Qazir dúnıe shirkin dóńgelenip, aqparat kózi jedel damyǵan myna zaman adamdardy oılandyrmaıtyn boldy. Teledıdar ataýly halyqty uzyn-sonar teleserıaldarmen aldaýda. Ásirese aýyl qazaqtarynyń ómiri túrik, koreı, úndi serıaldaryn tamashalaýmen ótip jatyr. Olar bir kúnde eki nemese úsh serıaldan kóredi. Árbir serıal 40-60 mınýttan. Endi eseptep kep jibereıik. Eki serıalǵa baqandaı 2 saǵat ýaqytyńyz ketedi. Aptasyna 12-14 saǵatty kıno kórýmen ótkizedi ekensiz. Bir aıda 48-52 saǵatty serıal kórýge jumsaısyz. Ar jaǵynda jylyna qanshama ýaqyt teledıdarǵa telmirýmen ótip jatyr, eseptep kórińiz!
Osy serıaldardy kórgennen ne utasyz? Túk te paıdasy joq. Ánsheıin bosqa ótken ýaqyt. Baıansyz ótken ýaqyttyń aqyrette suraýy bolmaq. Aqyldy adam ózin kıno kórip aldandyrǵansha eki dúnıede paıdasy bar áreketpen aınalysar edi. Bala-shaǵa nesibesi úshin eńbek eter edi, aýyryp-syrqaǵan aǵaıyn-jekjattyń kóńilin suraýǵa barar edi...
Erte dáýirde ómir súrgen tanymal taqýa Abdolda Másǵut: «О́kinishten ózegimdi órteıtin nárse: bosqa ótken ýaqyttarym» dese, úlken sahaba Maǵaz Jábál deıtin adam paıǵambarymyzdyń (s.ǵ.s): «Qııamet kúni tórt nárseden suralmaıynsha, quldyń eki aıaǵy tyrp etpeıdi: ýaqytyn qalaı jumsady, jastyq shaǵyn qalaı ótkizdi, mal-dúnıeni qaıdan tapty, qaıda jumsady, bilimine qandaı amal jasady» deıdi. Osydan-aq ýaqyttyń mańyzyn bile berińiz.
Osy oraıda ýaqyttyń qunyn túsindiretin myna bir támsildi tyńdańyz: Birde patshaǵa nókerleri shombal adamdy ertip kelipti. Bul adam asa epti eken. Úlken teben ıneni alty attam jerge shanshyp qoıyp, qolyndaǵy jipti laqtyrǵanda álgi ıneniń kózinen ótkizip jiberedi. Patsha kórip qaıran qalady. Sheberden: «Osy isti úırený úshin qansha jyl jumsadyń?» dep suraıdy. Sheber: «Qyryq jyl ýaqytym ketti», deıdi. Han aıtady: «Myna adamǵa 40 dilda altyn berińder, oǵan qosa aıamaı 40 dúre soǵyńdar», depti. Sheber: «Taqsyr, han ıem, 40 dúre soǵatyndaı qandaı aıybym bar, túsinsem buıyrmasyn…» deıdi. Sonda han aıtypty: «40 altyn dilda eńbegiń úshin, 40 dúre eshqandaı paıdasyz ispen aınalysyp qyryq jyl ǵumyryńdy bosqa ótkizgenińniń jazasy», depti. Aǵaıyndar oılap kórińizdershi, shynynda teben ınege alty attam jerden jip laqtyryp kózinen ótkizgenniń halyq úshin qandaı paıdasy bar. Myna serıaldar da sol sııaqty paıdasyz ári mazmuny tómen, tárbıelik máni nashar dúnıeler.
Beken QAIRATULY,
«Egemen Qazaqstan»
