25 Qarasha, 2011

Úzdik jumys

350 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin
Qazaqstan Halyq Bankiniń Zeınet­aqy qory eń joǵary reıtıng - A++ deńgeıinde senimdilik reıtıngin qata­rynan eki jyl dáleldegen eń birinshi jáne jalǵyz ǵana zeınetaqy qory. Ásirese búkil júıe boıynsha ın­ves­tı­sııa­­lyq tabystylyqtyń tómen­deýi aıasynda bul – elimizdiń zeı­net­aqy júıesi úshin asa mańyzdy oqıǵa. Son­­­­­dyqtan Halyq Banki Zeınetaqy qo­ry­­nyń salymshylary ózderiniń jı­­nal­ǵan aqshalary úshin alańdamaǵany jón. Elimizdiń eń iri zeınetaqy qo­ryna sonshalyq joǵary baǵany kim jáne ne úshin berdi? Muny ádil dep sanaýǵa bola ma? О́tken aptada Almatyda ótken baspasóz konfe­rensııasy kezinde bul tý­ra­ly jáne basqa da kóptegen má­se­leler jónin­de zeınetaqy qory­nyń, Qazaqstan qor bırjasynyń (KASE) jáne «Ekspert RA Kazahstan» reıtıng agenttiginiń bas­shy­lary sóz etti. Agenttiktiń bas dırektorynyń orynbasary Arman Jahınniń aı­týynsha, senimdilik reıtıngi qor­dyń barlyq qarjy mindettemeleri boıynsha, eń aldymen sa­lym­shylar aldynda jaýapty bolý qabiletin sıpattaıdy. – Senimdilik reıtıngi ınves­tısııalyq strategııanyń, táýekel-menedjmenttiń sapasyn, ıaǵnı Qor­dyń bútindeı qarjy jóninen ornyqtylyǵyn sıpattaıdy, – deı­di Jahın myrza. – Reıtıngtiń negizgi maqsaty – salymshylarǵa senimdi ári túsinýge barynsha ońaı zeınetaqy qoryn tańdaý tásilin usyný. Búginde zeınetaqy qorlary klıentteriniń kóbi ın­vestısııalyq tabystylyqty qor jetistiginiń basty kórsetkishi dep sanaıdy. Alaıda elemeýge bol­maı­tyn taǵy bir kórsetkish bar, ol – senimdilik. A++ reıtınginiń deńgeıi búgingi kúni senimdiliktiń eń joǵary baǵasy bolyp ta­by­lady. Halyq Bankiniń Zeınetaqy qory mundaı reıtıngti zor eńbe­gimen aldy: biz menshikti kapıtal jetkiliktiliginiń joǵary kór­set­kishterin, táýekel-menedjmenttiń sapasyn, ınvestqorjyn táýekel­diginiń tómen deńgeıin atap aıt­tyq. Onyń qurylymy bútindeı teńdestirilgen jáne ártarap­tan­dyrylǵan. Sondaı-aq biz qordyń ólshemdik sıpattamasyna da oń baǵa berdik – ol naryqta 33 paıyz úlesi bar eń iri qor. Qordyń uzaq merzimdi kezeńdegi joǵary tabys­tylyǵy jáne ony aksıoner­le­ri­niń óz tarapynan qoldaý múmkin­digi eskerilmeı qalǵan joq. Reıtıng agenttigi qyzmetti ba­ǵalaǵan kezde Qordyń damýyna oń yqpal etetin jáne tejeýshi fak­torlarǵa baǵa berdi. Agenttik tejeýshi faktorlardyń qataryna va­lıýtalyq táýekelge ushyraǵysh­tyq pen qyzmetti strategııalyq qam­tamasyz etýdegi bolmashy kemshilikterdi jatqyzdy. Alaıda mu­nyń bári senimdiliktiń eń joǵary reıtıngin ıelenýge áser etken joq. Qazaqstan Qor bırjasynyń vı­se-prezıdenti Andreı Salıýk zeı­netaqy qorlarynyń reıtıng alý tájirıbesin bırja meılinshe qoldaıtyndyǵyn basa aıtty. Reıtıngti Qazaqstandaǵy 11 JZQ-nyń 3-ýi alǵan. – Qazir 2012 jyldan bastap zeınetaqy qorlary bırjanyń lıs­tıng kompanııalary bola alatyny jónindegi másele qaralyp jatyr, – dep túsindirdi Salıýk myrza. – Osynyń arqasynda JZQ aıqyn­dyǵy edáýir ósedi, al zeınetaqy qorlarynyń aksııalary halyqqa usynylady. Álbette, lıstıng pro­sedýrasynan ótken kezde senimdilik reıtınginiń bolǵany ja­ǵymdy faktor retinde eskeriledi. Degenmen, salymshylardyń bar­lyǵy birdeı qordyń ózi halyqqa beretin aqparattyń negizinde JZQ-nyń qar­jylyq esep-qı­sa­byn qa­rap, baǵalaı almaıdy. Sa­rapshy­lar­dyń qorǵa senýge bola ma bolmaı ma ekendigi týraly táý­elsiz baǵasy bolǵan kezde, tańdaý jasaý áldeqaıda jeńilirek. Jýrnalıstiń nelikten reıtıngileýge Qazaqstannyń 11 zeınet­aqy qorynyń 3-ýi ǵana qatysty degen suraǵyna Arman Jahın: bul JZQ-nyń salǵyrttyǵynan, – dep jaýap berdi. – Reıtıng – baılanysqa túsý arqyly, ıaǵnı barynsha kóp qu­jatty zerdeleýge usynǵan kezde qordyń bastamasy boıynsha beriledi, – dedi «Ekspert RA Kazahstan» reıtıng agenttigi bas dı­rek­torynyń orynbasary. – Jalpy, reıtıngke degen qyzyǵýshylyq bar, keıbir qorlar reıtıng alǵy­sy keledi, biraq qarjy kórset­kish­teri máz emes bolǵandyqtan shyǵar, bul prosedýrany qazir bastaı almaıdy. Senimdilik reı­tın­giniń bolýyna nemese bol­maýyna qaraı qordyń aıqyndyǵy týraly pikir túıýge bola ma? Árıne. Uıymnyń bizben suhbat­tasýǵa daıarlyǵy – ashyqtyqtyń ındıkatory. «Qazaqstan Halyq Bankiniń JZQ» AQ Basqarma tóraıymy­nyń orynbasary Maıra Kıchı­gı­nanyń aıtýynsha, Qor saıasaty ár ýaqytta qorjyndy sapaly us­taý­ǵa baǵyt­taldy jáne solaı bolyp qalady. Halyq Bankiniń Zeınetaqy qo­ryna «Ekspert RA Kazahstan» agent­tigi bergen senimdilik reı­tın­giniń kredıttik reıtıngke esh qatysy joq ekenin atap ótken jón. Senimdilik reıtıngi qara­paı­ym salymshylarǵa arnalsa, kredıttik reıtıng ınvestorlar men kredıtorlardyń uıym qyz­metin baǵalaýyna beriledi. Qazaqstanda JZQ senimdiligin reıtıngileý prosedýrasy erikti bolǵandyqtan, ár salymshynyń mamandardyń bergen baǵalaryna senýine nemese senbeýine quqyǵy bar. Alaıda Qazaqstan qor bır­ja­synyń vıse-prezıdenti Andreı Salıýktiń oıynsha, mundaı reıtıngi bolsa, árıne, sol nemese basqa zeınetaqy qorynyń paı­da­syna tańdaý jasaýǵa bolady. Olga ShÝLBINA. Almaty.