Ekonomıka • 11 Maýsym, 2024
Kólik salasyn damytý qaı baǵytta órbıdi?
Elimiz taıaý arada tasymal joldaryn ártaraptandyryp, ońtústik pen soltústik, shyǵys pen batys arasyn jalǵap jatatyn aýqymdy tranzıttik hab qurǵysy keledi. Oǵan sebep te, negiz de kóp. Sarapshylar da jaqyn jyldarda Eýrazııadaǵy tasymal aǵyny kúrt kóbeıedi dep boljap otyr. Alda turǵan mindettiń aýqymdylyǵy sol – qazir qabyldanatyn tıimdi logıstıkalyq sheshim keleshektegi tabys pen qaýipsizdik kepili bolmaq.
Qarjy • 08 Maýsym, 2024
Bankterge buıyratyn 500 mlrd: Qaı qarjy ınstıtýty qatysady?
Biryńǵaı jınaqtaýshy zeınetaqy qorynyń (BJZQ) 500 mlrd teńge kólemindegi qarajaty bank oblıgasııalaryn satyp alýǵa jumsalady. О́z kezeginde qarjy ınstıtýttary ol aqshany bızneske nesıe retinde usynýǵa tıis. Bankterge úsh negizgi talap qoıylady: «V» deńgeıinen tómen emes nesıe reıtınginiń bolýy, menshik kapıtalynyń 60 mlrd teńgeden kem bolmaýy jáne óteý merzimi 7 jyldan aspaıtyn naryqtyq tabystylyqpen oblıgasııa shyǵarý arqyly bızneske nesıe berý.
Qarjy • 06 Maýsym, 2024
Valıýtalyq ıntervensııa jasalmady
Mamyr aıynyń qorytyndysy boıynsha teńge baǵamy 1,2%-ǵa – 1 dollar úshin 447,25 teńgege deıin álsiredi. Qazaqstan qor bırjasyndaǵy saýda-sattyqtyń ortasha kúndik kólemi bir aıda 234 mln dollardan 251 mln dollarǵa deıin ulǵaıdy. Saýda-sattyqtyń jalpy kólemi – 5 mlrd dollar. Ulttyq qordan respýblıkalyq bıýdjetke transfertterdi qamtamasyz etý úshin mamyrda 800 mln dollarǵa valıýta satylǵan.
Ekonomıka • 04 Maýsym, 2024
Múddeler múıisi. Uly Jibek jolynyń jalǵasy – Transkaspıı
Osydan qanshama myń jyl buryn, anyǵyraq aıtsaq, bizdiń dáýirimizge deıingi II ǵasyrda Batys pen Shyǵystyń arasyn jalǵaıtyn Uly Jibek jolynyń dáýiri bastaldy. Qytaıdaǵy Hýanhe ózeniniń ańǵarynan bastaýyn alǵan uly jol Tarym oıpatyn kókteı ótip, Pamır ústirtinen asyp, Ortalyq Azııany, Batys Azııany kesip ótip, Jerorta teńiziniń shyǵys jaǵalaýyna deıin jetti. Ǵalymdar esebinshe, jalpy uzyndyǵy 12 myń shaqyrym bolǵan desedi. VI-VII ǵasyrlarda Jetisý men elimizdiń ońtústigi arqyly ótetin baǵyttyń tıimdiligi arta túsken. Bizdiń zamannyń uly joly – Transkaspıı halyqaralyq kólik marshrýty (THKM) bolatyn syńaıly. Muny keı kezde Orta dáliz dep te júrmiz. Bul baǵyt ta bastaýyn Qytaıdan alady. Lıanıýngan portynan bastalǵan marshrýt Qorǵas qurǵaq portyna, Dostyq beketine taıap keledi, odan ári taýar tıelgen vagondar Aqtaý men Quryq porttaryna jetkiziledi. Tizbek ári qaraı Ázerbaıjan, Grýzııa jáne Túrkııa topyraǵynda jalǵasyp, Qara teńiz arqyly Eýropaǵa shyǵady. Transkaspııdiń de uzyndyǵy 12 myń shaqyrymǵa shamalas. Uly Jibek joly arqyly bir kezderi san alýan taýar, ásirese jasmın sýy men ambra, kilem men mata, gaýhar men pil súıegi, altyn quıma men qaýyn-qarbyz tolassyz tasymaldanypty. Árıne, eń basty taýar – jibek edi. Qazir de Transkaspıı arqyly taýardyń túr-túri tasylady. Solardyń ishindegi eń asyly da baǵalysy – qazirgi jibegimiz – munaı. Uly Jibek jolynyń boıynda Qulan, Aspara, Almaty, Talhır, Saýran, Syǵanaq, Ispıdjab sııaqty kórkem shaharlar boı kóterdi. Qazirgi Transkaspıı jelisi túsip jatqan ólkelerdiń de ón boıyna qan júgirip, ınfraqurylym jaqsardy. Jańa temirjol ótkelderi, jańa porttar men beketter turǵyzylyp, saýda ortalyqtary kópfýnksıonaldy qatynasty kúsheıtti. Eń mańyzdysy – VI ǵasyrdaǵy Túrik qaǵanaty, XIII ǵasyrdaǵy Shyńǵys han ımperııasy, al XIV ǵasyrdaǵy Temip ımperııasy Uly Jibek jolynyń boıynda taramdalyp jatqan búkil joldy baqylaýyna alsa, búginde Transkaspııdi de, baıyrǵy alyp ımperııalardyń zańdy murageri Qazaqstan tarapy bas bolyp damytyp, marshrýtqa qatysty barlyq is-sharany elorda tórinen retteýge atsalysyp otyr.
Saýda • 01 Maýsym, 2024
29 mamyrda Máskeýde ótken Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııa keńesiniń otyrysynda kedendik retteý, salyq jáne dárilik preparattar salasyndaǵy birqatar rásim boıynsha sheshimder qabyldandy. Qazaqstandyq delegasııany Premer-mınıstrdiń orynbasary Serik Jumanǵarın basqaryp bardy.
Qoǵam • 01 Maýsym, 2024
Jylqy sharýashylyǵy ınstıtýty qurylady
Aqtóbe aýyl sharýashylyǵy stansasynyń bazasynda jylqy sharýashylyǵy ınstıtýty qurylady. Aqtóbe oblysyna jumys sapary kezinde vıse-premer Serik Jumanǵarın jergilikti aýyl sharýashylyǵy tájirıbe stansasyna (AShTS) bardy.
Ekonomıka • 31 Mamyr, 2024
Negizgi ekonomıkalyq kórsetkish
Ulttyq bank sarapshylar qaýymdastyǵy arasynda júrgizilgen kezekti makroekonomıkalyq saýalnamanyń nátıjelerin jarııalady. Saýalnamanyń negizgi parametrleri – Brent markaly munaıdyń baǵasy, el ekonomıkasynyń ósýi, ınflıasııa, bazalyq mólsherleme, taýar jáne qyzmetterdiń eksporty men ımporty, sondaı-aq ulttyq valıýta baǵamy.
Qoǵam • 31 Mamyr, 2024
Eýrohattamanyń ereksheligi nede?
2024 jylǵy 1 qańtardan bastap saqtandyrýdyń mindetti synyptary boıynsha azamattar saqtandyrý tólemin alýǵa onlaın júginýge quqyly. Saqtandyrý uıymdary qurǵan sıfrlyq servıster tutynýshyǵa saqtandyrý uıymynyń keńsesine barýǵa ýaqyt jumsamaı, qujattardyń eń az toptamasyn usyna otyryp, ózi kórsetken banktik shotqa saqtandyrý tólemin qashyqtan alýǵa múmkindik beredi.
Nesıe • 25 Mamyr, 2024
Kásipker nesıege qanshalyqty muqtaj?
Bıznes tarapynan bank nesıesine degen suranys ulǵaıa túsken. Shaǵyn bıznestiń ótinimi 786 myńǵa deıin ósken. Orta jáne iri kásipkerliktiń de úlesi joǵary. Keı bankterdiń táýekel profıline qoıylatyn talaptardy qaıta qaraýy nesıe berilý kórsetkishin jaqsartqan syńaıly. Ulttyq banktiń (UB) málimdeýinshe, memlekettik baǵdarlamalar aıasynda qarjylandyrýdy qaıta bastaý orta bıznes tarapynan suranysqa oń áserin tıgizdi.
Qoǵam • 22 Mamyr, 2024
Basty qatyrǵan baspana... Ákim siresken seńdi buzýǵa kiristi
Baspana kim-kimge de kerek-aq, biraq joıdasyz qurylystyń paıdasynan zııany basym. Ony keıingi kezde bile bastadyq. Qazir qala qurylysy tóńireginde túıtkil kóp. Jaqynda qala ákimi Jeńis Qasymbek qordalanǵan máselelerdi qorytyp, núktesin qoıdy. Buljymas tártip, qatań tyıym endi kúshine enetin shyǵar.
