Ǵalym
Ádebıet • 31 Qazan, 2025
Shyǵarmashylyq zerthana: Ǵalym Jaılybaı óleńdi qalaı jazady?
Shyǵarmashylyq zerthana týyndynyń jazylý sebebin, qalamgerdiń sol sáttegi kóńil aýanyn, jazýshy eńbegine tán belgi-erekshelikterdi arqaý etedi. Bul joly biz aqyn, Abaı atyndaǵy memlekettik syılyqtyń ıegeri Ǵalym Jaılybaıdyń kórkemdik keńistigine boılaıtyn bolamyz.
Oqıǵa • 24 Qazan, 2025
Jas ǵalymdarǵa páter kilti tabystaldy
Respýblıka kúninde 16 jas ǵalymǵa páter sertıfıkattaryn saltanatty túrde tabystady. Bul týraly Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi habarlady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Prezıdent • 24 Qazan, 2025
Birqatar ǵalym memlekettik syılyqqa ıe boldy
Prezıdent QR-nyń ál-Farabı atyndaǵy ǵylym men tehnıka, A.Baıtursynuly atyndaǵy gýmanıtarlyq ǵylymdar salasyndaǵy 2025 jylǵy memlekettik syılyqtaryn berý týraly Jarlyqqa qol qoıdy, dep habarlaıdy Egemen.kz Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Tabıǵat • 20 Qazan, 2025
Botanıka ınstıtýtynyń ǵalymdary ósimdikterdi qorǵaý jobalaryn iske asyryp jatyr
Qazirgi kezde elimiz óńirleri boıynsha ósimdikterdi zertteý jáne saqtaý boıynsha úlken jumystar jalǵasyn taýyp keledi. Almaty qalasynyń О́ńirlik kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken baspasóz konferensııasynda Botanıka jáne fıtoıntrodýksııa ınstıtýtynyń joǵary ósimdikter florasy zerthanasynyń meńgerýshisi Polına Veselovanyń aıtýynsha, 2023 jyly «О́simdik álemi týraly» zań qabyldanǵannan keıin Qazaqstanda ósimdikterdiń esebi – ıaǵnı flora kadastrlaryn jasaý bastaldy. Ǵalymdar sırek kezdesetin jáne joıylyp bara jatqan ósimdikterdi anyqtap, olardy qorǵaý baǵytynda jumys istep jatyr.
Tulǵa • 09 Qazan, 2025
Ǵalymjan Elshibaıdyń bederli belesi
Túrkistan qalasynda belgili jýrnalıst, aqyn Ǵalymjan Elshibaıdyń «Qalamǵa qonǵan qut» atty shyǵarmashylyq keshi ótedi, dep jazady Egemen.kz.
Jasandy ıntellekt • 03 Qazan, 2025
Ǵalymdar JI arqyly jalǵan aqparatpen kúresetin qural ázirledi
Memleket basshysynyń jasandy ıntellekti damytý týraly tapsyrmasyna oraı ǵalymdar jalǵan aqparatpen kúrestiń jańa quraly - «RasInfo» mobıldik sıfrly saýat ashý resýrsyn ázirledi. Jalǵan aqparatqa qarsy kúreske arnalǵan jasandy ıntellekt negizindegi alǵashqy biregeı resýrs «RasInfo» mobıldik qosymshasy qazirden bastap qoldanýshylarǵa qoljetimdi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Tarıh • 03 Qazan, 2025
Jambyl Artyqbaev: Dáıeksiz daqpyrtty tarıhqa engizý – ǵylymǵa jasalǵan qııanat
Tarıh – tek ótkendi baıandaý emes, ol halyqtyń bolmysyn, ulttyq sanasyn aıqyndaıtyn irgeli ǵylym. Alaıda sońǵy jyldary tarıhty, shynaıy derekti burmalaıtyn tendensııa paıda boldy. Osy oraıda kásibı tarıhshylar qoǵamda tarıhı mıfterge tosqaýyl qoıýdyń jolyn qarastyrýǵa shaqyrady (О́mir Tuıaqbaı maqalasynyń izimen).
Ǵylym • 22 Qyrkúıek, 2025
Ǵalymdar júrek aýrýynyń aldyn alatyn platforma jasady
Otandyq zertteýshiler júrek-qan tamyrlary aýrýynyń aldyn alýǵa arnalǵan platforma jasap shyǵardy. Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń ǵalymdary ázirlegen «Zhurek AI» platformasy derttiń qaýiptiligin erte anyqtaýǵa múmkindik beredi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ǵylym • 22 Qyrkúıek, 2025
Otandyq ǵalymdar «aqyldy agronom» oılap tapty
Bul elimizdegi agroónerkásiptik keshenniń bolashaǵyn ózgertetin, jer men egistikterdiń jaǵdaıyn taldaý úshin drondardan alynǵan derekterdi jasandy ıntellekt algorıtmderimen biriktiretin sıfrlyq júıeniń jobasy retinde qolǵa alynǵan, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ǵylym • 16 Qyrkúıek, 2025
Halyqaralyq mamandar ıadrolyq fızıkanyń jetistikterin talqylady
Almatyda arheologııa men ıadrolyq tehnologııalarǵa arnalǵan «Arheologııalyq zertteýlerde jaratylystaný-ǵylymı ádisterdi qoldaný» taqyrybynda halyqaralyq konferensııa ótip jatyr, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Álem • 03 Qyrkúıek, 2025
Qytaı ǵalymdary ǵaryshqa arnalǵan kir jýǵysh mashına jasap shyǵardy
Qytaı zertteýshileri astronavttarǵa arnalǵan shaǵyn kir jýǵysh mashına oılap tapty. Salmaǵy nebári 12 keli bolatyn qurylǵy ýltrausaq tuman men ozon tehnologııasyn qoldanyp, bir sıklde bar-joǵy 400 mıllılıtr sýdy paıdalana otyryp kıimdi tazartady, dep habarlaıdy Egemen.kz South China Morning Post basylymyna silteme jasap.
Ǵylym • 13 Tamyz, 2025
Otandyq ǵalymdar sý elektr stansasyn jasady
Elimizdiń zertteýshileri qurastyrǵan shaǵyn sý elektr stansasy synaqtan ótti. Qondyrǵy jerasty uńǵymalyq shaımalaý ádisimen ýran óndiretin kásiporynǵa ornatyldy. Stansa tot baspaıtyn bolattan jasalǵan jáne tolyqtaı germetıkalyq, korrozııaǵa tózimdi qaptamamen qorǵalǵan. Qural eritindi júretin qubyrǵa tikeleı ornatylady da, aǵyn qozǵalysynan elektr energııasyn óndiredi, tipti agressıvti ortada da jumys isteı alady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Qoǵam • 07 Tamyz, 2025
Onomast ǵalymdar Batys Qazaqstan oblysynda
Oral qalasynda «Tarıhı-dıahronııalyq ádisti qoldaný arqyly onomastıkalyq ataýlardy júıelendirý qyzmeti» atty respýblıkalyq joba boıynsha keńes ótti dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ǵylym • 25 Shilde, 2025
Qazaqstandyq ǵalymdar jańa ınnovasııalyq qondyrǵy oılap tapty
Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ ǵalymdary ázirlegen fermerlik ónimderdi óńdeýge arnalǵan «Dayar 20» mobıldi lıofılızasııalyq qondyrǵysy aýylsharýashylyǵy ónimderin tabıǵı qalpynda, sapasyn joǵaltpaı, uzaq ýaqytqa saqtaýǵa múmkindik beredi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Aımaqtar • 24 Shilde, 2025
QazUÝ bazasynda jer ústi spýtnıktik stansasy ornatylady
Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ ǵalymdary Haınan spýtnıktik derekter ortalyǵy jáne Qytaıdyń Soltústik-batys polıtehnıkalyq ýnıversıtetimen birlesip jerústi spýtnıktik stansasyn ornatady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Tulǵa • 01 Shilde, 2025
Ǵylymǵa ólsheýsiz úles qosqan ǵalym ómirden ótti
Qanysh Sátpaevtyń urpaǵy Álıma Jarmaǵambetova ómirden ozdy. Bul týraly Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstri Saıasat Nurbek jazdy. Álıma Qaınekeıqyzy – hımııa ǵylymdarynyń doktory, Ulttyq ǵylym akademııasynyń Katalız jáne elektrohımııa ınstıtýtynda laboratorııa meńgerýshisi qyzmetin atqarǵan, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ǵylym • 02 Maýsym, 2025
Qordaıdyń qońyr jeline kekilin taratyp ósken áıgili ǵalym Muhtarbaı О́telbaev týǵan jeri Tarazǵa keldi. Jáı kelgen joq, áıgili matematık, ǵalamdyq deńgeıdegi ǵalymnyń «Oılan, tap!» olımpıadasynyń qurmetti qonaǵy boldy. Bir sózben aıtqanda jergilikti bılik tórtkúl dúnıe tanyǵan ǵalymǵa qurmet kórsetti, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Oqıǵa • 23 Mamyr, 2025
Búgin – Kemel Aqyshev dúnıege kelgen kún
Tup-týra 101 jyl buryn qazaq arheologııasynyń atasy atanǵan ǵalym, «Altyn adamdy» alǵash tapqan arheolog, Qazaqstan memlekettik syılyǵynyń laýreaty, tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor, Qazaqstan ǵylymyna eńbegi sińgen qaıratker Kemel Aqyshev dúnıege keldi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ǵylym • 14 Sáýir, 2025
Ǵalym Shymkentti dotasııadan shyǵarýdyń jolyn usyndy
Prezıdent janyndaǵy Ulttyq quryltaı múshesi, Qazaqstannyń Memlekettik syılyǵynyń laýreaty, ekonomıka ǵylymdarynyń doktory, professor Orazaly Sábden Jumabek Táshenevtiń 110 jyldyǵyna oraı Shymkentte uıymdastyrylǵan respýblıkalyq konferensııada «Álem, Abaı jáne Qazaqstannyń sara joly» atty taqyrypta baıandama jasaǵan edi. О́z sózinde ǵalym qazaqtyń sulý jeri Kóksheniń Býrabaıynda ótken IV Ulttyq quryltaıǵa baılanysty óz pikirin bildirdi, dep jazady Egemen.kz.
Ǵylym • 11 Sáýir, 2025
Astanada I Respýblıkalyq «Jas ǵalym» forýmy ótti
Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde I Respýblıkalyq «Jas ǵalym» forýmy ótti, oǵan Qazaqstannyń túkpir-túkpirinen 300-den astam jas ǵalymdar jınaldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Jemqorlyq • 10 Sáýir, 2025
Holdıngti tonap, muhıt asyp ketken ǵalym da bolǵan - Prezıdent
Memleket basshysy ǵalymdarmen kezdesýinde Táýelsizdiktiń alǵashqy jyldarynda ǵylymǵa basa mán berilmegenin, kóptegen ǵalymnyń basqa salaǵa aýysyp ketkenin aıtty, dep jazady Egemen.kz.
Marapat • 10 Sáýir, 2025
Prezıdent bir top ǵalymdy memlekettik nagradamen marapattady
Bul týraly Aqordanyń baspasóz qyzmeti jazdy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Prezıdent • 10 Sáýir, 2025
Ýnıversıtetter tyń jańalyqtardyń bastaýynda turýǵa tıis - Prezıdent
Bul týraly Prezıdent ǵalymdarmen kezdesýinde aıtty, dep habarlaıdy Egemen.kz Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Prezıdent • 10 Sáýir, 2025
Toqaev ǵalymdarmen kezdesýde álemdik ahýalǵa toqtaldy
Bul týraly Aqordanyń baspasóz qyzmeti jazdy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Prezıdent • 10 Sáýir, 2025
Memleket basshysy ǵalymdardy marapattaý rásimine qatysty
Prezıdent Ǵylym kúni qarsańynda ǵalymdarmen kezdesip, kásibı merekesimen quttyqtady. Qasym-Jomart Toqaev ǵylymnyń ár salasynda tabysty eńbek etip, memleketimizdi órkendetýge atsalysyp júrgen azamattarǵa rızashylyǵyn bildirdi, dep habarlaıdy Egemen.kz Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Marapat • 10 Sáýir, 2025
Ǵalymdar memlekettik nagradalarmen marapattaldy
Prezıdenttiń Jarlyǵymen bir top ǵalym memlekettik nagradalarmen marapattaldy, dep habarlaıdy Egemen.kz Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Bilim • 11 Naýryz, 2025
Elimizde jas ǵalymdardy qoldaý qalaı júzege asyrylady
Ǵylymdy damytý – Qazaqstan úshin basty basymdyqtardyń biri. Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha ǵylymı zertteýlerdi qarjylandyrý ulǵaıtyldy, ǵylymı uıymdar jańǵyrtylýda, sondaı-aq shetelde taǵylymdamalar sany artýda, bul ǵylymdy jastar úshin tartymdy etedi jáne halyqaralyq yntymaqtastyqty damytýǵa jáne zertteý ınfraqurylymyn nyǵaıtýǵa yqpal etedi, dep habarlaıdy Egemen.kz Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrliginiń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Oqıǵa • 06 Naýryz, 2025
Ǵalym áıelderge Naılıa Bazanova atyndaǵy marapat tabystaldy
Ǵylym ordasynda Halyqaralyq áıelder kúni qarsańynda Prezıdent janyndaǵy Ulttyq ǵylym akademııasy alǵash ret ǵalym áıelderge arnalǵan akademık N.Bazanova atyndaǵy marapat tabys etildi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Kórme • 05 Naýryz, 2025
Maǵrıpa Jylqybaeva murasyna arnalǵan kórme ashyldy
Almatydaǵy Memlekettik ortalyq mýzeıde jaratylystanýshy ǵalym Maǵrıpa Jylqybaevanyń 80 jyldyq mereıtoıyna arnalǵan «Altyn adamnyń murasy» atty tanymdyq kórme ashyldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Oqıǵa • 28 Aqpan, 2025
Almatyda ǵylym salasyndaǵy syılyqtar men memlekettik ǵylymı stıpendııalardyń byltyrǵy jylǵy laýreattary marapattaldy. Is-sharaǵa Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstri Saıasat Nurbek, Prezıdent janyndaǵy UǴA Prezıdenti Aqylbek Kúrishbaev, ǴZI jáne joǵary oqý oryndary basshylary, zııaly qaýym ókilderi, ǵalymdar men oqytýshylar qatysty.
