• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Aımaqtar 28 Sáýir, 2017

Erlik eshqashan eskirmeıdi

650 ret
kórsetildi

El tarıhynda erekshe ataýly kúnder bar. Olar zor mánge ıe. Máselen, 16 jeltoqsan − Táýelsizdik kúni ár qazaqstandyq úshin qymbat, qasterli. Sondaı-aq, máńgilik umytylmas kúnder bar. Keshegi Ishki ásker, búgingi Ulttyq ulan úshin ol − 7 sáýir. Dál osy kúni, 1995 jyly qazaqstandyq Ishki áskerdiń jaýyngerleri tájik-aýǵan shekarasynda qaıtpas qaısarlyq pen erliktiń eren úlgisin kórsetken bolatyn. Amal qansha, muzdaı qarýlanǵan lańkestermen keskilesken sol shaıqasta 17 jaýynger oqqa ushyp, 34-i jaraqat aldy. Olardy umytpaý, erlikterin urpaqtan urpaqqa jetkizý − bizdiń basty maqsatymyz.

Soǵan oraı Ulttyq ulanda bul kún jyl saıyn «Erlikke taǵzym kúni» bolyp atalyp ótedi. Eske alý sharalary, eldi, óskeleń jas ur­paqty eldikke, erlikke, birlikke shaqy­rýǵa arnalǵan taǵylymdyq shara­lar jer-jerde, respýblıka boıynsha ár áskerı bólimde uıymdas­tyrylady. Máselen, 7 sáýir kúni Almatyda erek­she áserli sharalarǵa toly boldy. Ult­tyq ulannyń «Ońtústik» óńir­lik qolbasshylyǵy 5571 áskerı bóliminde el úshin ot keshken er­lerdi eske alý sharasy ótti. Onda sóz alǵan «Ońtústik» óńirlik qolbas­shylyǵynyń kolbasshysy general-maıor Qaırat Aqtanov:   «Kórshińniń úıinde shý shyqsa, sen de tynysh jata almaısyń. Toqsanynshy jyl­dar­dyń almaǵaıyp jyldarynda da jaǵdaı osylaı bolyp edi. Kórshi tájik-aýǵan shekarasynda soǵys oty ý­shyǵyp turdy. Kúnde qan tógilý, qandy qasap, ot keshý. Osy tusta biz­­diń eldiń myńdaǵan jastary da TMD mem­leketteri ara­synda ja­salǵan halyqaralyq ke­lisim aıasynda osy otty núkteden tabyldy, taý ha­lyqtaryna tynysh­tyq tilep, ishteı qan juta aqqan qart Pıandj ózeniniń j­a­ǵasyn bas­ty. Sol qantógiste er­likpen antqa adal­­dyqtaryn dálel­de­gen qazaq­stan­­d­yq aldaspan namysty 7-shi ro­ta­­­nyń jaýjúrek jigitteriniń qaı-qaı­synyń bolsyn batyrǵa laıyq orny bar. Olar bizdiń máńgilik jadymyzda», dedi.

Sonymen qatar, osy kúni Qor­ǵanys mınıstrligi Qurlyq ásker­leri­niń ınstıtýtynda «Erlik kúni» aıryqsha atap ótildi. Oǵan aýǵan soǵysy men ózge tájik-aýǵan shekarasy qaqtyǵysynyń arda­ger­le­ri, eli­mizdegi Tájikstan elshi­li­gi­niń ás­kerı attashesi, oqý ornynyń bas­­shy­lyǵy men kýrsanttary qa­tys­ty.

Aldymen sharany uıym­das­ty­rýshy retinde sóz alǵan «Ardager» Aýǵan soǵysy jáne jergilikti qaq­ty­ǵystardyń ardagerleri men mú­ge­dekteriniń respýblıkalyq qo­ǵam­dyq odaǵynyń tóraǵasy, za­pas­­taǵy pod­polkovnık Serikbaı Baı­mol­dı­nov: «Tájik-aýǵan sheka­ra­syn­daǵy sol qaraly oqıǵaǵa bıyl 22 jyl to­lyp otyr. Qaıt­ken­men, qaısar ul­da­rymyz aıqyn basymdyqpen toıtarys ta­nytqan jaýǵa barynsha tótep be­rip, jaýyngerlik borysh­taryn ójet­tikpen ótkerdi. Aby­roıdy taptat­paı, antqa degen adal­dyqtaryn tanytty. Ishki ásker jaýyngerleriniń erlik isterin Elbasy – Qazaqstan Res­pýblıkasy Qarýly Kúshteriniń Joǵarǵy Bas qolbasshysy N.Á.Nazar­baev ta jo­ǵary baǵalap «Qazaq­standyq batalonnyń sarbaz­dary Táýelsiz Memleketter Dos­tas­tyǵy syrtqy shekarasynyń tájik-aý­ǵan bóligin erlikpen kúzetti. Boz­daqtarymyz mem­leketimizdiń qaý­ip­siz­digin saq­taý jolynda janyn pıda etti. Olar bizdiń beıbitshiligimiz ben ty­nysh­ty­ǵymyzdy qorǵady», degen bola­tyn. Sol ýaqyttan beri sol 17 jaý­yngerdiń erligin Ulttyq ulan ylǵı 7 sáýirde atap ótip keledi. Ol erlerimiz eń áýeli búkil elimizdiń senip tapsyrǵan senimin aqtady. Son­dyqtan da men jáne bizdiń ardagerler qaýymdastyǵy osy kúndi «Erlik kúni» dep belgilep, er­likti dáripteıtin sharalardy eli­mizdegi barlyq qorǵanys sala­sy­­nyń ujymdarynda ótkizýdi usynyp otyrmyz. Osy usyny­symyzdy qoldap, óskeleń urpaq­qa taǵ­ylymdy tárbıe bolatynyn jete tú­sinip, osyndaı sharany ótkizýge at­salysyp otyrǵan Qur­lyq ás­kerleri áskerı ınstı­týtynyń bas­shylyǵyna alǵysymdy bil­dire­min. Endigi jyldardan bastap bul ataýly kún «Erlik kúni» elimiz boıynsha búkil Otan qorǵaýshy jurt­shy­lyqtyń ortaq sharasy bolyp ótetinine kámil senemin», dedi.

Munan soń sóz alǵan Tájikstan elshiliginiń áskerı attashesi polkovnık Maqsutjan Jumaev qazaq­stan­dyq jaýyngerlerdiń tájik halqyna degen baǵa jetpes kómegi úshin 2007 jyly Dýshanbe qalasynda úlken monýment ornatylǵanyn atap ótti. Sol erlik oqıǵasynyń kózi tiri kýágerleri − Ulttyq ulannyń ar­dagerleri, zapastaǵy polkovnık Erlan Aldanazarov, zapastaǵy pod­polkovnık Qaırat Ǵusmanov jı­nalǵan qaýym aldynda sol bir qıyn qystaý kúnder jaıly este­lik­te­rimen bólisip, taǵylymdy áńgime órbitti.

Shara sońy patrıottyq rýhta shyrqalǵan ándermen jalǵasty. «Erlik kúni» jaıly bizben óz pi­ki­rin bólisken «Ońtústik» óńirlik qol­basshylyǵy qolbasshysynyń tár­bıe jáne áleýmettik-quqyqtyq ju­mystar jónindegi orynbasary polkovnık Sabyrjan Sú­leımenov: «Batyrlarymyzdy ulyq­­taý − hal­qy­myzdyń sal­­ty. Biz esh ýaqytta da el úshin janyn pıda etken arysta­ry­­myzdy umyt­paýymyz kerek. Qaı­ta sol er­lerdiń erlik isterimen jas ur­paq­ty otansúıgishtik rýhta tár­bıe­leı bilýimiz qajet. Buǵan deıin 7 sáýir bozdaqtarǵa taǵzym etý kú­ni bolyp keldi. Endi ol «Erlik kú­ni­ne» aınalǵaly otyr. Tóbemizde máń­­gilik beıbit aspan ornasyn dep ti­leımin. Bala jylap, ata-ana qa­ı­ǵyrmasa eken. Sol urysta qaza tap­qan jaýjúrek jigitterimizdiń qaı-qaısy bolsa da batyr ataǵyna laıyq. Olardyń rýhtaryna myń taǵzym etemin», dedi.

Arman ÁÝBÁKIROV,

maıor

ALMATY