Eńbek pen eńbekaqy quqy

Rasynda, qarapaıym ju­mys­­shylardyń quqyǵyn qor­ǵaý­­dyń mańyzy zor. Eńbek qaty­nastaryn retteý máselesi qaı kezde de ózektiligin joı­ǵan emes. О́ńirdegi myń­nan asa kásiporynda qyzmet at­qa­ryp júrgen qarapaıym aza­mattardyń jalaqysy kóńil kónshite me? Olardyń eńbek­aqysyn arttyrý boıynsha naqty qandaı jumystar atqa­ry­lyp jatyr?

«Osy jyldyń 9 aıynda atqa­rylǵan jumys qory­tyn­dy­­syna zer salsaq, oń nátıje qalyp­tasqanyn baıqaımyz. Resmı aqparatqa sáıkes jyl basynan beri oblystyń 1 268 kásipornynda 22 073 qyz­metkerdiń jalaqysy orta eseppen 19,1 paıyzǵa kó­te­­rilgen. Naqty atap aıtar bolsaq, 2023 jyldyń 1 qań­tarynan bas­tap «Qaz­fos­fat» JShS ózine qarasty fılıal­dardaǵy barlyq qyz­met­keriniń jalaqysyn 50 myń teńgege, al 1 maý­symnan 30 myń teńgege kóterdi. Sondaı-aq 2024 jyldan bastap shynaıy ınflıasııa qunyn eskere otyryp, jalaqyǵa qo­sym­sha jyl saıyn qo­sylyp otyrady», deıdi ob­lystyq eńbek ınspeksııasy basqarmasynyń basshysy Jarylqasyn Aıtaqov.

Basqarma basshysy kel­tir­gen derekke júginsek, «Evro­Hım» JShS qańtar aıy­nan bas­tap qyzmetkerlerdiń tarıf­tik tólemaqysyn 12,2 paıyzǵa kóbeıtken. Sondaı-aq toqsandyq syıaqyny 25 paıyzdan 40 paıyzǵa deıin ulǵaı­týdy josparlap otyr.

«Buǵan qosa­ «Taraz­ener­go­or­talyq» AQ-da osy jyl­dyń 1 qańtarynan bastap jylý energııasy boıynsha kórsetiletin qyzmettiń tarıfi 17 paıyzǵa ósip, jumys­shy­lardyń jalaqysy 10 pa­ıyzǵa kóterildi. Sondaı-aq «Jambyl sement óndiristik kom­panııasy» JShS, «1000-Aral» JShS jáne «Myń­aral kompanııa» JShS osy jyldyń 1 qańtarynan bas­tap jumysshylardyń aılyq jalaqysyn 20 paıyzǵa, «Ta­raz qant zaýyty» JShS 10 paıyzǵa arttyrdy. Beı­res­mı jumyspen qam­tyl­ǵan 1 159 jumys berýshiniń qaramaǵyndaǵy 3 622 qyz­metkerdiń eńbek qatynas­ta­ry zańdastyrylyp, kóleń­keli ekonomıkadan shyǵa­ryl­dy», deıdi J.Aıtaqov máseleniń mánisin túsindirip.

Onyń aıtýynsha, eńbek nary­ǵyn sıfrlandyrý ju­mys­tary sátimen iske asyrylyp jatyr. Sondaı-aq E-HR júıesine eń­bek sharttaryn engizý jumysy da biriz­dendirilgen. Ilgeride 185 057 ju­mysshynyń eńbek sharty en­gizil­megen bolsa, onyń 161 800-niń eńbek sharty aqparattyq júıege engizilip, naqty kórsetkish búginde 87 paıyzdy qurap otyr.

«Bizben tyǵyz qarym-qa­tynasta jumys istep júrgen áleýmettik áriptes­te­rimiz oblystyq kásiptik odaqtar ortalyǵy men oblystyq jumys berýshiler oda­ǵy­nyń da eńbegi zor. Ási­rese áleýmettik-eńbek qaty­nas­tary jónindegi úsh­jaqty komıssııa arqyly kóp­­tegen másele oń sheshimin ta­ýyp jatyr. Bizdiń maq­sa­ty­­myz – eńbek zańnama­sy­nyń buzylýyna baılanysty ákimshilik sharalar qabyldaý emes, kerisinshe qalyptasqan ahýaldy shıelenistirmeı, aldyn alý. Kelissózder júrgizý, áleýmettik jaýapkershilik sharalary arqyly jáne tatýlastyrý tetikteri arqy­ly problemany sheshý ju­mys­tary oń nátıje bere bastaǵany kóńil qýantady. Barlyq deńgeıdegi áleýmettik áriptestik pen áleýmettik eńbek qatynastaryn retteý jónin­de­gi úshjaqty komıssııanyń jumy­syna toqtalsaq, jyl basynan beri 6 oblystyq, 82 aýdandyq jáne qalalyq komıssııalardyń otyrysy ótip, 128 jumys berýshiniń esebi tyńdalyp, 1 381 qyzmetkerdiń quqyǵy qorǵaldy. Úshjaqty komıssııa men daǵdarysqa qar­sy shtab otyrystarynda ju­mysshylardyń jala­qy­syn kóterý, jazataıym oqıǵalardyń aldyn alý má­seleleri, jalaqynyń to­lyq tólenýi jáne basqa da kóp­tegen másele boıyn­sha ká­siporyn basshylarynyń esebi tyńdalyp, túsindirý ju­mys­tary júrgizilip tura­dy», deıdi J.Aıtaqov.

Basqarma basshysynyń aıtýynsha, eńbek ujymdarynda qyzmetkerlerdiń jaraqat alýynyń aldyn alý men azaıtý maqsatynda 156 is-shara uıymdastyrylypty. Sondaı-aq áleýmettik jeliler men BAQ-ta tıisti deńgeıde tú­sindirý jumystary júr­giziledi eken.

Shyny kerek, ótken jyl­­dyń ekinshi jartysynda birqatar ká­siporyn bas­shyla­ry jalaqynyń azdyǵyn aı­typ shaǵymdanǵan edi. Eńbek ınspeksııa­sy basqarmasy tarapynan at­qa­rylǵan jumystyń ná­tı­­jesinde atalǵan kásip­oryn qyzmetkerleriniń eń­bek­­aqysy edáýir artqany kóńil qýantady. Eń bastysy, jaýapty basqarma tarapynan jumysshylardyń quqyǵyn qorǵaý boıynsha naqty jumystar atqarylyp jatqany kókeıge qonady.

Jambyl oblysy