«Astana Opera» teatry ulttyq klassıka qazynasy – Muqan Tólebaevtyń «Birjan – Sara» operasyn (lıbretto avtory – Qajym Jumalıev) jańa mýzykalyq-sahnalyq redaksııada kórermenge tartý etti. Qoıýshy rejısseri – Ashat Maemırov, rejısser keńesshisi – Mıhaıl Pandjavıdze. Teatrdyń sımfonııalyq orkestrine Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Abzal Muhıtdın jetekshilik etti.
Sahnaǵa «Birjan – Sara» operasynyń shyǵýy óner súıer qaýym úshin ǵana emes, «Astana Opera» ártisteri úshin de aıtýly oqıǵa. Birin-biri unatqan qos aqyn Birjan men Saranyń hıkaıasy qazir de ózektiligin joǵaltqan joq. Sondyqtan bolsa kerek, ulttyq klassıkamyzdyń uly taqyryby opera teatrlary repertýarynda zor mańyzǵa ıe. Ýaqytpen birge jańaryp, jasaryp kele jatqan jaýharymyzdyń bul sahnalanýynda da jańalyq kóp. Biz tamashalaǵan qoıylymda keıipkerlerdiń beınesi jańasha qurylyp, qazaq klassıkasy basqa qyrynan berildi. Operada qoldanylǵan 3D-tehnologııa, ıtalııalyq maman Serdjıo Metallıdiń beıneproeksııalary shyn máninde ulttyq jaýharymyzdyń shyraıyn ashqan sátti sheshimder bolǵany anyq.
Qazaq operasynyń zor jetistigine aınalǵan spektaklde «Astana Operanyń» talantty solısteri sahnaǵa shyqty. Birjan partııasyn Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Meıir Baınesh pen Beıimbet Tańaryqov oryndady, al Saranyń rólin Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkerleri Bıbigúl Januzaq pen Aıgúl Nııazova somdady. Eki kesh boıy elordalyqtardy erekshe áserge bólegen qoıylymda sonymen qatar teatrdyń «jasarǵan» jańa quramy debıýtterimen tánti etti. Atap aıtsaq, qalyń kórermen Altynaı beınesinde alǵash shyqqan Ulpan Áýbákirova ónerin zor qoshemetpen qarsy aldy. «Daryn» memlekettik jastar syılyǵynyń laýreaty Altynbek Ábilda (Jıenqul), Valerıı Selıvanov (Qojaǵul), Mereı Qadyrhanov (Serik) ta osy operadaǵy partııalardy tuńǵysh ret oryndady.
– Birjanǵa bala kezden ǵashyq Altynaı Sarany ózine baqtalas kórip, qyzǵanyshtan qııanatqa bas tigedi. Jaýapsyz mahabbat qyzdy kór soqyr etip, onyń júregine zulymdyq uıalatady. Altynaı operada jaǵymsyz keıipker retinde kórsetilse de, men úshin ol meıirimdi qyz, tek Birjandy ózine qarata almaǵandyqtan ashýǵa boı aldyrady. Osy jaýapsyz mahabbaty ony teris amaldar jasaýǵa ıtermeleıdi. Sezim sergeldeńiniń sońy qaıǵyly jaǵdaıǵa ulasady. Altynaı qansha jerden qatygez kóringenimen, men keıipkerimniń áreketin barynsha aqtap alýǵa, jaqsy qasıetterin basa kórsetýge tyrystym, degen Ulpan Áýbákirova pikirin áriptesi, Birjannyń ákesi Qojaǵuldyń partııasynda shyqqan teatr ártisi Valerıı Selıvanov: – Qojaǵul kishigirim ról bolǵanymen, men úshin mańyzdy debıýt bolǵany anyq. Keıipkerim ulyna árdaıym qamqor bolyp, ony ýaıymdap júredi. Sebebi moldalar oǵan bılikpen qaqtyǵys bolý qaýpin eskertedi. Al ákesimen salystyrǵanda bul jaǵdaıǵa Birjan beıqam. Osy rólim arqyly áke men bala arasyndaǵy qarym-qatynasty barynsha jan-jaqty jetkizýge tyrystym, deıdi solıst.
Al Jıenquldyń partııasynda debıýt jasaǵan teatr solısi Altynbek Ábildanyń aıtýynsha, bul ról – onyń ulttyq repertýardaǵy jaǵymsyz keıipkerdi ekinshi ret oryndaýy. Buǵan deıin ánshi A.Jubanov pen L.Hamıdıdiń «Abaı» operasyndaǵy Jırenshe bıdiń rólinde sahnaǵa shyqqan.
– Jıenqul aqyn Sarany ózine kúshtep tórtinshi áıel qylyp alǵysy keledi. Jaǵymsyz keıipker bolǵandyqtan beınemen kóp jumys isteýime týra keldi. Rólimniń vokaldyq-tehnıkalyq jaǵynan dıapazony óte keń. Tómengi notalar kóp kezdesedi. Sondyqtan dybystardyń estilýine mán berip, mýzykalyq frazalarmen tyńǵylyqty jumys istedim. Sebebi bul beıneniń bolmysyn shynaıy ashý úshin daýysty dybystardy anyq aıtý óte mańyzdy, – dedi ártis.
Muqan Tólebaevtyń «Birjan – Sara» operasyna eki jyldan keıin seksen jyl tolady. 2013 jyly «Astana Opera» teatry ulttyq klassıkanyń altyn qoryndaǵy dál osy jaýharmen ashylǵan bolatyn. Birneshe jyl spektakl Reseıdiń Halyq ártisi, Qazaqstannyń Memlekettik syılyǵynyń laýreaty Iýrıı Aleksandrovtyń qoıylymynda júrip keldi. Aıtýly týyndy 2014 jyly Sankt-Peterbýrg qalasyndaǵy ataqty Marııa teatrynyń sahnasynda kórsetilip, kórermenniń zor qoshemetine ıe boldy. Al 2018 jyly elordalyq teatr «Birjan – Sara» operasyn Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Ashat Maemırov pen keńesshi rejısser Mıhaıl Pandjavıdzeniń zamanaýı kózqarasta saraptalǵan jańa mýzykalyq-sahnalyq redaksııasymen kórermen nazaryna usyndy. Eki qoıylymnyń da qoıýshy dırıjeri retinde Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, mýzykalyq redaksııalardyń avtory Abzal Muhıtdın ter tókti. Jańashyl kózqarasta usynylǵan ulttyq qoıylym kórermen qurmetine bólendi.