Elimizde sońǵy jyldary qurylys jumystary erekshe qarqyn alyp keledi. Qalany bylaı qoıǵanda, dalada, aýyl-aımaqtarda da kóptep turǵyn úıler, basqa da áleýmettik nysandar turǵyzylyp jatyr. Qazaq dalasyn qaq jaryp ótip, alyp elderdiń barys-kelisin jaqyndata túsken, el tirshiligine erekshe serpin, shýaq berip, saýda-sattyqqa jańasha jaǵdaı jasaǵan «Batys Eýropa – Batys Qytaı» halyqaralyq kólik dálizi de ǵasyr qurylysyna balanyp otyr. Osydan-aq bizdiń elde qurylys materıaldaryna degen suranystyń tipten joǵary ekenin aıtpaı-aq sezesiń.
Sonyń ishinde elimizdegi qurylys kompanııalarynyń sementke degen suranysynyń 15 paıyzǵa jýyǵyn Jambyl oblysyndaǵy «Jambyl sement óndirisi kompanııasy» JShS qamtamasyz etip otyr. Bul – Qazaqstan men Fransııanyń birlesip, óte sátti júzege asyrǵan ınvestısııalyq jobalarynyń biri. Bulaı dep aıtýǵa birneshe sebep bar. Zaýyttyń qurylysy az ýaqyttyń ishinde aıaqtaldy. Iаǵnı, qysqa merzimniń ishinde kásiporyn tolyq óndiristik qýatymen jumys isteýge qol jetkizdi.
Osy jobany qolǵa alǵan Fransııa eliniń «Vıkat» kompanııasy týraly azdy-kópti aıta keter bolsaq, onyń irgetasyn alǵash ret Lýı Vıka HIH ǵasyrda qalaǵan eken. Ol 1817 jyly túrli qospalardan qazirgi paıdalanyp júrgen sementti oılap tapqan ınjener. Búginde birneshe memlekette sement zaýyttary bar. Ádette, ınvestorlar bıznesin órkendetý úshin osy salaǵa oń kózimen qaraıtyn elderge qarjy salady. Fransýz kompanııasynyń Qazaqstanǵa qadam basýyna elimizdegi kásipkerlikke degen keń jaǵdaıdyń áser etkeni anyq.
– Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń jeke qadaǵalaýynyń arqasynda jáne Qazaqstan Úkimetiniń qoldaý kórsetýi nátıjesinde osy óndiristik qýattylyqqa qol jetkizdik. Mundaǵy ınvestısııalyq tartymdylyq pen jumys isteýge qolaıly jaǵdaı óndiristi bir sát te toqtatpaı, qaıta órkendetýge múmkindik berip otyr. Zaýyt kezekti jóndeý jumystary kezinde ǵana toqtaıdy, qalǵan ýaqytta sement óndiredi, – deıdi bul jóninde sement zaýytynyń dırektory Anatolıı Medıýkov.
Elimizde «Jambylsement» brendin qalyptastyrǵan kásiporyn byltyr 1 mılııon tonnadan astam sement óndirdi. О́ndiristik qýattylyǵy jylyna 1 mıllıon 200 myń tonna. Sementti qurǵaq ádispen shyǵarady. О́zindik qunyn azaıtatyn bul ádisti paıdalanýǵa jergilikti shıkizat múmkindik berip otyr. «Jambylsement» ár kez sapasymen maqtanady. Baǵasy da arzan. Sementke qajet shıkizatty alystan tasymaıdy, jergilikti jerde mol qory bar. Al ınjener-operator Nıkolaı Gepnerdiń aıtýyna qaraǵanda, olar birneshe eldegi osyndaı óndiris oryndaryn aralap kóripti. «Osydan keıin eń ozyq tehnologııa osy bizdiń zaýytta dep aıta alamyn. Barlyq jumysty osy bir jerden basqaramyz. Kásiporyn barlyq ekologııalyq talaptarǵa jaýap beredi. Sementtiń sapasyn ár óndiristik saty saıyn tekserip otyramyz», deıdi ol.
Eń bastysy, búgingi kúni bul zaýyt ónimin qaıda satamyn dep qınalmaıdy. Elimizge keńinen tanymal «Jambylsement» ónimin Almaty, Astana jaqtan kelip, aldyn ala kelisimshartpen alyp ketedi eken. Zaýyt ónimi «Batys Eýropa – Batys Qytaı» halyqaralyq kólik dáliziniń qurylysyna da kóptep paıdalanylyp jatyr. Jambyl oblysynyń ákimi Kárim Kókirekbaev jaqynda zaýytqa barǵan saparynda jergilikti turǵyndardy jumysqa kóptep tartý máselesin kótergen bolatyn. Búginde kásiporynda 300-den astam adam eńbek etedi. Deni jergilikti azamattar. Tirligi alǵa basyp, tasy órge domalaǵan kásiporyn Myńaral kentinde úlken áleýmettik jobalardy qolǵa alǵan. Buǵan deıin qyzmetkerlerine arnap shaǵyn aýdan turǵyzǵan bolsa, endi aldaǵy ýaqytta ony keńeıtpek josparlary bar.
Oralhan DÁÝIT,
«Egemen Qazaqstan».
Jambyl oblysy.
Sýretti túsirgen
Aqádil RYSMAHAN.