Infografıka • 01 Qańtar, 2026
Sıfrlandyrýdaǵy tyń bastamalar
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev ótken jyly jasandy ıntellekt salasyna erekshe mán berdi. 2025 jyly qyrkúıek aıyndaǵy Joldaýynda naqty tapsyrmalar berip, JI-diń mańyzyn atap ótti. «Úkimet ekonomıkanyń barlyq salasyn jańǵyrtý úshin jappaı jasandy ıntellektini engizý qajet. Qazaqstandy básekege qabiletti el retinde damytamyz desek, jumysymyzdy jańasha tásilmen júrgizýimiz kerek», degen edi Prezıdent. Bul saladaǵy ótken jyly atqarylǵan isterdi gazettiń aldyńǵy sanynda jazǵan bolatynbyz. Bıyl da jasandy ıntellekt jáne sıfrlandyrý salasy qarqyndy damýyn toqtatpaq emes. 3 jyldyń ishinde tolyq sıfrly memleketke aınalý úshin alda IT eksportyn arttyrý, JI-di barlyq salaǵa engizý, barshaǵa qoljetimdi ekojúıe qalyptastyrý mindeti tur. Sondaı-aq JI-diń ıgiligin kórsetetin aýqymdy jobalar naryqqa shyǵarylmaq.
Digital • 31 Jeltoqsan, 2025
Ulttyq JI ortalyǵy – uly murattar bastaýy
Bıyl sıfrlandyrý salasynda aýyz toltyryp aıtarlyqtaı jetistikter men ózgerister kóp boldy. Keler jyly nátıjeli istiń negizi bolatyn bastamalar da bar. Atap aıtatyn bolsaq, Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstrligi quryldy, «JI týraly zań» qabyldandy, Ulttyq jasandy ıntellekt ortalyǵy «Alem.ai» ashyldy.
Bilim • 30 Jeltoqsan, 2025
2025 jyly elimizge shetelden 35 myń stýdent kelgen
Qazirgi tańda joǵary bilim berý salasynda ınternasıonalızasııa úderisi búkil álemde qarqyn alyp keledi. Iаǵnı stýdentter basqa elderge baryp oqýdy jıi tańdaıtyn bolǵan. Mamandardyń dereginshe, 2022 jyly basqa memleketterde oqýǵa ketken stýdentter sany 69 mıllıon adamdy quraǵan. 2030 jylǵa qaraı shetelde bilim alatyn stýdentter sany odan da kóbeıedi, dep jazady Egemen.kz.
Bilim • 30 Jeltoqsan, 2025
Adamdy kúıretetin – kúızelis. Ásirese jasóspirim shaqtaǵy ótpeli kezeńde bul kúı olardy ómir men ólimniń arasyna tirep qoıady. О́zine oryn taba almaǵan, ishki daýsyn eshkim estimegen adam úshin bir sáttik sheshim – qaıtarylmaıtyn qadamǵa aınalýy múmkin. Resmı derekke súıensek, elimiz sýısıd kórsetkishi boıynsha álem elderi arasynda 20-orynda tur.
Bilim • 30 Jeltoqsan, 2025
Ǵylym jáne bilim: nátıje qandaı?
Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi men Oqý-aǵartý mınıstrligi keńeıtilgen baspasóz otyrysyn ótkizdi. Onda mınıstrlik ókilderi saladaǵy atqarylǵan jumystar boıynsha qorytyndy esep berdi.
Bilim • 29 Jeltoqsan, 2025
Bıyl bilimge qarjy jınaıtyndar kóbeıdi
Dástúrli memlekettik bilim berý granttarymen qatar, joǵary bilim alýdyń jańa tetikteri de engizilip jatyr. Memleket basshysynyń tapsyrmasymen ázirlengen erikti jınaqtaýshy bilim berý júıesi osy baǵyttaǵy mańyzdy qadamdardyń biri. Bul júıe 2024 jyldan bastap iske qosylyp, ata-analarǵa balanyń erte jasynan bastap bolashaqtaǵy bilim alýyna qarjy jınaýǵa múmkindik berip otyr. Jańa tetik joǵary bilimge qarjylyq qoljetimdilikti arttyrýǵa jáne bilim berý salasyn uzaq merzimdi turǵyda turaqty damytýǵa baǵyttalǵan.
Ǵylym • 28 Jeltoqsan, 2025
2025 jyly ǵylymdy kommersııalandyrý nátıjesi qandaı?
Ǵylym jáne joǵary bilim vıse-mınıstri Gúlzat Kóbenova Úkimettiń jyldyq esebine arnalǵan baspasóz máslıhatynda otandyq ǵylymnyń kommersııalandyrý baǵytynda nátıjege jetkenin málimdedi.
Ǵylym • 27 Jeltoqsan, 2025
Otandyq zertteýshiler adam tynysyndaǵy asetondy dál anyqtaıtyn jańa sensor ázirledi. Bul tehnologııa bolashaqta dıabetti ınvazıvsiz, ıaǵnı qan almaı anyqtaýdyń qoljetimdi tásiline aınalýy múmkin. Nazarbaev ýnıversıtetiniń «National Laboratory Astana» zerthanasynda júrgizilgen zertteý «Sensors International» jýrnalynda jarııalandy.
Jasandy ıntellekt • 27 Jeltoqsan, 2025
JI startabyn qalaı qurýǵa bolady?
Búginde jasandy ıntellekt tehnologııalary jahandyq ekonomıkanyń negizgi qozǵaýshy kúshine aınaldy. Sarapshylardyń baǵalaýynsha, 2030 jylǵa qaraı jasandy ıntellekt naryǵynyń kólemi 1 trıllıon AQSh dollaryna jetpek. Bul – tehnologııalyq kompanııalar úshin ǵana emes, kásipkerlerge de óz jobasyn naryqqa usynýǵa berilgen múmkindik. Alaıda osy múmkindikti bızneske aınaldyrý ıdeıa aıtýdan áldeqaıda kúrdeli is. Elimizde JI-startaptardy qurýdyń qandaı joly bar, qalaı damytý qajet degen saýaldardyń jaýabyn oqyrman nazaryna usynamyz.
Ǵalam ǵajaptary • 27 Jeltoqsan, 2025
Qazirgi sıfrlyq álemniń negizin qalaǵan tulǵalardyń biri Alan Tıýrıng. Ǵalymnyń eńbekterinde búgingi kompıýter, algorıtm, jasandy ıntellekt uǵymdary alǵash ret qarastyrylǵan.
