki jyl shet elde oqıdy. Ony bitirgen soń doktorant eki dıplom alady. Ǵ.Nyǵmetovtiń aıtýynsha, ol baǵdarlama bıyl Nazarbaev Ýnıversıtetinde júzege asyrylýda, al keler jyldan bastap elimizdiń basqa da joǵary oqý oryndaryn qamtymaq. Brıfıng barysynda Ǵ.Nyǵ­me­tov memleketimizdiń Údemeli ın­dýstrııalyq-ınnovasııalyq da­­mý baǵdarlamasynyń ekinshi bes­­jyldyǵyna arnap mamandar daıarlaý jumystary júrgizilip jatqanyn aıtty. «Samuryq-Qazyna» AQ-pen birlesip, aqpa­rat­tyq tehnologııalar salasy boı­ynsha Kalıfornııada 100 teh­nıkalyq maman daıyndaý jobasy ázirlenýde. Búginde álemniń 30 elinde tehnıkalyq mamandyqtar boıynsha 800-den astam adam bilim alady. Jalpy, aldaǵy 3 jylda 3,5 myńdaı tehnıkalyq maman daıyndaý kózdelýde», dedi ol. Ol, sondaı-aq, shetelde taǵylymdamadan ótýge qatysty da aqparattarmen bólisti. «Beıindi memlekettik organ­dardyń, óndiristik kásiporyndar men uıymdardyń ınjener-tehnıkalyq qyzmetkerleri she­teldik jetekshi mekemelerde bi­li­k­tilikterin jetildirýdiń biregeı múmkindigine ıe boldy. Búgingi tańda AQSh-ta, «Colo­ra­doSchoolofMines» mekemesinde «Ken isi» mamandyǵy boıynsha bes adam taǵylymdamadan ótýde. 10 stıpendıat Berlın tehnologııalyq ýnıversıtetinde «Energetıka menedjmenti» ma­mandyǵy boıynsha taǵy­lym­damadan ótýde, aldaǵy ýaqytta osy oqý ornynda taǵy 4 stıpendıat oqýǵa keledi. Sondaı-aq, Indýstrııa jáne jańa tehnologııalar mınıstrliginiń ótinimi negizinde 19 adam «Mashına jasaý» mamandyǵy boıynsha taǵylymdamadan ótti», dedi ol. «Halyqaralyq baǵdarlamalar ortalyǵy» AQ prezıdenti taıaý­da Maıamıde (AQSh) ótken úlken konferensııada «Bola­shaq» baǵdarlamasyn halyq­ara­lyq sarapshylardyń úzdik baǵ­darlamalar qatarynda ataǵanyn da aıtyp ótti. Álemde «Bolashaqqa» uqsas 11 ǵana baǵdarlama bar. Halyqaralyq sarapshylar Qa­zaqstannyń qoldanyp júrgen modelin eń tıimdi jáne halyqqa qoljetimdi, jan-jaqty oılastyrylyp jasalǵan dep baǵalaǵan jáne elimizdiń bul baǵdarlamadan ózge elderge qaraǵanda anaǵurlym nátıjeli jetistikterge qol jet­kizip otyrǵanyn baıandaǵan. Aıta keteıik, baǵdarlama iske qosylǵan 1993 jyldan bastap búginge deıingi aralyqta 6954 adam «Bolashaq» túlegi atanǵan bolsa, qazirgi kezde álemniń birqatar damyǵan elderinde 2092 adam osy baǵdarlama boıynsha bilim alýda. Aıgúl SEIILOVA, «Egemen Qazaqstan».