Sút pen maıyń, qaımaq, shaıyń...

Jýyrda Astanda Qazaqstan Sút odaǵy «Sút ónimderiniń sa­pasy» atty baıqaý kórmesin ót­kizdi. Oǵan elimizdiń osy sala­daǵy ónim óndiretin onǵa tarta kásiporyndary qatysyp, óz taýarlaryn tutynýshylaryna ta­ǵy bir kórsetti. Atalmysh shara respýblıka­myzdaǵy sút ónimderinen óndi­riletin túrli taǵam túrlerin jańa sapada jasap, tutynýshy­lar tarapynan tek jaqsy degen baǵalar alý maqsatynda oraı­las­tyrylsa, saladaǵy túıtkil­di máseleler de jıyn bary­synda mamandar men ǵalymdar ta­rapynan aıtylmaı qalmady. – Azyq-túlik taǵamdaryna tutynýshylyr talaby jyl ót­ken saıyn artyp keledi. Sút ónim­derin óndirýshiler senimge ıe bolý jáne ony turaqty túrde ustap turý úshin búgingi ozyq menedjment júıesin, son­daı-aq sapany baqylaý sharala­ryn ón­di­ris­ke engize otyryp, turaqty túrde ónimniń qaýip­sizdigi men sapasy tóńiregindegi másele­lerdi júıeli sheshýi kerek. Keıbir qaıta óńdeýshiler halyq­aralyq ozyq tájirıbeler negizindegi ınnovasııalyq tehno­lo­gııa­­lardy óndiriske engize oty­ryp, tehnıkalyq qaıta qurý sha­rala­ryn júzege asyrýlary qa­jet. Sonymen qatar, shıkizat­tyń sapa­lyq kórsetkishteri de ma­ńyzdy. Osyǵan baılanysty sa­paly otan­dyq shıkizattardy qajetti kó­lemde jetkizý máse­lele­rin sheshý úshin jeke men­shik mal sharýashy­lyǵy bazasyn damytýǵa da barynsha kóńil ból­gen abzal, – dedi jıynda Sút odaǵynyń atqarýshy dırektory Vladımır Kojevnıkov. Al, elorda­daǵy «Ádi­let» tutyný­shy­lar qu­qyn qorǵaý qoǵam­dyq birlestiginiń dırektory Qabyken Zakarıanov saýylatyn sıyrlardyń densaý­lyǵy men jem-shóp baza­syn qa­lyptastyrý jaıynda birqatar usynystaryn bildirdi. Ǵalymdar atynan sóz salǵan professor Marııam Alı­marda­novanyń salaǵa qatysty pikirleri de kópshilik kóńi­linen shyqty. Maldyń genetıkalyq áleýeti tómendigi osy basqosýda taǵy da aıtyldy. «Bul turǵyda Sút oda­ǵynyń mamandary mal sharýa­shylyǵyn jetildirý jónindegi sharalar sharýashylyqtardy irilendirý jáne maldyń ónimdiligin arttyrý jumystarymen birge júrgizilýge tıis. Búginde bir­qatar memlekettik mekemelerdiń kóme­gimen zamanaýı mal sharýa­shy­lyǵy keshenderiniń qury­lysyn salý jónindegi arnaıy baǵdar­lama júzege asyrylýda. Bul keshender joǵary ónim beretin mal basymen tolyqtyrylyp, halyq­aralyq deńgeıde jaraqtan­dyrylýy kerek», – deıdi atalǵan odaqtyń atqarýshy dırektory V.Kojevnıkov. Baıqaýǵa otandyq ǵalymdar­dyń arnaıy kelýi saladaǵy kemshin tustar men jetistikterdi sa­ralaýǵa jáne ortaq tájirıbeler almasýǵa negiz boldy. Kásip­oryn­darǵa óndiriste tá­jirı­be júzinde qoldaný úshin jańa ınnovasııalyq jobalar qa­jet desek, onyń biz­diń elimizge otandyq rynok­taǵy basymdyqty saqtap qalý­men birge, ási­rese, ult­tyq qazaqstandyq ónimniń eks­porttyq úlesin artty­rýda da mańyzy úlken. Osy rette búginderi dú­kender­den sa­typ alatyn súttiń 80 paıyzy elimizde óndiriledi. Bul bizdiń ónim­derimizdiń tu­raqty túrde sapasyn jaqsar­typ, tek qana ózimizdiń rynokta ǵana emes, basqa jerlerde de su­ranysqa ıe bola­tyndyǵynyń tamasha kórsetkishi ekendigin alǵa tartady mamandar. Jıyn qorytyndysynda úzdik degen taýar óndirýshiler arnaıy sertıfıkattarmen marapattaldy. Ábdirahman QYDYRBEK, Sýretterdi túsirgen  Orynbaı BALMURAT.